Morgunblaðið - 01.11.2017, Page 69
MINNINGAR 69
MORGUNBLAÐIÐ MIÐVIKUDAGUR 1. NÓVEMBER 2017
sæúlfurinn Björn og landkrabb-
inn ég. „Þú ert nú lélegur
drykkjumaður, Eyi minn, jessörí
bob,“ sagði hann stundum. Kall-
aði mig iðulega „Árnason og
Melsteð“, var ekki sérlega smá-
munasamur með sumt, stríddi
fólki með því að segja að það
væri „fint følende“, horfði á
stóru myndina, elskaði dætur
sínar og dóttursyni, nennti ekki
löngu símasnakki og nennti ekki
að tefla við mig af því ég er lé-
legur í skák. Svo var ekki gerð
almennileg íslensk bíómynd
öðruvísi en Bjössa brygði þar
fyrir. Og nú finnst mér hann
sitja hér í sófanum. Hann skellir
í sig restinni úr bollanum, strýk-
ur sér í framan, stendur upp og
fyllir upp í stofuna. Svo er hann
farinn og ég sit eftir í þögninni.
Við förum ekki framar saman á
heimsenda, ég loka leynihólfinu,
helli í glas og skála við myrkrið.
Hann kveikti ljós og gleði svo
hraustlega að maður var utan
við sig af kátínu og langaði til að
dansa. Hann var töframaður,
töframaður í þeirri list að vera
manneskja.
Eyþór Árnason.
Þetta líf okkar er óttalegt
brambolt. Við þvælumst þetta
áfram, reynum að gera okkar
besta og vonum það allra besta.
Á leið okkar kynnumst við fólki
sem sumt staldrar lengur við en
annað og sumir lengur en við
kannski kjósum. En við höldum
áfram og uppgötvum flest að það
besta er að eiga góða að. Að við
eigum öruggt skjól í hverfulum
heimi, að einhverjum þarna úti
þyki nógu vænt um okkur til að
vilja vita hvort við eigum heitt á
könnunni. Þannig var Bjössi. Í
gegnum árin kom hann alltaf og
ef mér fannst vera liðinn of lang-
ur tími þá hringdi ég og rak á
eftir honum. Minnti hann á
kaffið eins og ég væri sá eini
sem ætti kaffisopa að bjóða.
Alltaf kom Bjössi og alltaf þótti
mér jafnvænt um að sjá hann.
Það var ekki erfitt að þykja
vænt um Bjössa og það þótti
mér frá okkar fyrstu kynnum.
Hann kom til dyranna eins og
hann var klæddur og í raun allt-
af eins og ferskur andvari. Það
var eitthvað gegnumheilt og gott
við Bjössa og mikið þótti mér af-
skaplega vænt um hann.
Við kynntumst fyrst er við
lékum saman í bíómynd en síðar
lágu leiðir okkar saman á Ak-
ureyri er við ásamt fleira dásam-
legu fólki bjuggum saman í
Helgamagrastræti í tæpt ár og
unnum hjá Leikfélagi Akureyr-
ar. Það sem ég man best eru
hlátrarnir sem ómuðu um gang-
ana og alltaf tókst Bjössa að
ganga fram af henni Veigu okk-
ar. En hún fyrirgaf honum alltaf
og Veiga sagði mér margoft síð-
an hversu undurvænt henni
þætti um Bjössa. Það þótti okk-
ur öllum.
Ég gleymi aldrei þegar Bjössi
tók sig til og reyndi að hætta að
reykja. Hann fékk sér tyggjó til
varnar nikótíninu og tuggði í
gríð og erg.
Eitthvað fannst Bjössa þetta
ganga illa þannig að einn daginn
mætti hann allur plástraður en
tuggði þó áfram sem mest hann
mátti. Nokkrum dögum síðar
kem ég heim af æfingu og situr
þá ekki minn maður á spjalli við
Veigu plástraður upp fyrir haus
meðan kjálkarnir gengu upp og
niður í tyggjójapli, auðvitað kol-
fallinn því hann reykti ofan í all-
ar varnirnar.
