Dagblaðið Vísir - DV - 23.02.1994, Síða 4

4
MIÐVIKUDAGUR 23. FEBRÚAR 1994
Fréttir
Atvinnan á Vestflörðum að hrynja vegna kvótaleysis:
Skil þá sem vilja grípa
til neyðarréttarins
- þegar ekki er hlustað á okkur, segir Pétur Sigurðsson, formaður ASV
„Það eina sem hægt er að gera til
að bjarga málum hér á Vestfjörðum
er að auka þorskkvótann. Og það eru
til þess full efni vegna þess hve
ástandið í sjónum hefur batnað. En
ef sjávarútvegsráðherra og forsætis-
ráðherra ætla bara að hrista hausinn
svo hringli í og segjast ekki vera til
umræðu um það. Þá er ef til vill ekki
um annað að gera en að grípa tdl
aðgerða sem vekja þessa blessaða
menn,“ sagði Pétur Sigurðsson, for-
maður Alþýðusambands Vestfjarða,
í samtah við DV þegar hann var
spurður um aögerðir Vestflröinga
sjálfum sér til bjargar.
„Ég hef heyrt um það að menn
hyggist grípa til neyðarréttarins og
veiða hvaö sem hver segir. Og ég
veit að þeim mönnum er alvara og
ég skil þá fullkomlega þegar ekki er
hlustað á okkur. Þarna er um menn
aö ræða sem eru ef til vill aö missa
atvinnutækin sín og líka framtíðar-
möguleika á að veiöa þorsk. Við skul-
um taka dæmi af útgeröarmanni sem
átti eitt þúsund tonna kvóta en er
nú kominn með hann niður í 300
tonn. Ef hann lifir ekki af þennan
niöurskurð á kvótanum þá lifir hann
heldur ekki af aö bíða eftir því aö
kvóti hans verði aukinn þegar þorsk-
stofninn braggast," sagði Pétur Sig-
urðsson,
Hann segir að við blasi mjög alvar-
legt ástand um alla Vestíirði eftir
svona tvær til fjórar vikur. Þá veröi
allur kvóti búinn og þá um leið hrynji
atvinnan.
„Það eru engir jafn háðir fiskinum
í atvinnulegu tilliti og Vestfirðingar.
Það dregur ekki úr atvinnu þegar
kvótinn er búinn hér, það hrynur
atvinnan. Og ekki bara hjá sjómönn-
um og fiskverkafólki. Öll þjónusta,
hvaða nafni sem hún nefnist dregst
saman. Hvernig halda menn aö
verslunin verði þegar fólk hefur ekk-
ert til að lifa af nema atvinnuleysis-
bætumar?" sagði Pétur.
Hann sagðist stundum hafa sagt að
sjávarútvegsráðherramir þyrftu að
vera fjórir, einn fyrir hvem lands-
fjórðung.
„Halldór Ásgrímsson sá rnn að
hygla Austfirðingum meðan hann
var ráðherra. Þorsteinn Pálsson hef-
ur engar áhyggjur nú vegna þess að
vel gengur í loðnunni og ástandið á
Suðurlandi er gott. Og við Vestfirð-
ingar megum bara eiga okkur," sagði
PéturSigurðsson. -S.dór
„Það var kraftaverk að við skyldum sleppa svona vel,“ sagði Guórún Ingi-
mundardóttir á Höfn eftir að Toyota-jeppi hennar lenti út af veginum í hálku
við Nestanga í öræfum f siðustu viku, 16. febrúar. Fór jeppinn þrjár veltur
niöur snarbratta brekku. Fernt var í bilnum og slapp fólkið með minni hátt-
ar meiösli en jeppinn er gjörónýtur, samankuðlaöur. DV-mynd ERS
Matthías Bjamason alþingismaöur:
Drukknandi maður gerir
allt til að bjarga sér
- verið að hrekja okkur burt, segir Reynir Traustason
„Það er auövitað hábölvað að fara
ekki eftir lögum og reglum. Hins veg-
ar er það svo að ef maður er að
drukkna þá gerir hann allt sem hann
getur til að bjarga sér,“ sagði Matthí-
as Bjamason, þingmaður Vestfjarða-
kjördæmis, inntur áhts á þeirri hug-
mynd Vestfirðinga aö taka sér neyð-
arrétt og veiða áfram fáist ekki auk-
inn þorskkvóti.
