Morgunblaðið - 04.04.2016, Blaðsíða 27

Morgunblaðið - 04.04.2016, Blaðsíða 27
MENNING 27 MORGUNBLAÐIÐ MÁNUDAGUR 4. APRÍL 2016 5511200 | Hverfisgata 19 | leikhusid.is | midasala@leikhusid.is DAVID FARR Í hjarta Hróa hattar (Stóra sviðið) Lau 9/4 kl. 15:00 64.sýn Sun 24/4 kl. 15:00 68.sýn Lau 7/5 kl. 19:30 72.sýn Lau 9/4 kl. 19:30 65.sýn Fim 28/4 kl. 19:30 69.sýn Fim 12/5 kl. 19:30 73.sýn Fim 14/4 kl. 19:30 66.sýn Fös 29/4 kl. 19:30 70.sýn Fös 15/4 kl. 19:30 67.sýn Lau 7/5 kl. 15:00 71.sýn Eldfjörug fjölskyldusýning, uppfull af leikhústöfrum í anda Vesturports! Sporvagninn Girnd (Stóra sviðið) Sun 10/4 kl. 19:30 Lokasýn "Sýningin er sigur leikhópsins alls og leikstjórans..." Hleyptu þeim rétta inn (Stóra sviðið) Fös 8/4 kl. 19:30 10.sýn Lau 16/4 kl. 19:30 11.sýn Lau 23/4 kl. 19:30 13.sýn Hrífandi verk um einelti, einsemd og óvenjulega vináttu. Um það bil (Kassinn) Fim 7/4 kl. 19:30 22.sýn Sun 10/4 kl. 19:30 23.sýn Mið 13/4 kl. 19:30 24.sýn Síðustu sýningar! Umhverfis jörðina á 80 dögum (Stóra sviðið) Sun 10/4 kl. 13:00 11.sýn Sun 17/4 kl. 13:00 12.sýn Lau 23/4 kl. 13:00 13.sýn Æsispennandi fjölskyldusýning eftir Sigga Sigurjóns og Karl Ágúst! Yfir til þín - Spaugstofan 2015 (Stóra sviðið) Mið 6/4 kl. 19:30 25.sýn Fim 7/4 kl. 19:30 26.sýn Mið 13/4 kl. 19:30 27.sýn Síðustu sýningar! Mið-Ísland 2016 (Þjóðleikhúskjallari) Fös 8/4 kl. 20:00 Lau 9/4 kl. 20:00 Fös 8/4 kl. 22:30 Fim 14/4 kl. 20:00 Ef hláturinn lengir lífið stefnir Mið-Ísland að ódauðleika! Improv Ísland (Þjóðleikhúskjallari) Mið 6/4 kl. 19:30 10.sýn Mið 20/4 kl. 19:30 12.sýn Mið 13/4 kl. 19:30 11.sýn Mið 27/4 kl. 19:30 13.sýn Ný sýning í hverri viku - Ekkert ákveðið fyrirfram! MAMMA MIA! (Stóra sviðið) Mið 6/4 kl. 20:00 8.k Fös 6/5 kl. 20:00 aukas. Lau 28/5 kl. 20:00 Fim 7/4 kl. 20:00 aukas. Lau 7/5 kl. 14:00 Sun 29/5 kl. 20:00 Fös 8/4 kl. 20:00 9.k Lau 7/5 kl. 20:00 aukas. Þri 31/5 kl. 20:00 Lau 9/4 kl. 20:00 aukas. Sun 8/5 kl. 20:00 Mið 1/6 kl. 20:00 Sun 10/4 kl. 14:00 aukas. Þri 10/5 kl. 20:00 Fim 2/6 kl. 20:00 Mið 13/4 kl. 20:00 10.k Mið 11/5 kl. 20:00 Fös 3/6 kl. 20:00 Fim 14/4 kl. 20:00 11.k Fim 12/5 kl. 20:00 Lau 4/6 kl. 20:00 Fös 15/4 kl. 20:00 aukas. Fös 13/5 kl. 20:00 Sun 5/6 kl. 20:00 Lau 16/4 kl. 20:00 12.k Lau 14/5 kl. 14:00 Þri 7/6 kl. 20:00 Mið 20/4 kl. 20:00 13.k Þri 17/5 kl. 20:00 Mið 8/6 kl. 20:00 Fim 21/4 kl. 20:00 14.k Mið 18/5 kl. 20:00 Fim 9/6 kl. 20:00 Fös 22/4 kl. 20:00 aukas. Fim 19/5 kl. 20:00 Fös 10/6 kl. 20:00 Lau 23/4 kl. 20:00 aukas. Fös 20/5 kl. 20:00 Lau 11/6 kl. 20:00 Sun 24/4 kl. 20:00 aukas. Lau 21/5 kl. 14:00 Sun 12/6 kl. 20:00 Fim 28/4 kl. 20:00 aukas. Lau 21/5 kl. 20:00 Mið 15/6 kl. 20:00 Fös 29/4 kl. 20:00 aukas. Sun 22/5 kl. 20:00 Lau 18/6 kl. 20:00 Lau 30/4 kl. 20:00 15.s Þri 24/5 kl. 20:00 Sun 19/6 kl. 20:00 Þri 3/5 kl. 20:00 Mið 25/5 kl. 20:00 Þri 21/6 kl. 20:00 Mið 4/5 kl. 20:00 Fim 26/5 kl. 20:00 Mið 22/6 kl. 20:00 Fim 5/5 kl. 20:00 Fös 27/5 kl. 20:00 Fim 23/6 kl. 20:00 Leikhúsmatseðill frá kl 18 í forsalnum, tónlist og kokteilar Auglýsing ársins (Nýja sviðið) Lau 16/4 kl. 20:00 Frums. Fös 22/4 kl. 20:00 4.sýn Fim 28/4 kl. 20:00 7.sýn Mið 20/4 kl. 20:00 2.sýn Lau 23/4 kl. 20:00 5.sýn Lau 