Morgunblaðið - 28.07.2016, Síða 2

2 FRÉTTIRInnlent
MORGUNBLAÐIÐ FIMMTUDAGUR 28. JÚLÍ 2016
LITIR
YLUR Ullarteppi
kr. 9.990
VERSLANIR
ICEWEAR
Netverslun www.icewear.is
frí heimsending um allt land
REYKJAVÍK AUSTURSTRÆTI 5 • VESTURGATA 4 • ÞINGHOLTSSTRÆTI 2-4
LAUGAVEGUR 1 • LAUGAVEGUR 91 • FÁKAFEN 9 OUTLET • GARÐABÆR MIÐHRAUN 4
AKUREYRI HAFNARSTRÆTI 106 • VÍK Í MÝRDAL AUSTURVEGUR 20
ÞÍN ÚTIVIST
ÞÍN ÁNÆGJA
LITIR
LANDINN Ullarsokkar
k 1 990
Morgunblaðið Hádegismóum 2, 110 Reykjavík. Sími 5691100 Fulltrúar ritstjóra Sigtryggur Sigtryggsson sisi@mbl.is Ágúst Ingi Jónsson aij@mbl.is Fréttir Guðmundur Sv. Hermannsson ritstjorn@mbl.is Menning Einar Falur Ingólfsson menning@mbl.is
Viðskipti Sigurður Nordal vidskipti@mbl.is Íþróttir Víðir Sigurðsson sport@mbl.is mbl.is Sunna Ósk Logadóttir netfrett@mbl.is Smartland Marta María Jónasdóttir smartland@mbl.is Umræðan | Minningar mbl.is/senda grein Prentun Landsprent ehf.
Mikill fjöldi var samankominn í Herjólfsdal síð-
degis í gær til þess að merkja sér stæði fyrir
hvítu hústjöldin sem eru eitt fjölmargra ein-
kenna Þjóðhátíðarinnar í Vestmannaeyjum.
Farið var í kapphlaup um tjaldstæðin og fengu
starfsmenn þjóðhátíðarnefndar tveggja mínútna
forskot. Aðrir Eyjamenn fylgdu svo í kjölfarið og
tryggðu sér stað fyrir tjöldin sín. Ekki bar á öðru
en að allir væru sáttir við sinn hlut.
Hlaupið í átt að besta staðnum
Ljósmynd/Óskar Pétur Friðriksson
Fyrstu gestir Þjóðhátíðar komu upp tjöldum sínum í gær
Jakob Frímann Magnússon tónlist-
armaður og formaður stjórnar Fé-
lags tónskálda og textahöfunda tel-
ur stefnu Pírata fela í sér einbeittan
vilja til að skerða eignar- og ráð-
stöfunarrétt höfunda á eigin hug-
verkum, en í stefnunni kemur með-
al annars fram að sæmdarrétti
skuli breytt og að gildistími höf-
undarréttar skuli styttur úr 70 ár-
um í 20 ár. Stefnan var mótuð fyrir
kosningarnar árið 2013, en að sögn
Ástu Guðrúnar Helgadóttur, þing-
manns Pírata, er von á nýrri stefnu
um miðjan ágúst.
Að mati Jakobs gilda ekki önnur
lögmál um eignarréttinn í net-
heimum en í raunheimum. Píratar
haldi öðru fram.
„Höfundarréttur er vel varðaður
í 250 lykillöndum og mörkuðum
heimsins. Við þurfum ekki íhlutun
Pírata eða annarra til að stafa ofan
í okkur hvernig við eigum að fara
með þessi mál,“ segir Jakob.
„Í ljósi núverandi fylgis Pírata,
möguleika á þátttöku þeirra í nýrri
ríkisstjórn og yfirlýsts áhuga á
stjórnarskrárbreytingum hafa ís-
lenskir höfundar fyllstu ástæðu til
að gjalda varhug við stefnumiðum
þeirra í höfundarréttarmálum. Höf-
undarréttur er þrátt fyrir allt
stjórnarskrárvarinn eignarréttur,“
segir hann.
Ásta Guðrún segir að í umræðu-
nni gæti misskilnings á stefnu Pí-
rata og afstöðu til ólöglegra nið-
urhalssíðna á netinu.
„Við höfum aldrei hvatt fólk til
að deila efni sín á milli ólöglega.
Það sem við gagnrýnum er að sá
ritskoðunarmekanismi sem notaður
er til að taka þessar síður niður
virkar ekki,“ segir hún. Koma þurfi
öðruvísi til móts við höfunda.
Píratar vinna nú að endurskoðun
höfundarréttarstefnu sinnar en
Evrópuþingmaður Pírata frá
Þýskalandi, Julia Reda, kemur til
Íslands í næstu viku og mun fara yf-
ir drög Pírata að nýrri stefnu sem
verður kynnt um miðjan ágúst. Hún
hefur unnið breytingar á höfundar-
réttarlögum ESB. jbe@mbl.is
Segir Pírata vilja skerða rétt
 Sömu lögmál í
raunheimum og net-
heimum, segir Jakob
Ásta Guðrún
Helgadóttir
Jakob Frímann
Magnússon
Hjólakappinn Jón Eggert Guð-
mundsson lauk í gær ferð sinni um
landið eftir að hafa hjólað hringinn
til styrktar Krabbameinsfélaginu.