Mörgum árum síðar skaut
Bjössi yfir mig skjólshúsi er ég
var í húsnæðishrakningum og í
nokkra mánuði undum við fé-
lagarnir okkur vel saman á
Laufásveginum. Þannig var
Bjössi.
Eftir að Veiga veiktist heim-
sóttum við Bjössi hana eins oft
og við gátum en auðvitað aldrei
nógu oft en hláturinn, gleðin og
hlýjan sem umlukti þessar tvær
manneskjur er mitt veganesti
nú.
Hugur minn er hjá öllu því
fólki sem þekkti Bjössa miklu
betur en ég og fékk að kynnast
hans manngæsku. Þeirra missir
er mestur en Bjössa þakka ég
kaffisopana sem hann þáði og
hlýjuna sem hann sýndi mér. Ef
ég réði væri Veiga núna að hella
upp á fyrir Bjössa sinn.
Jón Bjarni.
Öðlingur er fyrsta orðið sem
kemur upp í hugann þegar við
hugsum til Bjössa.
Það er margs að minnast og
mikils að sakna. Á okkar heimili
verður Bjössa þó alltaf minnst
með bros á vör og gleði í hjarta.
Það var alltaf gaman að hitta
Bjössa, með stóra brosið sitt og
djúpu röddina. Hann var hrókur
alls fagnaðar og forsöngvari í
öllum veislum. Honum varð aldr-
ei orða vant og fólk hópaðist að
honum til þess að spjalla. Það
var einnig ósköp gott að fá hjá
honum lífsins ráð og njóta sam-
veru í þau ófáu skipti sem við
skelltum okkur í bústað með
fjölskyldunni.
Okkur þótti vænt um allar
stundir með Bjössa og erum
þakklátar fyrir að vegir okkar
lágu saman um lífsins veg.
Elsku Kolla, Dísa Dögg, Anna
Hera, Helga og fjölskyldur, okk-
ar dýpstu samúðarkveðjur á erf-
iðri stundu.
Megi algóður Guð þína sálu nú
geyma,
gæta að sorgmæddum, græða djúp
sár,
þó kominn sért yfir í aðra heima
mun minning þín lifa um ókomin ár.
(Höf. ók.)
Sigríður Karlsdóttir
og Sigurdís Bjarney
Guðbrandsdóttir (Sigga
og Dísa Bjarney).
Enn er höggvið skarð í litla S-
bekkinn. Af tólf manna útskrift-
arhópi frá Leiklistarskóla Ís-
lands 1978 kveðjum við nú þriðja
bekkjarfélagann.
Okkur verður hlýtt um hjarta-
rætur þegar við minnumst
Bjössa. Hann var svo góður vin-
ur, svo hlýr, kærleiksríkur,
mjúkur, traustur og tryggur.
Það var mikil gæfa fyrir okk-
ur öll þegar Björn Karlsson kom
ásamt Andrési vini sínum inn í
hópinn á seinni námsárunum.
Skemmtilegri og líflegri
bekkjarfélaga var tæplega hægt
að finna og Bjössi mætti til leiks
með eindæmum víðsýnn, fróður
og áhugasamur og bætti lit-
brigðum í fjölbreyttan hópinn.
Þá hófst ferðalag og samvinna
sem hefur verið bæði góð og
gjöful og gerði okkur sannarlega
ríkari.
Bjössi starfaði í öllum at-
vinnuleikhúsunum að námi
loknu. Auk þess lék hann í kvik-
myndum og sjónvarpi.
En hugur hans leitaði á önnur
mið og það kom ekki á óvart að
hann, sem einnig hafði lokið
kennaraprófi, skyldi fljótlega
ákveða að helga krafta sína ráð-
gjöf og uppfræðslu. Í ráðgjafast-
arfinu var hann á heimavelli,
miðlaði af eigin reynslu, hvetj-
andi og gleðjandi og veitti stuðn-
ing til betra lífs.
