Félagsbréf - 01.02.1959, Side 49

PÉLAGSBRÉF
47
á ýmsum stöðum í bókinni. En þótt hér
sé ekki um stórbrotið verk að' ræða,
hvílir þó yfir frásögninni hugþekkur,
hálfrómantískur blær, sem fjarlægðin
ein megnar að gefa liversdagslegustu at-
hurðum löngu liðinna tíma. Ég á hágt
með að trúa öðru, en flestir þeir, sem
alizt hafa upp í sveit, að minnsta kosti
þeir, sem slitið hafa harnsskónum, áður
en gjörningaveður tækni og „vélamenn-
ingar“ hrjálaði einnig liuga sveitabarna,
liafi gaman af að fylgjast ineð Þórbergi
og félögum hans að leikjum, og rifji um
leið upp löngu liðnar ánægjustundir.
Leikirnir eru að vísu ekki fjölbreytilegir
eða leikföngin dýr né glæsileg, en þau
liafa þó mcgnað að stytta stundir og
auka lífsinnihald ekki aðeins okkar
sjálfra, lieldur feðra okkar og afa á
liðnum öldum. Flest munu þau falla í
fyrnsku, þegar sú kynslóð, sem man tíin-
ann fyrir síðustu lieimsstyrjöld, er öll.
Þessi hók Þórbergs mun því ylja
niörgum, sem húið hafa við svipuð kjör
og hann er alinn, en hinum, sem vanizt
hafa öðru umhverfi og fjölhreyttari
skemmtunum, mun fátt um finnast.
Hinu er ekki að neita, að með aldri
virðist Þórhergi oft verða óþarflega
skrafdrjúgt og það svo mjög á stundum,
að um of er reynt á þolinmæði lesenda.
Ekki dreg ég i efa, að Þórbergur mundi
Þ1 muna hæta verk sín með því að vera
ekki 8vo hlífisamur við að strika út,
það sem liann hcfir þegar á pappír sett,
eins og hann hefir verið í ýmsum hinna
síðari hóka sinna.
Hann hefir nú um allmörg undanfarin
ar sent frá sér nýja bók fyrir liver jól.
Slíkt má eflaust telja til reglusemi, sem
telst til góðra borgaralegra dyggða, og
nni leið nytsamlegt fyrir atvinnumenn,
en elcki er niér grunlaust um, að höf-
uudi liefði fyrr á árum fundizt fátt um,
ef einhver hefði sagt honum, að það
ætti fyrir lionum að liggja að verða
nokkurs konar Vitaðsgjafi á jólamark-
aðinum á efri árum.
Ég er þeirrar skoðunar, að skáldinu
í Þórbergi og um leið íslenzkuin bók-
menntum yrði það freniur ávinningur
að afrakstur andlegrar iðju hans yrði
ekki jafn árviss í framtíðinni og liann
hefir verið nú um tíma.
Urn stíl Þórhergs eða stílleysu, eins
og honum er víst kærara að kalla það,
skal ekki rætt hér, en nokkuð kemur
mér spánskt fyrir sjónir, að hörn í Suð-
ursveit um síðustu aldamót liafi mórað
sér, lagt á múlteringar og notað aur
fyrir gjaldmiðil, það hefði ekki þótt
gott mál norðan jökla.
Endist Þórbergi aldur og heilsa, sem
vonandi er, megum við víst vænta
margra binda framhalds af ævisögu lians
á næstu árum. Baldur Jónsson.
Vilhjálmur S. Vilhjálmsson:
Virt, sem byggðum þessa berg
III, Setberg s.f. 1958.
Höfundur getur þess í formála, að
með þessu bindi ljúki bókaflokknum
Við, sern byggðum þessa borg. Hann
hefir í þessuin þrem bindum rætt við
tuttugu og fimm aldraða Reykvíkinga
af ýmsum stéttum, fjóra verkamenn,
fjóra sjómenn, fjóra iðnaðarmenn, þrjá
embættismenn, þrjá framkvæmdastjóra,
tvær verkakonur, tvo bifreiðastjóra, tvo
kaupmenn og einn verkstjóra. Eins og
af þessari upptalningu sést, er hér um
allfjölbreytt ævisagnasafn að ræða.
Flestir sögumanna eru utanhæjarmenn
að uppruna, víðs vegar að af landinu og