Tíminn - 13.08.1978, Blaðsíða 2

Tíminn - 13.08.1978, Blaðsíða 2
Sunnudagur 13. ágúst 1978 Dufgus: Að gleypa broddgölt Þó aö það sé ekki endilega markmiö þessara þátta að standa i deilum við þá sem kunna aö gera athuga- semdir viö það sem i þeim er sagt, getur það stundum verið eölilegt og nauðsynlegt að hafa uppi andsvör, ekki sist þegar augljóst er að illa hefur verið lesið, eða að ritara þessara þátta hefur ekki tekist að skýra mál sitt þannig að öllum væri auövelt um skilning. Ritstjórar Morgunblaðsins hafa séð ástæðu til þess aö gera athugasemdir við það sem hér var sagt um frumhugmyndir islensku stjórnmálaflokkanna og úr hvaða jarðvegi þeir eru sprottnir. Það er tvimælalaust yfirsjón ritstjóranna að þeir hafa ekki gefiö sér tima til að staldra við í augnablik og hugleiöa hvað átt er viö með frumhugmyndum. Það er svo min sök að skil- greina ekki nánar þróun flokkanna til þeirrar stundar þar sem þeir standa nú i dag.Til þess aö skilgreina þró- un Sjálfstæöisflokksins heföi ég þurft að rekja feril hansa.m.k. frá thaldsflokknum og framhjá þeim þver- ám sem i hann hafa runnið, Frjálslynda flokknum, Bændaflokknum og Nasistaflokknum, og meta þau áhrif sem það rennsli hefur haft. Ekki hefði heldur verið unt aö komast hjá þvi að drepa á þau spor sem einstakir menn hafa markaö, t.d. Valtýr Stefánsson fyrrv. ritstjóri Morgunblaðsins. Þetta lét ég hjá liöa og það verður einnig látið ógert hér þó að vissulega sé það ekki ómerkt frásagnarefni. En hvort ritstjórar Morg- unblaösins vilja kalla þessa þróun að gleypa broddgölt er þeirra mál, en hræddur er ég um að ýmsum af for- ystumönnum „báknsins burt" þyki að þeir hafi gleypt broddgölt. Þ.e.a.s. hafi „báknið burt" þá ihaldsmerk- ingu sem i þeim virðist felast, en sé ekki aðeins ómerkilegt slagorð, án allrar merkingar, framsett ein- göngu til þess að ganga i augun á ihaldsöflunum innan flokksins. Því að þrátt fyrir þróun Sjálfstæðisflokksins er hann enn þann dag i dag sterkasta vigi ihaldsaflanna i landinu, á sama hátt og byltingamenn hafa ennþá vettvang i Alþýðubandalaginu þó að þeir sjái ekki ástæðu til þess að hafa hátt um þessar mundir. Húsnæðismál Ég tók dæmi um húsnæðismál til þess að skýra mun- inn á afleiöingum frumhugmynda flokkanna. Vissu- lega gat ég um þátt annarra flokka en Framsóknar- flokksins i þróun húsnæðismála hér á landi og fyrir þann þátt er ástæða til að vera þakklátur. Hins vegar hélt ég að Sjálfstæðisflokkurinn væri algjörlega horf- inn frá frumhugmyndum ihaldsmanna i þessum efnum og varð þvi fyrir vonbrigðum að sjá að ritstjórar Morg- unblaösins hafa ekki tileinkað sér viðhorf framsóknar- manna að fullu i þessu efni. Ritstjórarnir minnast á hugmyndir Rannveigar Þor- steinsdóttur um lausn húsnæðisvandamálsins á dögum Fjárhagsráðs og skömmtunar. A þeim árum úthlutaði Fjárhagsráð hverjum sementspoka og ákvaö jafn- framt til hvers mætti nota innihaldið. Bygging ibúðar- húsnæðis var þvi i algjöru lágmarki og húsnæðismál almennings voru að komast i algjört öngþveiti. Þetta ástand notfærðu sérajónarnir sér til hins itrasta. Húsa- leiga hækkaði upp úr öllu valdi og ef þessi þróun hefði haldið áfram hefði hér sannarlega vaxið upp stór stétt öreiga sem ekki átti þak yfir höfuöið og hins vegar stétt húseigenda til þess að leigja þessu fólki húsnæði á þeim kjörum,að það hefði enga möguleika haft til þess að brjótast út úr fátæktinni. Ef ritstjórar Morgunblaðsins óska eftir,get ég nefnt þeim dæmi um húseigendur sem komu sér upp 20-30 leiguibúðum á þessu timabili. Þaö var þessi þróun sem Rannveig Þorsteinsdóttir var að berjast gegn. Ritstjórar Morgunblaðsins hæla Sjálfstæðisflokknum nú fyrir að hafa brotið hugmyndir hennar á bak aftur. Baráttu Rannveigar fyrir efnalegu sjálfstæði fólks nefna þeir nesjamennsku og framsókn- ardraug. Þeir hafa ekki ennþá skilið hvaö var að ger- ast, eða þeir eru ennþá það miklir ihaldsmenn að þessi þróun var þeim að skapi. Rannveig, Albert og Sigurjón Hitt er svo annað mál að sá sem þetta ritar felldi sig ekki að öllu leyti við hugmyndir Rannveigar. Að hans mati báru þær of mikinn keim af sósialisma. Það var gert ráð fyrir ákveðinni þvingun sem ekki samrýmist vinnubrógðum framsóknarmanna. Það