Bjössi okkar var stór í marg-
víslegum skilningi. Hann var
mikill á velli með sterka rödd og
hlátur sem skók allt umhverfið
og hann hafði líka stórt hjarta,
breitt bros og stóran faðm þegar
á þurfti að halda og aldrei brást
það að ef einhver þurfti aðstoð,
þá var Bjössi mættur fyrstur
allra, tilbúinn að leggja sitt af
mörkum.
En Bjössi gat líka látið lítið
fyrir sér fara, enda var hann í
eðli sínu einstaklega hógvær og
lítillátur, hvers manns hugljúfi,
hjálpsamur og trygglyndur.
Við bekkjarsystkinin höfum
haldið góðu sambandi í nær
fjörutíu ár en það verður tóm-
legra án hans í framtíðinni.
Við horfum á bak Birni Karls-
syni með söknuði og miklu þakk-
læti fyrir samfylgdina og vottum
dætrum hans, konu og öðrum
aðstandendum okkar innilegustu
samúð.
Blessuð sé minning elskulegs
bekkjarfélaga.
S-bekkurinn:
Andrés Sigurvinsson,
Emil Gunnar Guðmundsson,
Gerður Gunnarsdóttir,
Hanna María Karlsdóttir,
Kristín S. Kristjánsdóttir,
Ragnheiður Elfa
Arnardóttir,
Sigfús Már Pétursson,
Tinna Gunnlaugsdóttir,
Þröstur Guðbjartsson.
Kallið er komið,
komin er nú stundin,
vinaskilnaðar viðkvæm stund.
…
(Valdimar Briem)
Þegar mér var ljóst að komið
væri að kveðjustund Bjössa
Karls, skólabróður míns úr
Kennaraskóla Íslands – en það-
an útskrifuðumst við, ásamt 213
öðrum, á vordögum 1971 sem
kennarar eftir fjögurra vetra
nám, hann úr B-bekknum, ég úr
C-bekknum – þá fann ég hjá
mér þörf til að draga fram og
skoða Ynglingatal 1971-árgangs-
ins en þar átti hver nemandi
sína mynda- og spakmælasíðu í
gamansömum stíl. Engan þarf
að undra að á síðu Bjössa stend-
ur „ljósið“ við nafnið hans. Síðan
kemur sitt af hverju persónulegt
fram sem er dæmigert fyrir
glettnina, grínið og gamanið sem
einkenndi öðlinginn hann Bjössa
og bestu vini hans. Hann varð
fljótt gagntekinn af leiklistar-
áhuga sem hann lagði mikla
rækt við – var virkur í leiklist-
arfélagi Kennaraskólans þar
sem hann stofnaði til sterkra
vinatengsla sem hafa haldið alla
tíð síðan.
Eftir útskrift fór Bjössi til
Ísafjarðar þar sem hann spreytti
sig á kennslu í eitt ár. Leiklistar-
áhuginn elti hann vestur. For-
svarsmenn Litla leikklúbbsins
komust fljótt á snoðir um að
efnilegur leikari væri fluttur til
bæjarins og sóttu hann til að
taka þátt í leiksýningum félags-
ins. Það var skemmtilegt að
ræða við Bjössa um leiklistina
fyrir vestan og samleikarana
sem honum þótti mjög vænt um.
Langþráður draumur Bjössa
rættist síðan þegar hann fékk
inngöngu í Leiklistarskóla Ís-
lands en þaðan útskrifaðist hann
1978 og starfaði við ýmislegt í
tengslum við leiklist og kvik-
myndagerð í framhaldi af því,
víða um land.
Á þessum árum starfaði hann
um tíma sem uppeldisfulltrúi hjá
Unglingaheimili ríkisins en þar
hafði ég starfað sem kennari. Á
einum tímapunkti lágu leiðir
okkar einnig saman í Dramik-
kennarafélaginu ásamt fleirum
úr árganginum okkar. Þannig
hefur verið um marga sem út-
skrifuðust úr Kennaraskólanum
1971 að leiðir okkar hafa víða
legið saman á ólíkum tímum.
