Prentarinn - 01.03.1985, Qupperneq 14
Sú var tíði
Frá Brynjúlfi Jónssyni prentara bárust blaðinu eftir-
farandi minningabrot úr óprentaðri œvisögu föður
hans, Jóns Helgasonar prentara, sem hann ritaði á
fullorðins aldri.
Þótt ekki séu allar minningar frá liðinni tíð jafn
bjartar, búa þó flestir einstaklingar, sem komnir eru
til vits og ára yfir œskuminningum, sem eiga sína
töfra.
Þannig hefur Jón Helgason sem gamall maður
endurlifað gleðistundir og bjartsýni æskumannsins,
sem kunni að sjá og njóta skammra en gjöfulla frí-
stundafrá löngum og lýjandi vinnudegi. í eftirfarandi
minningum hans bjarmar líka af einlœgri gleði yfir
samvistum hans við góða félaga sem, eins og Jón
Helgason, kunnu að velja sér gönguleiðir í nágrenni
Reykjavíkur, sem voru og eru enn fjölskrúðugar og
fagrar og gefa þeim sem njóta kunna mikla náttúrusýn
þótt farkosturinn sé einfaldur og í malnum aðeins vort
daglega brauð.
Þessar minningar staðfesta og auka við það sem
ritað var í 40 ára afmœlisrit Prentarans 1937, um
skemmtanir prentara og ferðalög um og eftir síðustu
aldamót; auk þess sem þœr bregða upp svipmyndum
úr bœjarlífi þeirra ára.
Á þessum árum var líf, fjör og
samheldni meðal prentara. Þeir
höfðu söngfélag og var kennari Jón-
as Helgason. Hann var skemmti-
legur og skrafhreifur, en vandlátur
kennari. Ég hlakkaði alltaf mikið til
þeirra kvölda, er söngæfingin var.
Ekki var það þó af því, að ég væri
söngmaður, heldur hitt, að félags-
lífið var svo gott og samstarfið við
kennarann svo elskulegt. Við
höfðum leigt herbergi í Iðnó, niðri í
norðvesturhorninu. Svo þegar gott
var veður á vorin, gengum við
stundum allir eftir æfingu upp að
Skólavörðu og sungum þar. Það hét
þá að ganga upp fyrir bæ. Þá var
Reykjavík minni og skemmtilegri
en nú. Líka höfðu prentarar þá
skemmtanir á vetrum og líka
sjónleiki, og sungu, voru þær
skemmtanir vel sóttar. Enda hafði
stéttin þá mörgum mikilhæfum
mönnum á að skipa. Ágóði af þess-
um skemmtunum rann í sjóð félags-
ins, sem þá var ungt og fátækt.
Aðalbjörn Stefánsson.
Prentarafélagið var stofnað 4. apríl
1897. Var alltaf minnzt afmælisins
með gleðskap, oftast í Iðnó í saln-
um uppi. Einu sinni man ég að þeir
Jón Jónsson sagnfræðingur og Hall-
dór Jónasson bankagjaldkeri sungu
„Friðþjófur og Björn“ úr Frið-
þjófsljóðum og „Glunterne“ og
hafði ég aldrei heyrt það sungið
fyrr. Þessar skemmtanir kostuðu
2—3 krónur, og var þá skemmt sér
við söng, spil og dans — að ó-
gleymdum ræðuhöldunum. Spilað
var á píanó fyrir dansi. Nú
er ekki hægt að halda slíkar
skemmtanir, nema fengin sé heil
hljómsveit og allur kostnaður eftir
því og kostar svo fyrir manninn tugi
og jafnvel hundraða króna! Og er
það mörgum ofvaxið. Svona er
tízkan!
Við prentarar fórum í einn út-
reiðartúr á hverju sumri. Þá var
undirbúningur hafinn á laugardag
og einum manni á hendur falið að
sjá um, að þeir væru til taks kl. 9 á
morgni sunnudags. Svo þurfti hver
að útvega sér hnakk og beisli og
helzt reiðbuxur. Ég fékk alltaf
minn útbúnað hjá Samúel Ólafssyni
söðlasmið. Stundum kom það fyrir,
að einhvern hestinn vantaði, þegar
leggja átti af stað, og gat þá ferð-
inni seinkað um 1—2 klukkutíma.
En þegar allir voru komnir á bak
var lagt af stað, þá var sungið:
14
PRENTARINN 3.5 '85