Jón Eggert gekk sömu leið fyrir 10
árum og safnaði þá einnig fé fyrir
Krabbameinsfélagið.
Hann lagði af stað hinn 1. júlí síð-
astliðinn í hringferðina sem er um
3.200 kílómetra löng. Leiðin lá um
alla strandvegi Íslands, sem er
lengsta mögulega leið hringinn um
landið.
Jón Eggert ætlaði sér að ljúka
hringferðinni á 19 dögum en ferða-
lagið dróst aðeins á langinn, m.a.
vegna meiðsla í hnjám.
Lokaði
hringnum
í gær
Hringferð Jón Eggert hjólaði til
styrktar Krabbameinsfélaginu.
Morgunblaðið/Þórður
Mælingar Veðurstofunnar á vatns-
hæð og rafleiðni sýndu aukinn leka
jarðhitavatns undan Mýrdalsjökli í
gær, en aukin jarðskjálftavirkni hef-
ur verið á svæðinu síðustu daga.
Samkvæmt upplýsingum frá Veð-
urstofunni er ekki um óhefðbundið
atvik að ræða, jafnan verði vart við
aukna jarðskjálftavirkni í Kötluöskju
á sumrin, oftast í júlímánuði. Ekki
voru merki um eldvirkni í gærkvöldi
þegar Morgunblaðið spurði sérfræð-
ing á Veðurstofu fregna og jarð-
skjálftavirknin var við það sama mið-
að við hefðbundinn júlímánuð. Mikið
jökulvatn er í Bláfjallakvísl sem renn-
ur frá norðurhluta Mýrdalsjökuls.
Veðurstofunni bárust í gær til-
kynningar um brennisteinslykt í ná-
grenni Múlakvíslar og er ferðafólk á
svæðinu hvatt til að gæta varúðar þar
sem vöð yfir ána geti verið varhuga-
verð, en einnig brennisteinn og gös
sem jarðhitavatninu fylgja. jbe@m-
bl.is
Aukinn leki
í Múlakvísl
Guðni Einarsson
gudni@mbl.is
Umferðin um Hvalfjarðargöng í júní
síðastliðnum var sú mesta í júnímán-
uði frá því að göngin voru opnuð fyr-
ir umferð þann 11. júlí 1998. Alls
fóru 239.464 ökutæki um göngin í
júní sl. og er það 6,08% aukning mið-
að við sama mánuð 2015.
Gylfi Þórðarson, framkvæmda-
stjóri Spalar ehf., sagði að umferð
um göngin hefði aukist mikið það
sem af er árinu og hlutfallslega enn
meira í öðrum mánuðum en júní.
Þannig var umferðaraukningin 27%
í maí miðað við sama mánuð 2015.
Fyrstu sex mánuði þessa árs er um-
ferðaraukningin 17,3% miðað við
sömu mánuði á síðasta ári. Umferðin
í apríl var nærri 17% meiri en sama
mánuð í fyrra, 26% meiri í mars og
nærri 15% meiri í febrúar. Gylfi
sagði að það sem af er júlí hefði verið
mikil umferð. Í júlí 2015 var slegið
nýtt met og hann var stærsti um-
ferðarmánuður sögunnar í göng-
unum. Gylfi sló á að aukningin í júlí
gæti orðið 2-3% miðað við metmán-
uðinn í fyrra. Heildaraukningin yfir
árið stefnir í tveggja stafa tölu. En
er von á einhverjum töfum vegna
umferðarþungans?
Jöfn og dreifð umferð
„Nei, umferðin greinist mjög vel.
Það er minna álag um helgar en oft
áður en mikil umferð í miðri viku,
það er lítill munur á dögum yfir-
leitt,“ sagði Gylfi. Með sömu þróun
eru nokkur ár í að göngin hætti að
anna umferðinni. Samkvæmt
reglum er miðað við 8.000 bíla um-
ferð að meðaltali á sólarhring. Anna-
sömustu daga ársins fer umferðin
upp fyrir það viðmið. „Þetta hefur
samt gengið mjög vel því þetta dreif-
ist svona á alla daga,“ sagði Gylfi.
Vegslár við veglyklaakreinarnar
við gjaldskýlið voru teknar aftur í
notkun í maí sl. Þær opnast sjálf-
krafa þegar bíl með gildan veglykil
er ekið þar um. Gylfi sagði nokkuð
um að erlendir ökumenn áttuðu sig
ekki á gjaldskyldunni eða hvernig
kerfið virkar. Starfsmaður hefur
verið til taks til að rukka þá sem
stoppa við slárnar og hleypa þeim
áfram. Hægfara aukning er í sölu
lykla í göngin, að sögn Gylfa.
Þess má geta að umferð um Hval-
fjarðargöng sló nýtt met á árinu
2015 en fyrra metið var frá árinu
2007. Alls fóru 2.048.032 ökutæki
undir Hvalfjörð á öllu árinu, það er
að segja ökutæki sem greitt var
veggjald fyrir. Ökutækin árið 2007
voru um 11.800 færri en í fyrra eða
2.036.222.
Ný met slegin í hverjum mánuði
 Umferð um Hvalfjarðargöngin hefur aldrei verið meiri en á þessu ári
Morgunblaðið/Sverrir
Hvalfjarðargöng Umferð um göng-
in hefur vaxið stöðugt undanfarið.