Helga systir Bjössa, sem út-
skrifaðist sem hússtjórnarkenn-
ari sama ár og við, er ein af
þeim.
Síðustu árin áttum við Bjössi
því láni að fagna að starfa saman
að ráðgjöf þó ráðgjöfin væri á
ólíkum sviðum. Gagnkvæm virð-
ing og skilningur ríkti milli okk-
ar „gömlu“ skólasystkinanna.
Margar djúpar pælingar ein-
kenndu samstarfið. Það lýsir
Bjössa vel að tveimur vikum fyr-
ir kveðjustundina hringdi hann
til að staðfesta frestun á fyr-
irhuguðum samstarfsfundi okkar
– var helst til slappur eins og
hann orðaði það.
Einlægt þakklæti er mér efst
í huga á þessari kveðjustund fyr-
ir hin góðu og gömlu kynni sem
gleymast ei.
Ég sendi fjölskyldu Bjössa,
Önnu Heru, Heiðdísi Dögg, Kol-
brúnu Þóru, Helgu og öðrum í
fjölskyldum þeirra mínar inni-
legustu samúðarkveðjur. Minn-
ingin um góðan dreng lifir.
Margs er að minnast,
margt er hér að þakka.
Guði sé lof fyrir liðna tíð.
Margs er að minnast,
margs er að sakna.
Guð þerri tregatárin stríð.
(Valdimar Briem)
Valgerður Snæland
Jónsdóttir.
Þegar minnast skal Björns
Karlssonar, skólabróður og vin-
ar, koma upp í hugann myndir af
ungum ákafamanni með stórt
hjarta og djúpa tilfinningu fyrir
dramatík. Í hugskotinu kvikna
minningar tengdar leiklistar-
námi okkar á áttunda áratug síð-
ustu aldar.
Augnablikin lifna eitt af öðru.
Staðirnir eru ýmist gamla iðn-
aðarmannahúsið við Lækjar-
götu, Miðbæjarskólinn, eða
Lindarbær, en líka Þjóðleikhúsið
og Iðnó. Það bregður fyrir
myndarlegum manni, hávöxnum
með dökkt yfirbragð og djúpa
rödd. Hann rís á fætur, breiðir
úr sér og réttir út hægri höndina
um leið og hann dregur djúpt
andann, hefur upp raust sína og
flytur Áfanga eftir Jón Helgason
utanbókar. Hver mynd þessa
magnaða kvæðis fær notið sín
þegar hljómmikil röddin fyllir
salinn. Ferðalagið liggur um víð-
erni landsins, yfir Kjöl, fyrir
Ólafsfjarðarmúla, um Kögur,
Horn og Heljarvík, að ekki sé
talað um Látrabjarg. Við heyr-
um vötn byltast á Brunasandi og
ólman organleik ofviðrisins á
Dröngum. Svo liggur leiðin að
hjarta landsins og hljómfallið
verður angurvært:
Séð hef ég skrautleg suðræn blóm
sólvermd í hlýjum garði;
áburð og ljós og aðra virkt
enginn til þeirra sparði;
mér var þó löngum meir í hug
melgrasskúfurinn harði,
runninn upp þar sem Kaldakvísl
kemur úr Vonarskarði.
(Jón Helgason)
Hvílíkt snilldarverk, þetta
ljóð, en líka flutningurinn hans
Bjössa. Hann dregur svo und-
urskýrt fram andstæðurnar sem
bera uppi skáldskapinn, mýkt og
hörku, ljós og skugga, og það
blasir við okkur hvernig mann-
eskjan speglar þessar marg-
breytilegu hliðar náttúrunnar í
lífi sínu og athöfnum. Andstæður
íslenskrar náttúru eru efniviður
hinna ódauðlegu Áfanga og
þessar sömu andstæður eru oft-
ar en ekki uppistaðan í lífsvefn-
aði okkar.