er svo náttúr- lega algerlega út i hött að ræða um tillögur hennar sem þjóðnýtingu eins og ritstjórar Morgunblaðsins gera. Tillögur hennar voru til lausnar á timabundnu ástandi, þær fjölluðu um að fórna minni hagsmunum fyrir al- mannahagsmuni þangað til eðlilegt ástand hefði náðst. Ef ég sæi ástæðu til aö stunda svipaðan málflutning og Morgunblaðið gerir,mundi ég þegar i stað fara að ræða um Fjárhagsráð og ráðsmennsku sjálfstæðis- manna i þvi og sýna fram á að þar hafi hið rétta andlit Sjálfstæðisflokksins komið i ljós. Sjálfstæðisflokkurinn væri hinn versti haftaflokkur. Slikan málflutning hef ég ekki hugsað mér að stunda, það eru nógir um það. Allir flokkar þurfa aö standa að aögerðum sem þeim falla ekki alls kostar i geð til þess aö leysa timabundin valdamál. En það er ekki það sem skiptir máli. Það er heildarstefnan sem skiptir máli. Ég hygg að það sé tvimælalaust að Sjálfstæðisflokk- urinn telji aö gengislækkun sé óhjákvæmileg eins og sakir standa nú. Sjálfstæðisflokkurinn hefur tekiö þátt i fleiri gengisfellingum en aðrirflokkar.Aað halda þvi fram að Sjálfstæðisflokkurinn sé gengisfellingaflokkur umfram aðra flokka? Varla. Þó aö hægt sé að nefna of mörg sorgleg dæmi um ábyrgðarleysi Sjálfstæðis- flokksins i efnahagsmálum hefur hann þó i meginatrið- um reynt að hamla gegn þeirri þróun sem leiðir til gengisfellinga. Alþýðubandalagið er eini flokkurinn sem ávallt hefur stutt allar þær kröfur sem leitt hafa til gengisfellinga. Alþýðubandalagið hefur siðan oftast verið andvigt þvi að gengisfall væri viöurkennt. En ef ég sæi ástæðu til að notast við röksemdafærslu rit- stjóra Morgunblaðsins segði ég,að Sjálfstæðisflokkur- inn hefði gengisfellingar að markmiði. Ég sagði að ofan,að ég teldi að tillögur Rannveigar Þorsteinsdóttur hafa verið utan þess ramma sem fell- ur að starfsháttum framsóknarmanna. Slikt er ekki einsdæmi. t mörgum málum er orðið svo litið bil á milli flokka að erfitt er að gera sér grein fyrir frá hvaða flokki tillögur koma. Þetta er gott þegar það stafar af þvi að flokkar færist saman um góðan málstað, eins og gerst hefur i husnæðismálunum. Hitt er verra þegar erfitteraðgreina hvar menn standa einfaldlega vegna þess að skoðanir þeirra eru á reiki. Mér dettur i hug fundur i borgarstjórn Reykjavikur s.l. vetur þar sem rætt var um kaup á ljósastaurum. Albert Guðmunds- son vildi taka hæsta tilboði og rökstuddi mál sitt út frá hugmyndaheimi alþýðubandalagsmanna. Sigurjón Pétursson andmælti að sjálfsögðu á stundinni með rök- um sjálfstæðismanna. Svona skoðanabrengl og skoð- analeysi fer þvi miöur vaxandi. En þó að tillögur Rannveigar Þorsteinsdóttur væru ekki gallalausar á hún skilið þakkir alþjóðar fyrir þær. Þær ýttu rækilega við mönnum, fengu þá til að hugsa og kryfja málið til mergjar og leita lausna, enda varð skammt i það að þeirri hættu var bægt frá,að sérajónar eignuðust stærri hlutann af ibuðarhusnæði lands- manna og almenningur væri leiguliðar þeirra. Hinn nýi Grettir Hafnamálastofnunar rlkisins vinnur að dýpkun hafnarinnar I óiafsfiroi, skuttogarinn Sólbergiö er við bryggju I baksýn. Svo mikil hreyfing er á sandi við Ólafsfjarðarhöfn, að alltaf þarf öðru hvoru að hreinsa höfnina, innsiglingin grynnkar lika og verða togarar og stærri skip að sæta sjávar- l'ölluiii inn og út úr höfninni. Grettir mun lfka dýpka innsiglinguna nú I sumar. Haye Hansen ásamt myndum á Mokka íslandsvimir sýnir á Mokka Haye Hansen hefur oft haldiö fyrirlestra um ísland i Þýskalandi og sýnt litskugga- myndir, einnig hefur hann haldið sýningar þar á teikningum og oliumálverkum héðan Nýlega kom út bók á þysku um tsland ef br Haye Hansen og eru i henni gamlar og nýjar teikningar héðan. " SJ — Myndlistarmaðurinn og fornleifafræðingurinn Haye W. Hansen sýnir um þessar mundir teikningar og vatnslitamyndir á Mokkakaffi við Skdlavöröustig. Haye Hansen er mikill Islands- vinur. Frá þvi 1949 hefur hann verið tiöur gestur hér á landi og oft haft langa viðstöðu. Myndirn- ar, sem hann sýnir nú eru allar frá tslandi.

x

Tíminn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tíminn
https://timarit.is/publication/50

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.