Morgunblaðið - 21.02.2013, Side 14

14 FRÉTTIRInnlent
MORGUNBLAÐIÐ FIMMTUDAGUR 21. FEBRÚAR 2013
BAKSVIÐ
Ágúst Ingi Jónsson
aij@mbl.is
Hjólin tóku að snúast á ný í fisk-
verkuninni á Drangsnesi í síðustu
viku, en þar hafði lítið verið unnið
síðan skömmu fyrir jól. Mikið af ýsu
í afla og litlar heimildir í tegundinni
eru þó enn vandi. Óskar Torfason,
framkvæmdastjóri Drangs á
Drangsnesi, segir að það sé ekki
gæfuleg útgerð að leigja ýsukíló á
318 krónur, fara síðan út og veiða
með venjulegum tilkostnaði og selja
kílóið á 260-360 krónur.
Klárlega vitlaust gefið
Á Dransgnesi var tíu starfs-
mönnum Drangs sagt upp í byrjun
desember og komu uppsagnirnar til
framkvæmda 19. desember. „Við er-
um svo sem enn í hægagangi, en fór-
um af stað aftur í síðustu viku og þá
komu sjö af tíu starfsmönnum aftur
til vinnu,“ segir Óskar. „Ástandið er
samt enn erfitt og bölvað að eiga við
þetta því ýsan hefur nánast yfirtekið
miðin okkar og við þurfum að leigja
hana á ofurverði. Heimildir sem við
þó keyptum hafa verið skertar gríð-
arlega á síðustu árum.
Á viðmiðunarárunum var lítið
um ýsu í Húnaflóanum og við eigum
nánast engan kvóta í tegundinni.
Núna er ekkert lát á ýsunni hérna
og ef það er einhver veiði þá er hún
stór hluti af þessu. Það er klárlega
vitlaust gefið eins og sést á því að í
gær var hún um 70% af aflanum,“
segir Óskar.
Drangur gerir út einn bát,
Skúla ST 75, á línu og annar bátur
leggur upp hjá fyrirtækinu. Fjórir
aðrir landa á Drangsnesi og er afli
þeirra seldur á markaði og keyrður í
burtu frá staðnum. Það sama á við
um ýsuna sem landað er hjá Drangi,
hún er nánast öll seld á markaði.
„Það vill okkur til happs, að þetta er
sérlega góður fiskur og öll meðferð
til fyrirmyndar,“ segir Óskar.
Hann segir að línuívilnun hjálpi
til í útgerðinni, því dragnótarbátar
séu víða bundnir við bryggju.
Vill fara skötuselsleiðina
Örn Pálsson, framkvæmdastjóri
Landssambands smábátaeigenda,
segir að brýnt sé að finna sem allra
fyrst leið til að liðka fyrir vegna
mikillar ýsugengdar í Breiðafirði og
fyrir norðan land svo dæmi séu
nefnd. Vandinn virðist vera viðvar-
andi og ekki sé eftir neinu að bíða
að finna lausnir innan fiskveiðiárs-
ins og síðan þurfi að leggjast yfir
lausnir til framtíðar. Aflamark í ýsu
sé af skornum skammti víða þar
sem tegundin veiðist nú í stöðugt
vaxandi mæli og koma þurfi á móts
við þessa breyttu stöðu.
„Menn hafa verið að tala um að
leysa vandann tímabundið með því
að hlutfall ýsu í meðafla verði aukið
úr þeim 5% sem nú gilda,“ segir
Örn „Gallinn við það kerfi er að
80% af aflaverðmæti meðaflans
renna í Verkefnasjóð sjávarútvegs-
ins og aðeins 20% í hlut útgerðar og
áhafnar. Fimmtungur er alltof lítið
og alveg ljóst að meira þyrfti að
koma í hlut útgerðar og sjómanna.
Mín skoðun er hins vegar sú að
það besta í stöðunni sé að auka afla-
heimildir í ýsu og að þau tonn verði
eyrnamerkt útgerðum línubáta og
leigð þeim á hóflegu verði. Þetta
yrði gert á svipaðan hátt og var
gert með skötuselinn sællar minn-
ingar fyrir þremur árum,“ segir
Örn.
„Var með svo mikinn móral“
Á heimasíðu Landssambands
smábátaeigenda er fjallað um
vandann sem fylgir mikilli ýsu-
gengd á Breiðafirði og segir m.a.
að magn ýsu á grunnslóð sé ekki í
neinu samræmi við útgefnar veiði-
heimildir. Birtur er kafli úr bréfi
sem Bárður Guðmundsson, skip-
stjóri og útgerðarmaður Kristins
SH, sendi LS í lok janúar og segir
þar fyrst frá róðri sem hann fór 22.
janúar:
„...Í stað þess fórum við með
landinu í svokallaða Vesturbrún. Á
þessum árstíma á maður að öllu
eðlilegu að fá þorsk þar, en
skemmst er frá því að segja að við
fengum 12 tonn á leguna og var ýsa
8 tonn og þorskur 3,7 tonn. Ég var
með svo mikinn móral að ég hef
ekki farið á sjó síðan.“
Bárður heldur áfram: „Þessi
saga er bara brotabrot af því sem
er að gerast á miðunum allt í
kringum landið, og öllum er kunn-
ugt um. Það er orðið hræðilegt
ástand ef menn geta ekki stundað
heimamið með eðlilegum hætti, af-
koma sjómanna, beitningafólks og
fyrirtækja á krókabátum er að
komast í uppnám.“
Ljósmynd/Óskar Torfason
Í vinnunni Það er enn rólegt yfir fiskvinnslunni hjá Drangi, en vinna hófst þar að nýju í síðustu viku eftir nokk-
urra vikna hlé, frá vinstri Justyna Bereznieka og Guðbjörg Karólína Karlsdóttir.