Það vafðist ekki fyrir honum
Bjössa, þökk sé hans djúpu og
einlægu tilfinningu fyrir drama-
tíkinni. Hún fylgdi honum hvert
fótmál og þótt starfsvettvangur-
inn hafi ekki verið einvörðungu
innan leiklistarinnar þá lituðust
störfin hans engu að síður af
nánum samskiptum við fólk og
samhjálp þar sem skilningur á
mannlegu eðli og útsjónarsemi
eru lykilatriði. Skapandi nálgun
og innsæi þess sem þekkir átök-
in og andstæðurnar í lífinu reið
þar baggamuninn. Líklega hafa
fáir átt auðveldara með að
leggja fólki lið og leiðbeina í lífs-
ins ólgusjó.
Og hvað sem segja má um
drauminn sem lagt var upp með,
drauminn um að verða leikari,
þá er ljóst að verkfærakistan
sem hann fór með út í lífið, fyrst
úr kennaranáminu og svo úr
leiklistarskólanum, var nákvæm-
lega það sem þurfti til þeirra
verka sem leituðu hann uppi.
Og þó skáldið Jón Helgason
hafi óskað þess við ævikvöld að
kvæðin hans féllu í gleymsku og
dá, þá vitum við nú að það mun
ekki gerast.
Við vitum líka að minningin
um okkar góða skólabróður og
vin, Bjössa Karls, mun lifa, með-
al annars í hljóðmyndum og
minningum eins og þeirri sem
hér hefur verið dregin upp og
ljúka má með þessum orðum
skáldsins sem Bjössi dáði:
Kom milda nótt er mýkir dagsins sár,
kom morgunstund er færir ljós og yl.
Megi hið almáttuga ljós kær-
leikans lýsa dætrum og ástvin-
um okkar góða vinar.
Kolbrún Halldórsdóttir.
„Í sama máta“ var oft við-
kvæðið hjá Bjössa Karls þegar
maður kvaddi hann og óskaði
honum góðs. Hann átti það einn-
ig til að lauma að manni einföld-
um og góðum ráðum um þyngd-
artap, oft í gríni en einnig
stundum í fullri alvöru. Hann
gat spurt mann spurningar sem
var algerlega út í hött og ekkert
raunverulegt svar var til við og
lofað Mallorkaferð fyrir rétt
svar.
Hann var gamansamur og
gerði góðlátlegt grín sem beind-
ist helst að honum sjálfum og
meiddi engan.
Hann var stoltur af dætrum
sínum, talaði um þær með inni-
leika og var sérstaklega natinn
við þá yngri.
Björn Karlsson áfengis- og
vímuefnaráðgjafi og leikari var
samstarfsmaður sem hafði
áhuga á velferð samferðafólks
síns, var réttsýnn maður og góð
manneskja. Hann átti auðvelt
með að ná sambandi við fólk og
það auðveldaði honum vinnuna
hjá SÁÁ.
Hann var góður vinur vina
sinna og sem vinnufélagi var
hann skemmtilegur, ræðinn,
hjálpsamur og græskulaus. Sem
áfengis- og vímuefnaráðgjafi var
hann áhugasamur og styðjandi.
Hann var í hópi þeirra sem hafa
fengið löggildingu frá Fagráði
Landslæknisembættisins í
Áfengis- og vímuefnaráðgjöf og
var einn af 18 slíkum sem starfa
hjá SÁÁ nú um stundir.
Það er mikil eftirsjá að góðum
félaga úr fámennri stétt.
Þó við vinnufélagar hans viss-
um að hverju stefndi, þá var
andlát Bjössa óvænt. Krabba-
meinið gekk hratt á hann, við
sáum það í byrjun október þegar
hann kom á afmælisfund SÁÁ og
á afmælisráðstefnuna.