Reynir Traustason skipstjóri sagði
að mönnum væri fúlasta alvara með
tali um aðgerðir til bjargar atvinnu-
tækjum og atvinnu fólks á Vestfiörð-
um.
„Það er hreinlega verið að hrekja
okkur burt af Vestfiörðum og til að
koma í veg fyrir það verðum við að
grípa til aðgerða. Það duga ekki leng-
ur ræður á fundum eða greinaskrif
í blöð. Fólk bíöur eftir því að upp
rísi foringi í þessum björgunarað-
gerðum og það er tilbúið að fara í
aðgerðir og fylgja þeim sem vill leiða
baráttuna," sagði Reynir.
Kristinn H. Gunnarsson, þingmað-
ur Vestfirðinga, sagöist trúa því enn
að ríkisstjómin gripi til aðgerða til
bjargar byggð á Vestfiörðum.
„Ég hef ekki alveg gefið upp von
um það. Hitt er öllum ljóst að kvóti
Vestfirðinga er alltof htill. Það hggur
því alveg ljóst fyrir að tvennt þarf
að gera:. annars vegar að auka kvót-
ann og þá mest hjá þeim sem mest
hafa verið skornir niður, hins vegar
að gera ráðstafanir vegna skulda-
stöðu sjávarútvegsins og ekki bara á
Vestfiörðum heldur um aht land. Hjá
því verður ekki kornist," sagði Krist-
inn H. Gunnarsson.
-S.dór
Einar Oddur:
„Þetta er orðin spuming um líf
eða dauöa fyrir byggð og mannlíf
á Vesífiörðum. Það hefur mér
veriðljóstlengi. Hvorthér verður
gripið til frönsku aðferðarinnar
við að koma sínum málum fram
skal ég engu spá um. En ég ætla
aö vona að ríkisstjómin sjái að
sér og auki hér aflaheimildir á
þorski. Á siðustu tveimur árum
hefur þorskkvóti Vestfirðinga
verið skorinn niöur um 40 pró-
sent. Þaö er til viðbótar við þann
hrikalega nlðurskurð sem orðið
hefur síðan kvótakerfið var sett
á. Einhvers staðar er skurð-
punktur í öhu ferli. Hann er ein-
mitt nú í kvótakerfinu hvaö okk-
ur Vestfirðinga snertir," sagði
Einar Oddur Krisfiánsson, fram-
kvæmdasfióri á Fíateyri, í sam-
tah viö DV.
Hann sagði aö menn væru aö
vona aö stjómmálamenn sæju
bæði pólitíska og efnahagslega
lausn í því að auka kvóta Vest-
firöinga. Þeim hafi verið gert það
Ijóst að það sé alveg sama til
hvaöa ráðstafana þeir vildu grípa
í tilverumálum Vestfirðinga. Þær
kæmu að engu gagni nema undir-
staðan væri rétt, það er þorsk-
kvótinn.
„Ég verð að játa að enda þótt
ég hafi ekki misst alla von um að
menn sjái aö sér og auki þorsk-
kvótann hér er ég að veröa von-
daufúr. Það er allt kallaö kerl-
ingabækur varðandi þessi mál ef
það keraur ekki heim og saman
við reiknihkan Hafrannsókna-
stofhunar. Og sá sem ekki fylgir
þvi er sagður vera öábyrgur. Það
er án efa unnin raikil og góð
vinna á Hafrannsóknastofnun.
En þessi mikh niðurskurður á
aflaheimildum er í æpandi mót-
sögn viö aht sem við sjáum um
þessar mundir. Ástandið í sjón-
um er gerbreytt tíl batnaðar,"
sagði Einar Oddur.
í dag mælir Dagfari
Á f riðarstóli
íslenska þjóðin fylgist grannt með
Agh Jónssyni frá Seljavöllum
þessa dagana. Hann hefur haft líf
ríkissfiómarinnar í hendi sér og
þegar einn maður hefur slík völd
og sjálf ríkisfiómin hangir á blá-
þræði í marga daga er ekki nema
von að spurt sé um hagi og hðan
svo mikhvægs manns sem Eghs.
Efdr því sem haft var eftir Agh í
einhverjum fjölmiölinum sat hann
á friðarstóh um helgina. Dagfara
létti mikið við að heyra þetta. Ef
Egih getur setið á friðarstóh ættu
ráðherramir að geta gert það. Og
þjóðin. Og sauðkindin sem þetta
landbúnaðarmál snýst aht saman
um.