30/4 kl. 20:00 8.sýn Fim 21/4 kl. 20:00 3.sýn Mið 27/4 kl. 20:00 6.sýn Fim 5/5 kl. 20:00 9.sýn Ærslafullur og andstyggilegur gleðileikur eftir Tyrfing Tyrfingsson Njála (Stóra sviðið) Sun 10/4 kl. 20:00 30..sýn Sun 17/4 kl. 20:00 síð. sýn. Síðustu sýningar Vegbúar (Litla sviðið) Fös 8/4 kl. 20:00 36.sýn Lau 16/4 kl. 20:00 37.sýn Fös 22/4 kl. 20:00 38.sýn Nýtt verk þar sem KK sýnir á sér óvænta hlið Kenneth Máni (Litla sviðið) Fös 29/4 kl. 20:00 106.sýn Fös 20/5 kl. 20:00 108.sýn Fim 12/5 kl. 20:00 107.sýn Lau 28/5 kl. 20:00 109.sýn Kenneth Máni stelur senunni Illska (Litla sviðið) Lau 9/4 kl. 20:00 Mið 20/4 kl. 20:00 Lau 30/4 kl. 20:00 Fim 14/4 kl. 20:00 Lau 23/4 kl. 20:00 Samstarfsverkefni Óskabarna ógæfunnar og Borgarleikhússins Made in Children (Litla sviðið) Fim 7/4 kl. 20:00 3.sýn Fös 15/4 kl. 20:00 5.sýn Sun 10/4 kl. 20:00 4.sýn Fim 21/4 kl. 20:00 6.sýn Hvernig gera börnin heiminn betri? NJÁLA – „Drepfyndið“★★★★★, AV – DV áhrifavaldur á áhuga hans á flug- vélum enda komu hingað til lands ýmsar gerðir flugvéla, bæði breskar og bandarískar en líka einstaka þýsk vél til njósna. „Ég fór fyrst upp í flugvél ein- hvern tímann á stríðsárunum, ég man nú ekki ártalið, en afi minn var bóndi fyrir norðan í Þingeyjarsýsl- unni og hann bauð okkur systkin- unum elstu að koma norður og vera við sauðburðinn. Við fengum frí í skóla og það sem meira var og enn meira spennandi var að við áttum að fara með flugvél norður. Á þessum tíma er Flugfélag Íslands nýstofnað en þeir höfðu áður rekið Flugfélag Akureyrar. Þeir ráku t.d. flugvélina Örninn, sem flaug frá Skerjafirði í Pollinn á Akureyri. Sú flugvél skaddaðist víst eitthvað en ekkert tjón varð á mönnum og vélin Haf- örninn keypt. Okkur var ætlað far með Erninum, sem þá var búið að breyta í landflugvél, og við áttum að fljúga frá Vatnsmýrinni en þá vildi svo til að ekki var hægt að taka af stað þar sem bóndinn hafði lagt tað á völlinn og við flugum því frá Korp- úlfsstöðum. Þetta var virkilega skemmtileg ferð enda hvergi ský á himni.“ Lent var á Melgerðismelum og keyrt til Akureyrar og segir Örn- ólfur það hafa verið sérstaka tilfinn- ingu að vera lengur frá flugvellinum fyrir norðan til Akureyrar en flugið frá Reykjavík norður tók. „Það sem er líka eftirminnilegt er að flugvélarnar voru eldrauðar en það átti að sýna að þetta væru vélar frá hlutlausu landi. Hvort því hefði verið ansað af óvinavélum veit ég ekki.“ Stríðsárin á Íslandi Fyrsta vélin sem Íslendingar urðu varir við rétt áður en Bretar stigu á land á Íslandi var sjóflug- vélin Walrus. „Þetta var flugvél sem var á öllum stærri beitiskipum eða orrustu- skipum Breta og henni var skotið á loft með slöngvu, þ.e. skutlað á loft, og gat síðan lent á sjónum. Þessi flugvél, sem kalla má á íslensku rostung, var einstaklega hávær og sneri mótorinn aftur undir efri væng hennar. Mér er sagt að þeir hafi bara haft eina slíka vél hér á landi en létu eins og hér væru marg- ar slíkar. Hún var látin fljúga oft yf- ir til að blekkja þá sem gætu komið upplýsingum til Þjóðverja. Þetta sama átti við um loftvarnarbyssu- rnar. Ég man t.d. eftir því þegar ég sá þýska flugvél fara hér yfir að loftvarnarbyssurnar í Reykjavík byrjuðu að hamra allt í kringum hana og þá myndast svona svartir hnoðrar á himninum en byssurnar sem voru við Austurbæjarskóla, þar sem pabbi var skólastjóri, voru þögl- ar. Strákar sem höfðu klifrað yfir grindverkið við þær sögðu mér að þær væru bara úr tré.