En hann hélt í karakterinn og
þegar ég kvaddi hann í síðasta
sinn sem við hittumst bað ég
hann að fara vel með sig og var-
lega. Ekki stóð á svarinu – „í
sama máta félagi“.
Fyrir hönd félaga hans í Fé-
lagi áfengis- og vímuefnaráð-
gjafa og vinnufélaga hans hjá
SÁÁ sendi ég fjölskyldu Bjössa
innilegar samúðarkveðjur og
góðar hugsanir til allra sem eiga
um sárt að binda vegna fráfalls
hans. Farðu vel félagi.
Hörður J. Oddfríðarson.
Minningaleiftur frá morgni í
húnvetnskri sveit:
Mófuglasöngurinn blandast við
golunnar þyt.
Himinn í bláum og landið í
dimmgrænum lit.
Léttstígur peyi að fara með kýrnar á
beit.
Minningaleiftur frá mörgu í
hversdagsins önn,
mannlífi, störfum og gildum þess
tíma, sem var.
Bullskáld og rapparar byrjuðu
ferilinn þar,
bernskunnar gleði í hjörtunum, einlæg
og sönn.
Algóði drottinn, sem okkur í hendi þér
berð
ofar til ljóssins og þroskans frá myrkri
og gröf,
vertu hjá syrgjendum, veittu þeim
huggun að gjöf.
Verndaðu bangsann í þessari
síðustu ferð.
Guðmundur Kristjánsson.
Morgunblaðið birtir minn-
ingargreinar endurgjalds-
laust alla útgáfudaga.
Skil | Þeir sem vilja senda
Morgunblaðinu greinar eru vin-
samlega beðnir að nota inn-
sendikerfi blaðsins. Smellt á
Morgunblaðslógóið í hægra
horninu efst og viðeigandi liður,
„Senda inn minningargrein,“
valinn úr felliglugganum. Einn-
ig er hægt að slá inn slóðina
www.mbl.is/sendagrein
Skilafrestur | Ef óskað er eftir
birtingu á útfarardegi verður
greinin að hafa borist eigi síðar
en á hádegi tveimur virkum
dögum fyrr (á föstudegi ef út-
för er á mánudegi eða þriðju-
degi).
Þar sem pláss er takmarkað
getur birting dregist, enda þótt
grein berist áður en skila-
frestur rennur út.
Lengd | Minningargreinar sem
birtast í Morgunblaðinu séu
ekki lengri en 3.000 slög. Ekki
er unnt að senda lengri grein.
Lengri greinar eru eingöngu
birtar á vefnum. Hægt er að
senda örstutta kveðju,
HINSTU KVEÐJU, 5-15 línur.
Ekki er unnt að tengja viðhengi
við síðuna.
Formáli | Minningargreinum
fylgir formáli sem nánustu að-
standendur senda inn. Þar
koma fram upplýsingar um
hvar og hvenær sá sem fjallað
er um fæddist, hvar og hvenær
hann lést og loks hvaðan og
klukkan hvað útförin fer fram.
Þar mega einnig koma fram
upplýsingar um foreldra, systk-
ini, maka og börn. Ætlast er til
að þetta komi aðeins fram í for-
málanum, sem er feitletraður,
en ekki í minningargreinunum.
Undirskrift | Minningargreina-
höfundar eru beðnir að hafa
skírnarnöfn sín en ekki stutt-
nefni undir greinunum.
Myndir | Hafi mynd birst í til-
kynningu er hún sjálfkrafa not-
uð með minningargrein nema
beðið sé um annað. Ef nota á
nýja mynd skal senda hana með
æviágripi í innsendikerfinu.
Hafi æviágrip þegar verið sent
er ráðlegt að senda myndina á
netfangið minning@mbl.is og
láta umsjónarmenn minning-
argreina vita.
Minningargreinar
Frímann & hálfdán
Útfararþjónusta
Frímann
897 2468
Hálfdán
898 5765
Ólöf
898 3075
Sími: 565 9775
www.uth.is
uth@uth.is
Cadillac 2017