Læknablaðið - 15.04.1988, Blaðsíða 52

162
LÆKNABLAÐIÐ
mat bindindismanna að kenna flöskunni en ekki
drykkjumanninum um áfengisbölið.
Viðhorf eftir eigin áfengisvandamálum. Ein af
spurningunum á listanum var hvort menn teldu
eigin áfengisneyslu vera vandamál. Þeim sem
svöruðu játandi var skipað í einn hóp, öllum
öðrum í annan hóp. Samanburður á mati þessara
tveggja hópa kemur fram á mynd 5.
Greinilegur munur er á afstöðunni til drykkjusýki
hjá þeim sem telja sig eiga við áfengisvanda að
stríða og hinum sem telja sig ekki hafa það.
Munurinn er tölfræðilega marktækur. Þeir, sem
að eigin mati áttu við áfengisvandamál að stríða,
aðhylltust einkum tvær fyrstu staðhæfingarnar en
hinn hópurinn hinar tvær síðustu. Það vekur
samt athygli, að þeir sem eiga við
áfengisvandamál að stríða dreifast jafnar á öll
fimm svörin en hinir með engin áfengisvandamál.
Viðhorf eftir viðbrögðum fjölskyldu.
Þátttakendur voru einnig spurðir, hvort
fjölskyldur þeirra álitu drykkju þeirra vera
vandamál. Á mynd 6 er afstaða þeirra, sem sögðu
að fjölskyldur þeirra álitu drykkju þeirra vera
vandamál borin saman við svör annarra
aðspurðra.
Eins og munur er á mati þeirra, sem telja sig hafa
áfengisvandamál og hinna sem álíta sig ekki hafa
sömu vandamál, þá er líka munur á svörum
þeirra, sem telja sig vera undir þrýstingi
fjölskyldunnar og þeirra sem ekki telja sig verða
vara við slík viðbrögð sinna nánustu.Mesti
munurinn á þessum tveimur hópum varðar þá
staðhæfingu sem gengur lengst í því að álíta
drykkjusýki sjúkdóm, sem menn geti ekki ráðið
neinu um.
Viðhorf og meðferðarreynsla. Spurt var um það,
hvort menn hefðu farið í meðferð við
áfengisvanda einhvern tíma á ævinni. Það voru
2,7% svarenda, sem sögðust hafa leitað eftir
einhvers konar meðferð. Algengast var að fólk
hefði sótt fundi AA-samtakanna en það höfðu
1,4% gert, 1,1% höfðu legið inni á
meðferðarstofnunum SÁÁ, 0,6% höfðu verið
innlagðir á áfengisdeildir geðdeildar
Landspítalans, 0,5% höfðu verið
göngudeildarsjúklingar hjá SÁÁ og 0,4% höfðu
leitað til göngudeildar áfengissjúklinga á geðdeild
Landspítalans. Það voru 0,3% sem höfðu verið til
meðferðar á almennum sjúkrahúsum og sama
hlutfall hjá læknum utan sjúkrahúsa. Þá skýra
0,2% frá því að þeir hafa leitað sér meðferðar, en
tilgreina ekki hvar.
Af rannsóknum á innlögnum vegna drykkjusýki,
þar sem upplýsingar eru byggðar á nákvæmum
skrám er ljóst, að raunverulegar tölur eru aðeins
hærri. En í inngangi var sagt frá því að miðað við
árið 1985 hefðu 3,6% íslendinga, 15 ára og eldri
%
40
30
20
10
0
Sjúkdómur Veit ekki Sjálfskaparvíti
+ + + + + +
X2 = 25,21 d.f.= 4 p<0,001.
Mynd 5. Viðhorf til drykkjusýki, skipting eftir því
hvort menn telja sig eiga við áfengisvandamál að stríða
eða ekki.
%
+ + + + + +
x!= 14,65d.f.= 4 p<0,01.
Mynd 6. Viðhorf til drykkjusýki, skipting eftir því
hvort fjölskyldan telji að viðkomandi eigi við
áfengisvandamál að stríða eða ekki.
%
+ + + + + +
X2= 75,42 d.f.= 4 p< 0,001.
Mynd 7. Viðhorf til drykkjusýki, skipting eftir
meðferðarreynslu.