Skólavarðan - 01.11.2004, Síða 6
6
hef ég hlotið þau örlög að lenda á kvenna-
vinnustað. Ég er ekki að kvarta. Við höfum
samstillt tíðahringinn sem virðist efla
samhug í kvennabúrum svo agressjónir
haldast í fögrum skefjum.
Um daginn spurði ég nokkrar kennslu-
konur í kvennaboði hér í bæ hvaða
framsæknar hugmyndir væru í gangi í
skólakerfinu. Mér til skelfingar sögðu þær
mér að til stæði í þeirra skóla að taka upp
Hjallastefnuna í nokkrum mæli og aðskilja
kynin í ákveðnum fögum og nú væri búið
að stofna grunnskóla í anda stefnunnar.
Viðvörunarbjöllur klingdu strax í höfði
mínu. Kannski væri réttara að greina þær
sem tilfinningaviðbrögð. ,,Hvað! Er það
þetta sem er mest aðkallandi? Hefur þessi
tilraun ekki verið í gangi í nokkur hundruð
ár? Það er mjög stutt síðan við fórum að
kenna kynjunum saman,“ sagði ég kannski
óþarflega hátt. En þær voru sannfærðar
og sögðu mér stillilega að skólakerfið félli
betur að þörfum stúlknanna. Þeim væri
eðlilegra en drengjum að sitja og rísla sér
og haft væri fyrir satt að drengir fengju
nær alla athygli kennara og hana nei-
kvæða og stúlkurnar sætu á hakanum.
Það má til sanns vegar færa að skólinn
komi ekki til móts við
alla. Reyndar mjög
fáa að öllu leyti.
Við höfum fyrir satt
að stúlkur séu bráð-
þroska og drengir
seinþroska að meðal-
tali. Stúlkur séu kyrr-
látar, drengir órólegir
að meðaltali. Stúlkur
með fimar fínhreyf-
ingar, strákar klaufar
að meðaltali. Stúlkur
hafi næma máltilfinn-
ingu, strákar gott
formskyn að með-
altali. Stúlkur séu
klöguskjóður, strákar
hrekkjusvín að meðal-
tali. En hvar er þetta
meðaltal að finna? Er
meðaltalsbarnið til?
Ef við mælum nokkur
þúsund stúlkur og
nokkur þúsund
drengi fáum við
vissulega út þessar
hneigðir en gleymum
ekki að meðaltal er
ekki til. Það er og
verður ímyndað ídeal
fundið útúr hópi ólíkra einstaklinga með
ólíka eiginleika.
Á mínum kennaraferli voru venjulega
tveir til þrír óþekktarormar í bekk. Gerðust
þeir öllu fleiri þurfti að endurraða í bekki
þó að hver bekkur virtist hafa sinn eigin
innbyggða þanþolsþröskuld. Óþekktar-
ormarnir voru af báðum kynjum. Það
voru samt ekki þeir sem gerðu kennsluna
slítandi starf heldur hitt hversu erfitt var
að koma til móts við alla þá einstaklinga
sem mynda bekk, hvað þeir tóku inn þekk-
ingu eftir ólíkum leiðum og á mismunandi
hraða, óháð kyni. Oft hugsaði ég með
öfund til gömlu kennaranna minna sem
kenndu samræmdu getustigi, þótt margt
hafi mátt finna að þeirri tignarflokkun. Ég
hugleiddi oft einhvers konar flokkun eftir
áhugamálum eða getu en aldrei kom mér
til hugar flokkun eftir kyni. Og enn eygi
ég ekki skynsamleg rök fyrir slíkri flokkun.
Síst nú þegar einstaklingskennsla verður
fyrirferðarmeiri vegna nýrrar tækni. Það
er staðföst trúa mín að til þess að koma
í veg fyrir alltumlykjandi kvenfyrirlitn-
inguna þurfum við að stuðla að blöndun
kynjanna í starfi og leik meðan tækifæri
er til þegar börnin eru enn í mótun.
Við lifum á þröskuldi nýrra tíma. Það
er að koma í ljós að margir ráða illa við
hraða og álag flókins nútíma. Landlæknir
óttast faraldur geðröskunar. Við þurfum
að styrkja sjálfsmynd nemenda og stuðla
að sáluhjálp þeirra í stafrænum heimi.
Væri ekki nær að fækka nemendum á
kennara, auka list- og verkkennslu og
víkka út normið svo ekki þurfi allir að
undirgangast sömu kröfur? Ég skil vel ör-
þrifaráð kennara, þreyttra og láglauna. En
aðskilnaðarstefna kennd við hjalla er ekki
bara skrípó heldur líka viðsjárverð.
Halldóra Thoroddsen
SKÓLAVARÐAN 9.TBL. 4. ÁRG. 2004
GESTASKRIF
Við höfum fyrir satt að stúlkur séu bráðþroska og drengir seinþroska að meðaltali. Stúlkur
séu kyrrlátar, drengir órólegir að meðaltali. Stúlkur með f imar fínhreyf ingar, strákar klaufar
að meðaltali. Stúlkur haf i næma máltilf inningu, strákar gott formskyn að meðaltali. Stúlkur
séu klöguskjóður, strákar hrekkjusvín að meðaltali. En hvar er þetta meðaltal að f inna?