 Sjö af tíu starfsmönnum Drangs komnir á ný til vinnu
 Ekki gæfuleg útgerð að leigja ýsuna á ofurverði
Nú er unnið að útfærslu hug-
mynda í atvinnuveganefnd Al-
þingis um að bregðast við auk-
inni ýsugengd víða með því að
hækka leyfilegt hámark ýsu sem
meðafla úr 5% í 15%. Þessum
afla yrði þá landað sem VS-afla,
en stærstur hluti verðmætis
slíks afla fer í Verkefnasjóð sjáv-
arútvegsins.
Lilja Rafney Magnúsdóttir,
varaformaður atvinnuveganefnd-
ar, staðfestir að unnið sé að út-
færslu hugmynda um þessa leið.
Hún kæmi þá væntanlega strax
til framkvæmda. Það velti m.a. á
samstöðu þingmanna þvert á
flokka hvort af þessu verði.
Á vef Fiski-
stofu segir um
svokallaðan
VS-afla: Allt að
5% umfram
aflamark fiski-
skips má, að
tilteknum skil-
yrðum upp-
fylltum, landa
sem svoköll-
uðum VS-afla og dregst sá afli
ekki frá aflamarki hlutaðeigandi
skips. Andvirði þessa afla rennur
að stærstum hluta (80%) til
Verkefnasjóðs sjávarútvegsins en
það sem eftir stendur gengur til
útgerðar og áhafnar skipsins.
Meira af ýsu sem meðafli
HUGMYNDIR RÆDDAR Í ATVINNUVEGANEFND ALÞINGIS
Lilja Rafney
Magnúsdóttir
Hjólin aftur farin að
snúast á Drangsnesi
Björn Valur Gíslason, þingmaður VG, tilkynnti í gær
framboð til varaformennsku í flokknum.
Landsfundur VG fer fram um næstu helgi en áður
hafði Daníel Haukur Arnarsson, stjórnarmaður í Ungum
Vinstri grænum, lýst yfir framboði til varaformanns.
Árni Þór Sigurðsson alþingismaður tilkynnti hins vegar
í fyrradag að hann ætlaði ekki að gefa kost á sér í emb-
ættið.
„Það eru mörg erfið verkefni framundan í íslensku
samfélagi sem mikilvægt er að verði leyst á þeim grunni
sem lagður hefur verið á síðustu fjórum árum,“ segir
Björn Valur m.a. í yfirlýsingu sinni.
Björn Valur í varaformannskjör í VG
Björn Valur
Gíslason
Taki Evrópusambandið þátt í við-
skiptalegum refsiaðgerðum gegn Ís-
lendingum vegna makríldeilunnar
mun það hafa afleiðingar fyrir tengsl
Íslands og sambandsins. Þetta sagði
Össur Skarphéðinsson utanríkisráð-
herra á fundi með tólf starfsbræðr-
um sínum frá Norður- og Mið-Evr-
ópu í Gdansk í Póllandi í gær.
Þar mótmælti Össur harðlega
hugmyndum Noregs og ríkja innan
ESB um slíkar refsiaðgerðir. Sagði
hann jafnframt að frá sínum sjón-
arhóli væri það óhugsandi að sam-
bandið tæki þátt í slíkum aðgerðum
gegn umsóknarríki.
Fundurinn var sá fyrsti sem hald-
inn er sameiginlega af Norðurlönd-
unum fimm, Eystrasaltsríkjunum
þremur og hinum svokölluðu Vise-
grad-ríkjum en þau eru Pólland,
Tékkland, Sló-
vakía og Ung-
verjaland.
Á fundinum
óskaði Radoslaw
Sikorski, utanrík-
isráðherra Pól-
lands, meðal ann-
ars sérstaklega
eftir liðsinni Ís-
lands við að meta
möguleika Pól-
verja á að nýta jarðhita til orku-
vinnslu. „Mörg svæði í Mið-Evrópu
hafa töluverða möguleika á að nýta
jarðhita, einkum lághita, og mörg ís-
lensk fyrirtæki hafa notið atbeina ut-
anríkisráðuneytisins til að byrja á
verkefnum í jarðhita í þessum lönd-
um[…]“ segir í tilkynningu frá utan-
ríkisráðuneytinu.
Óhugsandi að ESB
taki þátt í aðgerðum
Össur
Skarphéðinsson
LINNETSSTÍG 2 | SÍMI: 565-4854
Mánudag - Föstudag 11:00 - 18:00 | Laugardagur 11:00 - 14:00
Handsmíðað í Hafnarfirði síðan 1993
www.siggaogtimo.is