Læknablaðið

Volume

Læknablaðið - 01.02.1977, Page 26

Læknablaðið - 01.02.1977, Page 26
10 LÆKNABLAÐIÐ aukna tíðni langvarandi antigenaemiu. Tafla 3 sýnir tíðnina í ýmsum sjúkdóm- um.15 Hin háa tíðni í Down’s syndromi er einkum bundin stórum stofnunum, þar sem smitun er líklegust.74 Biokemisk merki lifrarsjúkdóms, svo sem hækkaður trans- aminasi, eru algeng hjá þessum sjúkling- um. Einnig hafa lifrarsýni frá þeim sýnt hepatitis án tillits til kliniskra eða bio- kemiskra einkenna um lifrarsjúkdóm. Alit- ið er, að immunologiskum vörnum þessara sjúklinga sé ábótavant og vitað er, að þeir eru einnig mjög næmir fyrir ýmsum öðrum veirusjúkdómum. Þannig er einnig líklegt að aukin HBAg-tíðni hjá leukaemiu- sjúklingum orsakist af samverkun tveggja þátta, minnkaðri mótstöðu og aukinni smit- hættu vegna tíðra blóðgjafa. Sjúklingum með nýrnabilun, sem eru í haemodialysis, er sérstaklega hætt við hepatitis-B og að verða HBAg-berar, enda fer þar saman minnkuð mótstaða og blóð- gjafir, en auk þess meðhöndlun blóðs þeirra, sem eykur smithættu. Starfsliði þessara deilda er því einnig hætt. Þetta hefur orsakað vaxandi vandræði með hverju ári, hepatitissjúklingum fjölgað og fáar slíkar deildir sloppið við hepatitis far- aldra. HBAg og króniskir lifrar- sjúkdómar Ekki er vitað, hvað veldur lifrarfrumu- skaðanum í hepatitis-B. Ólíklegt er að um beina verkun veirunnar sé að ræða, þar sem HBAg finnst oft í hvað mestu magni í blóði HBAg-bera, sem lítil eða engin einkenni hafa um lifrarsjúkdóm, en hins vegar er magnið oft lítið í alvarleg- um tilfellum.21 Gert er ráð fyrir að HBAg- magn (titer) í blóði endurspegli HBV magnið í líkamanum. Líklegra er talið að lifrarfrumuskemmdir verði vegna immunologiskra viðbragða sjúklingsins, humoral eða cellular, sem veiran kemur af stað. Meðal þeirra, sem sett hafa fram kenningar um þetta, má nefna Dudley og félaga,22 Popper og Mackay,02 og nú ný- lega Eddleston og Williams.24 Margt bend- ir til að frumubundin ónæmisáhrif skipti hér miklu. Antigen-antibody complex hafa fundizt í blóði HBAg-jákvæðra sjúklinga þ. á m. nokkurra með polyarteritis nodosa32 og glomerulonephritis.13 Áhrif slíkra immune- complexa fer að verulegu leyti eftir antigen:antibody hlutfallinu og getur með samverkun complements valdið frumu- dauða (lysis). En þótt líklegt sé að HBAg- antibody complex geti valdið extrahepa- tiskum einkennum í hepatitis-B er nú tal- ið ósennilegt að það sé orsök lifrarfrumu- skaðans.08 Há tíðni HBAg hefur fundizt í ýmsum króniskum lifrarsjúkdómum, eins og sjá má í töflu 3. Virðast sterkar líkur á orsakasambandi milli hepatitis-B, krón- iskra hepatita og cirrhosis. Flokkun króniskra hepatita hefur verið umdeild og nafngiftir margar, en nú um árabil líklega mest stuðst við skiptingu í „chronic persistent hepatitis“ og „chronic active“ (eða ,,aggressive“) hepatitis. Orsök hefur verið óþekkt, en margir hafa talið „chronic active hepatitis“ til autoimmune sjúkdóma. Nýlega hefur Summerskill73 endurvakið hugtakið „Chronic Active Liver Disease" eða CALD sem samheiti þessara sjúkdóma. Bendir hann á að há tíðni HBAg sé þarna nokkurs konar sam- nefnari og því líklegur lykill að etiology, en dregur jafnframt í efa þýðingu auto- immunity. Sá möguleiki, að HBAg-j ákvæðu tilfellin væru af veiruuppruna, en þáu HBAg- neikvæðu autoimmune, hefur verið mikið rannsakaður og reynt að greina mismun- andi kliniskar, serologiskar og immuno- pathologiskar sjúkdómsmyndir. Niðurstöð- ur hafa verið mjög mótsagnakenndar, en þær nýjustu benda til að þótt finna megi einhvern mun, sé sjúkdómsmyndin í meg- inatriðum sú sama og óháð því hvort HBAg finnst eða ekki. Þetta styðja ný- fengnar niðurstöður rannsókna í Belgíu,'0 þar sem fylgt var eftir 45 sjúklingum með langvarandi hepatitis og 41 með cirrhosis. HBAg fannst hjá 19 (42%) þeirra er höfðu króniskan hepatitis og 20 (49%) þeirra með cirrhosis. Gangur sjúkdómsins, byggð- ur á kliniskum, biokemiskum og histolog- iskum rannsóknum, hjá þeim HBAg- jákvæðu og neikvæðu var svipaður. Auto- antibodies fundust einnig álíka oft, þannig að HBAg og autoantibodies virtust ekki útiloka hvort annað. Hjá HBAg-jákvæðum
Page 1
Page 2
Page 3
Page 4
Page 5
Page 6
Page 7
Page 8
Page 9
Page 10
Page 11
Page 12
Page 13
Page 14
Page 15
Page 16
Page 17
Page 18
Page 19
Page 20
Page 21
Page 22
Page 23
Page 24
Page 25
Page 26
Page 27
Page 28
Page 29
Page 30
Page 31
Page 32
Page 33
Page 34
Page 35
Page 36
Page 37
Page 38
Page 39
Page 40
Page 41
Page 42
Page 43
Page 44
Page 45
Page 46
Page 47
Page 48
Page 49
Page 50
Page 51
Page 52
Page 53
Page 54
Page 55
Page 56
Page 57
Page 58
Page 59
Page 60
Page 61
Page 62
Page 63
Page 64
Page 65
Page 66
Page 67
Page 68
Page 69
Page 70
Page 71
Page 72
Page 73
Page 74
Page 75
Page 76
Page 77
Page 78
Page 79
Page 80
Page 81
Page 82
Page 83
Page 84
Page 85
Page 86
Page 87
Page 88
Page 89
Page 90
Page 91
Page 92
Page 93
Page 94
Page 95
Page 96
Page 97
Page 98
Page 99
Page 100
Page 101
Page 102
Page 103
Page 104

x

Læknablaðið

Direct Links

If you want to link to this newspaper/magazine, please use these links:

Link to this newspaper/magazine: Læknablaðið
https://timarit.is/publication/986

Link to this issue:

Link to this page:

Link to this article:

Please do not link directly to images or PDFs on Timarit.is as such URLs may change without warning. Please use the URLs provided above for linking to the website.