Morgunblaðið - Sunnudagur - 01.05.2016, Blaðsíða 14

XX
14 MORGUNBLAÐIÐ SUNNUDAGUR 1.5. 2016
VIÐTAL
S
ólveig Sigurðardóttir hóf að feta
heilsuveginn fyrir fjórum árum og
hefur uppskorið gerbreytt líf. Sól-
veig er 50 kg léttari en hún var og
lyfjalaus, en hún er með MS-
sjúkdóminn, vefjagigt og rósroða.
Það er átak að breyta lífi sínu og breyting-
arnar komu ekki á einum degi. Stærsta skrefið
var þegar hún skráði sig í eins árs námskeið
hjá Heilsuborg. „Það var kynningarfundur
þar, ég mætti fyrir utan en þorði ekki upp.
Kom aftur daginn eftir, gekk hringinn í kring
og fór aftur heim. Þegar ég kom heim hringdi
ég og skráði mig í árs prógramm án þess að
hafa skoðað neitt. Ég hugsaði með mér hvort
ég væri alveg orðin klikkuð,“ segir hún.
Áður hafði Sólveig farið í ótal megranir og
hélt fyrst að hún væri mætt í enn eitt sveltið.
Hún segir eitthvað kolrangt við megranir og
að léttast með svelti og hræðsluáróðri. „Fyrst
þegar ég skráði mig hélt ég að ég væri komin í
megrunarprógramm. Ég hélt ég yrði sett á
vigt og mæld með klíputæki.“
Það var hins vegar ekki fyrr en viku síðar
sem hún var mæld og þá sá hjúkrunarfræð-
ingur um að mæla og vigta, útskýrir Sólveig,
sem líkar betur að gera þetta í einrúmi en að
standa í hópi fyrir framan alla. Það er mjög
góð ástæða fyrir því. „Ég var svona tíu ára
þegar ég fór að bæta á mig og tólf ára þegar ég
var látin fara í Línuna í Hafnarfirði,“ segir
hún, en Línan var megrunarklúbbur. „Full-
orðnir og börn voru saman í hópi. Maður var
alveg með hjartað í buxunum um hvort maður
hefði lést eða fitnað. Ef maður léttist um ein-
hver grömm þá var klappað en ef maður
þyngdist þá var púað og þetta var stór hópur,“
segir hún og var þetta því neikvæð upplifun.
Núna segir hún að vigtin hennar sé rykfallin
inni á baði og henni detti ekki í hug að nota
hana. „En ég fer aftur á móti til hjúkrunar-
fræðingsins sem hefur mælt mig frá byrjun og
skoða heildarmyndina. Það er ekki aðeins ver-
ið að skoða hvort maður hafi lést eða þyngst
heldur hvernig líkaminn hafi byggt sig upp.
Þetta er ekki bara spurning um að vera mjór
eða feitur, það er svo margt annað.“
Áttaði sig á rótum offitunnar
Hún leiðir hugann að rótum offitunnar hjá
sjálfri sér. „Ég hef ekki enn hitt neinn sem
stefnir að því að verða offitusjúklingur. Ofátið
hjá mér var huggun. Maður áttaði sig ekki á
því sem barn. Ég var misnotuð kynferðislega
af stjúpafa og gat ekki talað um það og gerði
mér ekki grein fyrir því hvað var að gerast.
Mér var hótað og gat ekki sagt frá. Ég keypti
mér nammi og fór ein með það út í hraun í
Hafnarfirði og deyfði mig með mat. Ég áttaði
mig ekki á því fyrr en 20 árum síðar af hverju
þetta væri svona. Ég nota þessa aðferð ekki
lengur. Það virkaði alltaf fyrir mig að fá mér
nóg af ís og nammi. Ég er viss um að margir
eru fastir þarna.“
Sólveig segir að það sé erfitt að fara úr því
að misnota mat í að njóta matar. „Ég notaði
mat alltaf til að hefna mín á mér í stað þess að
bera hann fallega fram og að hann væri eitt-
hvað til að njóta.“
Leiðin var löng að komast á þann stað.
„Þetta voru endalaus lítil skref,“ segir hún.
„Fólk fer í heilsurekkana og hefur síðan
ekki hugmynd um hvað þetta er þegar það
kemur heim. Það þarf fólk að læra,“ segir Sól-
veig, sem segist hafa þurft að læra að borða
mat sem „ekki meiði heldur lækni“.
Áður fyrr var hún ginnkeypt fyrir merk-
ingum á borð við „sykurlaust“ eða „fitulaust“.
„Ég drakk alltaf tvo lítra af Pepsi Max á dag.
Það eru ekki kaloríur í því en hvað er þarna í
staðinn?“
Hún er komin langt frá þessum stað og býð-
ur upp á ristaðar möndlur, niðurskorið mangó
og ljúffengar hnetusmjörs- og súkkulaðikúlur
með spjallinu. Drykkurinn er vatn.
