Félagsbréf - 01.02.1959, Síða 8

6
FELAGSBREF
En þaS er ekki einungis, aS ríkiS hirSi meS tollum þessum fé frá
févana bókmenntum, heldur hafa þessar ráðstafanir þau áhrif, að
innfluttar bœkur — jafnvel þótt tolllagðar séu — verða miklum mun
ódýrari en hinar íslenzku. Þetta eru því jafnframt verndartollar fyrir
erlendar bœkur á íslenzkum markaði, svo f jarstceðukennt sem það þó
hljómar.
Jafnframt því sem ríkið bindur íslenzkri bókaútgáfu f jarhagsbyrðar,
sem vart verður risið undir, rekur það sjálft útgáfufyrirtœki í sam-
keppni við aðrar útgáfur. Ekki þarf að taka fram, að vegna opinbers
styrks œtti slíkt fyrirtœki að geta selt bœkur við vægara verði en aðrir.
Svo heiðarlegt sem það þó virðist vera, er liitt þó ískyggilegra, að hér
er lagt inn á braut, sem getur orðið hœttuleg prentfrelsi þjóðarinnar.
Auðvelt œtti að vera fyrir slíkt ríkisfyrirtœki, ef því vœri stjórnað
með það mark fyrir augum, að brjóta á bak aftur sjálfstœðar bóka-
útgáfur, og stefndi þá að ríkiseinokun á bókum. Þarf ekki að fjölyrða
um, í hvílíkt óefni vœri þá komið.
Rangt vœri þó að halda því fram, að ríkið œtti ekki undir neinum
kringumstœðum að fást við útgáfu á bókum. En útgáfu ríkisins œtti
að takmarka með lögum að einhverju leyti, t. d. við þær bækur, sem
svo kostnaðarsamt er að gefa út, að aðrar bókaútgáfur risu ekki undir,
vísindabœkur, vísindalegar útgáfur á liandritum, doktorsritgerðir, al-
frœðibœkur o. s. frv. Á þeim sviðum bíða hér mikil verkefni og veg-
leg, sem brýn nauðsyn er að leyst verði nú þegar. Með því að sinna
slíkum verkefnum ynni ríkisútgáfa ómetanlegt gagn, meira en með því
að dreifa út sögubókum á jólamarkað.