Reyndar hefur ástandið verið
þannig í stjómarherbúðunum síð-
ustu dagana að þar hafa ráðherrar
helst ekki getað talað saman og
þingmenn þessara flokka hafa
hvislast á og ekki vogað sér að
styggja goðið. Menn hafa farið með
löndum og Davíð forsætisráðherra
var nánast hættur að tala viö Jón
Baldvin af ótta við að Agh mislík-
aði. Davíð laumaðist stundum í
símann th að geta sagt Jóni frá því
helsta sem var að gerast í ríkis-
sfióminni. Á fómum vegi og niðri
í þingi hefur Davíð látið sem hann
sæi ekki Jón og Jón sem hann sæi
ekki Davíö ef ske kynni aö Egih
tæki eftir því að þeir kinkuðu kolh
hvor th annars.
En svo var ástandið orðið slíkt
að ekki var lengur hjá því komist
að formaður Sjálfstæðisflokksins
talaði við formann Alþýöuflokks-
ins og það var tilkynnt þjóðinni að
þeir hygðust tala saman um helg-
ina og óhætt er að segja að fagnað-
arkhður og léttir hafi farið um
landsmenn við þessi tíðindi. Ríkis-
sfiórnin var þá ekki sprungin alveg
og Egih hafði leyft þeim formönn-
unum að tala saman. Það var þó
alténd í áttina.
Svo töluðu þeir saman, Davið og
Jón Baldvin, á sunnudaginn eftir
að þeir höfðu ákveðið að tala ekki
saman á laugardaginn og töluðu
lengi saman og komu síðan af þeim
fundi með þau skilaboö til þjóðar-
innar að ríkissfiómin mundi ekki
springa á þessu landbúnaðarmáh.
Þeir sögðust vera búnir að ná sam-
komulagi um það.
En hvað með landbúnaðarmáhö
sjálft? spurðu blaðamenn.
„Nei við erum ekki búnir að ná
samkomulagi um það, enda eigum
við eftir aö tala við Egh.“
Menn snera sér umsvifalaust th
Eghs, enda gátu ráðherramir ekki
gert samkomulag um að gera sam-
komulag um að stjómarflokkamir
gerðu samkomulag um að halda
sfiómarsamstarfinu áfram ef Eghl
var á móti þvi að gera samkomulag
um landbúnaðarmáhð. Það var þá
sem Egih sagðist hafa setið á friðar-
stóh um helgina og sagöist geta fah-
ist á orðalagsbreytingar á búvöra-
frumvarpinu ef það gæti orðið th
þess að ríkissfiómin sæti áfram.
Síðustu sólarhringana hefur
maður gengið undir manns hönd
að geðjast Agh í þessu máh, sendi-
herrann hjá EFTA kahaður heim,
her lögfræðinga með sveittan skah-
ann og ráðuneytissfiórar kallaðir
út í aukavinnu. Gott ef fimm ráðu-
neyti era ekki mætt á staðinn th
að gera þær orðalagsbreytingar
sem Seljavahabóndinn telur ásætt-
anlegar. Það er nefnilega ekki sama
hvaða orðalag er notað þegar talað
er viö Egh á Seljavöhum. Hann
getur út af fyrir sig fahist á að laga
orðalag að mihiríkjasamningum og
hann getur fallist á að breyta orða-
lagi th að það skhjist hvað hann á
við. En ef það era efnisbreytingar
þá segir minn maður stopp og ríkis-
stjórnin skelfur á nýjan leik.
Verkefnið er sem sagt það að
breyta orðalagi án þess að gera efn-
isbreytingar ef það getur orðið th
þess að efnisinnihald frumvarpsins
breytist án þess að orðalagið segi
það.
Síðast þegar th fréttist var ekki
búið ganga frá samkomulagi né
heldur oröalagi við Egh Jónsson.
Hann sat á friðarstóh á meðan og
hefur ákveðið að gefa ríkissfiómini
líf eitthvað fram eftir vikunni.
Kannski bera þeir nýtt orðalag
undir hann og Egih mun þá skoða
það úr sínum friðarstóh hvort hon-
um geðjast að því sem ráðherramir
og formenn sfiómarflokkana og
lögfræðingamir þora að bera undir
hann. Það verður að fara varlega
að þessum manni sem öhu virðist
ráða. Hann hefur þó að minnsta
kosti leyft formönnunum að tala
saman. Það er skref í áttina.
Dagfari