Matarmyndir í stað
matardagbókar
Áhuginn á matargerð kom með breyttum lífs-
stíl. „Mér fannst svo leiðinlegt að skrifa
matardagbækur að ég byrjaði að taka myndir
af matnum sem ég var að borða. Ég skrifaði
uppskriftir fyrir neðan og ef ég var með upp-
skriftir frá öðrum setti ég tengla. Þetta tók
langan tíman en þarna fór ég að sjá hvaða
matur það var sem hjálpaði mér,“ segir hún,
en þetta gerði hún bara fyrir sjálfa sig.
Sólveig heldur núna úti Facebook-síðunni
Lífsstíll Sólveigar, en þar fylgjast með henni
rúmlega 9.000 manns. Hún deilir uppskriftum
og hugleiðingum, upplýsingum sem hún hefði
viljað búa yfir þegar hún byrjaði að breyta sín-
um lífsstíl.
„Þetta snýst ekki um orðin „aldrei aftur“.
Ég myndi til dæmis aldrei hætta að borða
súkkulaði. En áður borðaði ég alltaf ljóst
súkkulaði og þá var auðvelt að klára allan
pakkann. En núna er ég komin upp í 85%
súkkulaði og helst með chili,“ segir hún og út-
skýrir að lítill biti slái á sykurþörfina.
Þegar hún byrjaði í líkamsrækt ákvað hún
að kaupa sér leikfimiföt. „En þvílík niðurlæg-
ing. Ég fór í þessar helstu íþróttabúðir og
komst ekki einu sinni í karlmannsstærðir. En
þetta er búið að breytast núna, úrvalið er orðið
meira,“ segir hún en það hjálpar ekki að þurfa
að mæta í gömlum teygðum bolum og buxum.
En það þurfti að duga fyrstu sex vikurnar. „Þá
fór ég í gönguferð í Hveragerði með mínum
hópi. Við fórum í Álnavörubúðina en eigandinn
hafði keypt lager af stórum íþróttafötum og ég
held við höfum keypt allt! Eftir það var ég í
fyrsta sinn í íþróttafötum,“ segir hún.
Lyfjalaus samkvæmt læknisráði
Andleg og líkamleg líðan hefur breyst sam-
hliða breyttum lífsstíl. „Og það sem kemur
mér mest á óvart er að ég er lyfjalaus,“ segir
hún og leggur áherslu á að það sé samkvæmt
læknisráði. „Ég var á svo miklum lyfjum. Ég
vaknaði kvalin og bjúguð á morgnana, alltaf
búin á því að bryðja verkjatöflur. Svo einu
sinni í viku þurfti ég að sprauta mig með MS-
lyfjum. Var í tvo sólarhringa á eftir með 40
stiga hita og titraði og skalf og tók meiri
verkjatöflur. MS-þreytan var svo mikil,
þyngdin var svo mikil og mataræðið ömurlegt,
sem gerir mann enn þreyttari. Svo þurfti ég að
taka örvandi lyf fyrir fólk með síþreytu og
svefntöflur til að sofa. Þetta var algjör víta-
hringur. Ég hugsaði: Hvað næst? Sykursýki?
Of hár blóðþrýstingur? Ætla ég að bæta stöð-
ugt við meiri lyfjum? Ég var skíthrædd.“
Henni finnst vanta vitund í samfélaginu um
offitu og úrræðin séu dýr fyrir einstaklinga.
„Hvernig á að leiðbeina manneskju sem er
orðin öryrki af því að hún er svo stór og mikil
og hefur engan aukapening. Offitan er líka át-
röskun en það er ekkert átröskunarteymi fyrir
offituna. Ef þú ert með átröskun og búin að
svelta þig geturðu fengið hjálp á geðdeild og
átröskunarteymi en það er ekki til slíkt teymi
Blaðamaður:
Inga Rún Sigurðardóttir
ingarun@mbl.is
Þegar ég kvaddi Sólveigu á heimili
hennar gaf hún mér afleggjara af
fallegri chili-plöntu sem ég hafði
verið að dást að í eldhúsglugganum
hennar. Lýsandi fyrir það hvernig hún er
alltaf tilbúin að gefa af sér og deila hug-
myndum með öðrum.
Tekur þér
ekki frí frá
heilsunni
Sólveig Sigurðardóttir hefur á síðustu fjórum árum gerbreytt
lífi sínu. Hún breytti um lífsstíl, hefur lést um 50 kg og er
lyfjalaus samkvæmt læknisráði, en hún er með
MS-sjúkdóminn. Nú hefur hún ánægju af því að útbúa
fallegan mat og gleymir aldrei stundinni þegar hún tók á
sprett á hlaupabrettinu í fyrsta sinn.
Sólveig segir erfitt að fara úr því að misnota mat yfir í að njóta matar.
Morgunblaðið/Styrmir Kári