Félagsbréf - 01.02.1959, Blaðsíða 26

24
FÉLAGSBBÉP
getað tekið undir og sungið ætt-
jarðarkvæði — fólkið kunni kvæð-
in. Á mannaniótum í framtíðinni
munu fáir geta tekið tmdir ætt-
jarðarkvæði, er kunna að verða
kveðin, þar sem íslenzkar brag-
reglur eru einskis virtar. Þetta
minningarkvöld um E. B. ætti að
stuðla að því að beina hugum
yngstu Ijóðskáldanna að liinum
voldugu Ijóðum Einars, sem munu
lifa eins lengi og íslenzk tunga er
töluð í þessu landi.
Einar var heimsborgari, eins og
kunnugt er, og dreymdi stóra
drauma um framtíð og hlutverk
íslenzku þjóðarinnar. Hann lifði
á tímum fátæktar og umkomuleys-
is íslendinga. En þrátt fyrir það
sá bann fyrir, að íslendingar
myndu læra að liagnýta sér öll
auðæfi lands og sjávar. í Alda-
mótaljóðum sínum kemst liann
svo að orði:
Of lengi í örbirgð stóð
einangruð, stjórnlaus þjóð,
kúguð og köld.
Einokun opni liramm.
Iðnaður, vcrzlun, fram!
Fram! Tcmdu fossins gainm
framfara öld!
Einar festi kaup á Þjórsárfoss-
um og stofnaði Titanfélagið í Nor-
egi og lét norska verkfræðinga
reikna út vatnsmagn fossanna og
liagnýtingu þeirra til rafmagns.
Hami sá í anda stóriðnað rísa og
var vel á veg kominn að hrinda
þessu í framkvæmd. Titan-félagið
var stofnað 1914 og var lilutafé
margar milljónir króna. Ár-
ið 1951 keypti íslenzka ríkis-
stjórnin lilutabréfin fyrir vægt
verð og var þessi ráðstöfun ágæt,
því að nú er liægt að beizla Þjórs-
árfossana hvenær sem þörf krefur,
og mun vafalaust ekki langur tími
líða miz vatnsafl þeirra verður
hagnýtt. Hve stórkostlegar þessar
ráðagerðir voru má sjá af því, að
áætlað er að virkja megi úr Þjórs-
árfossunum með öllum þverám
nálega 1 millj. kv., en til saman-
burðar má geta þess, að úr Sogs-
fossunum fullvirkjuðum munu fást
nálega 96000 kílóvött.
Það var ekki nema eðlilegt, að
sumum íslendingum, er alizt
liöfðu upp við fátækt og umkomu-
leysi, hrysi hugur við stórliug
skáldsins. En nú liafa menn séð,
að fullkomið samræmi er milli
draumsýna hans, er hugsaði í
milljónum króna fyrir þjóðina, og
voldugra ljóða hans, er glímdu við
dýpstu ráðgátur mannlegs lífs og
flutt voru þjóðinni á árum ör-
birgðar, en þau munu á ókomnum
árum verða sá lífsins brunnur, er
íslendingar sækja þrótt í og end-
urspegla innsta eðli þeirrar þjóð-
ar, er borin er til mikilla afreka.