“ Örnólfur minnist þess líka að hér hafi allir fengið sérstakt skírteini en hann segir Bretana hafa óttast að Þjóðverjar myndu reyna að smygla einhverjum til landsins. „Allir sem voru 12 ára og eldri fengu vegabréf með mynd þannig að ekki væri svo auðvelt að smygla hér inn fólki sem ekki var á skrá. Fyrir okkur hafði þetta mest að segja sem langaði í bíó sem var bannað innan 12 ára því það þurfti núna að sýna skírteinið. Þetta þótti því ein- hverjum mikil skerðing á frelsi. Það var nú samt þannig að ásóknin í bíó var mikil vegna þess að hermenn- irnir vildu ólmir sjá það nýjasta og því dugði oft bara að veifa passanum til að komast inn. Sumir fengu því bara lánaðan passa hjá ömmu sinni og afa og veifuðu honum án þess að opna til að komast inn.“ Þegar leið á stríðið fóru að koma hingað amerískar myndir sem sum- ar hverjar voru bannaðar innan 16 ára. „Ég var svona 13 eða 14 ára þegar þessar myndir komu og þá þurfti að ljúga sig inn. Oftast vorum við yfir- heyrðir og þeim minnstu var spark- að út en ég passaði mig á því að segjast ekki vera 16 ára heldur 17 og komst upp með það.“ Flugslysið í Skerjafirði Mikil leynd hvíldi yfir athöfnum herliðs Breta og síðar Bandaríkj- anna á Íslandi. Mikilvægt var að upplýsingar um herstyrk og flutning hergagna færu leynt og Þjóðverjar gerðu sér ekki grein fyrir því hvað fór hér fram. „Það var töluvert um það að flogið væri í gegnum Ísland. Bandamenn þurftu að birgja sig upp af flug- vélum og sprengjuflugvélar lentu yfirleitt hér áður en þær flugu til Bretlands og því var oft mikið um að vera hér á landi,“ segir Örnólfur og bendir á að slys hafi verið nokkuð algeng vegna þess að bæði hafi flug- vélar ekki verið tilkeyrðar nóg og flugmenn oft ungir og óreyndir. „Ætli það hafi ekki verið furða hvað lítið var um slys engu að síður. Það var þó þannig á þessum tíma að ekki mátti segja frá því sem herinn var að gera í blöðum eða útvarpi. Ég man sérstaklega eftir einu atviki. Ég sá stóra tveggja hreyfla flugvél koma utan af hafi og annar hreyfill- inn er alveg hreyfingarlaus, sem átti nú að vera í lagi, en síðan sé ég hvar hún hverfur milli húsa í Skerjafirði og upp gýs mikill reykur. Hún hafði þá lent þannig að hún tók þakið af einu húsi og stakk sér síðan á næsta. Frá þessu mátti ekki segja í blöð- unum en í einu þeirra sagði að upp- tök eldsins væru ókunn og ekki hefði orðið tjón á nærliggjandi hús- um en þakið hefði fokið af næsta húsi.“ Þannig kann Örnólfur margar sögur úr stríðinu og hefur frá svo miklu fleiru að segja enda átt far- sælan feril sem kennari, rektor og fræðimaður. Að standa upp og kveðja er eins og að ljúka góðri kennslustund. Hann miðlar öllu efni vel á yfirvegaðan hátt og eftir situr þekking og fróðleikur hjá þeim sem vilja hlusta. Morgunblaðið/Styrmir Kári Kennari Örnólfur Thorlacius, fyrr- verandi rektor, segir sögu flugsins.

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.