Morgunblaðið - 21.12.1985, Qupperneq 69

MORGUNBLAÐIÐ, LAUGARDAGUR 21. DESEMBER1985
Pólitísk hugtök iiðinna áratuga
hafa breyst, íhaldssöm þjóðernis-
stefna er illa séð af þeim öflum
sem vilja efla opið hagkerfi, en
talsmenn þess kerfis voru fyrrum
nefndir íhaldsmenn. Þessar breyt-
ingar eru alls ekki bundnar við
Þýskaland, þær eiga sér stað um
alla Evrópu.
„Efnahagsundriö“
Höfundurinn rekur lauslega
þróun efnahagsmála í Þýskalandi
frá lokum síðari heimsstyrjaldar,
talar um „efnahagsundrið", aftur-
kippinn eftir olíuverðshækkun o.fl.
o.fl. Atvinnuleysið er nú vanda-
mál, sem herjar Þýskaland og
önnur ríki, þar. sem iðnaður er
aðal uppistaða atvinnu. Þótt reynt
sé að hamla gegn því t.d. með
styttri vinnutíma og starfsskipt-
ingu, þá á aukin framleiðni og
mettun markaðar sök á þeirri
kreppu. Tryggingakerfi Þjóðverja
á sér langa sögu. Bismark varð
fyrstur til þess að koma á ríkis-
reknu tryggingakerfi sem tryggði
hag sjúklinga og þeirra atvinnu-
lausu. Skilningur þýskra kapítal-
ista á því að sæmileg iaun verka-
fólks yki arðinn er ekki nýr af
nálinni og átti ekki lítinn þátt í
„efnahagsundrinu", á sínum tíma.
Þær stofnanir sem stuðluðu best
að því jafnvægi sem hefur ein-
kennt þýskt hagkerfi undanfarna
áratugi, eru bankarnir. Þjóðverjar
hafa átt skynsama forystumenn í
fjármálum og bankarekstri. „De-
utsche Bank“ hefur löngum verið
áhrifamestur og svo voldugur, að
sumir hafa álitið að hann væri
einhverskonar ríkisbanki, en svo
er ekki. Skynsamlegur rekstur
þýskra lánastofnana byggist á því
að þær hafa forðast alla ævintýra-
mennsku og látið vera að ánetjast
„engilsaxneskum" hagkenningum.
Höfundur fjallar um vísinn að
endurmati á sögu Þýskalands á 20.
öld og þær hættur sem steðja að
í þýskum stjórnmálum, m.a. ný-
nasista. Hann spyr hvort þýskum
stjórnmálamönnum takist að
halda því jafnvægi sem hann telur
að forði þjóðinni frá að fylgja
einhverjum pípuleikaranum út í
foraðið.
Laqueur fjallar um fjölmörg
önnur efni en þau sem um er getið
í þessari umsögn og rekur ná-
kvæmlega þær breytingar sem
hafa orðið í þýsku stjórnmálalífi
frá stríðslokum svo og stöðu
Þýskalands milli austur- og vest-
urblokkanna, friðarbaráttuna og
baráttu umhverfismanna, sem er
hvað ákveðnust í Þýskalandi,
vegna þeirra augljósu afleiðinga
sem iðnaðarmengun hefur á allt
lífríki, ekki síst á skógana. Þetta
er efnismikil bók og hófsamleg í
ályktunum.
Blönduós: MorKU„b“ð,ð/J6T’s,g-
Kveikt á jólatrénu
Fjöldi fólks var samankominn í fallegu vetrarveðri þegar kveikt var á
jólatré á kaupfélagsplaninu á Blönduósi. Jólatréð er gjöf frá Moss í
Noregi, en það er vinabær Blönduóss. Árni Sigurðsson formaður Norræna
félagsins afhenti Hilmari Kristjánssyni oddvita tréð.
Fyrirlestur um við-
horf í alþjóðamálum
„OPIÐ HÚS“ verður í húsakynnum
MÍR, Menningartengsla íslands og
Káðstjórnarríkjanna, að Vatnsstíg
10, laugardaginn 28. desember 1985
og hefst kl. 16. Sérstakur gestur
MÍR og fyrirlesari að þessu sinni
verður sendiherra Sovétríkjanna á
íslandi, Évgení A. Kosarév.
Ræðir hann viðhorfin í alþjóða-
málum nú nokkrum vikum eftir
fund þeirra Gorbatsjovs leiðtoga
sovéska kommúnistaflokksins og
Reagans Bandaríkjaforseta. Er-
indi sendiherrans verður túlkað á
íslensku.
Þá verður sýnd kvikmynd með
ensku skýringatali um Síberíu,
einkum Vestur-Síberíu, náttúru og
landkosti þar, atvinnulíf og þjóð-
menningu. Eins og jafnan áður á
opnum húsum MÍR siðasta laugar-
dag í mánuði verða kaffiveitingar
á boðstólum 28. desember.
(Fréttatilkynning.)
HVADNU?
Víðtæk úttekt á því, hvort, og þá hvernig,
íslenskum konum hefur miöað í átt til jafnréttis
undir merki kvennaárs og áratugar.
14 sérfróðar konur skrifa hver sinn kaflann um lagalega
stöðu kvenna. menntun. atvinnu- og launamál,
félagslega stöðu, konur í forystustörfum, heilbrigði
kvenna og heilsufar, listsköpun, sögu
og kvennahreyfingar á tímabilinu.
Óvenjulegt rit þrýtt fjölda listaverka
eftir íslenskar myndlistarkonur.
Hagnaður af útgáfunni fer til kaupa á færanlegu
leitartæki brjóstkrabbameins,
m.a. til notkunar á landsbyggðinni.
■J! •
‘ V'vsÍSV 1
N
% /■
mm- ><■» T ,17: J*>*VV*-
’85 NEFNDIN
KENWOOD
BESTA
ELDHÚSHJÁLPIN
THORN
HEIMILIS OG RAFTÆKJADEILD
I
TRAUST MERKI MEÐ ÁRATUGA REYNSLU Á ÍSLANDI
Fullkomin varahluta- og viögerðaþjónusta
HF
LAUGAVEGI 170- 172 SIMAR 11687 • 21240
PRlSMA