Sjómannablaðið Víkingur - 01.10.1984, Qupperneq 23

Fra forystunni
Á þróunin að stýra okkur eöa
eigum viö aö stýra þróuninni.
Þessi yfirskrift er tekin úr
félagsblaöi vinnuveitenda í
Noregi i sambandi viö viðtal
viö framkvæmdastjóra Vinnu-
veitendasambands Noregs.
Þar stendur ennfremur: Ef viö
ætlum aö halda okkar efna-
legu stööu megum viö ekki
stöðva tækniþróunina — þvert
á móti. Og viö skulum einnig
hafa þaö hugfast aö það eru
takmarkaðir möguleikar á
hvorutveggja aö stööva þessa
þróun og stýra henni.
Tækninýjungarnar ganga
e.t.v. meö meiri hraöa en
æskilegt er, sjómennirnir
veröa aö fá sérstaka menntun
og þjálfun meðan skipiö er
byggt. Sjómannaskólar duga
ekki til. Þaö er kapphlaup milli
byggingartima skipsins og
menntunar áhafnarinnar.
Einstöku útgerðir hafa tekiö
i notkun allan þann tækniþún-
aö sem fáanlegur er og gera út
mjög tæknibúin skip. Þessu
fylgir svo fækkun i áhöfn bæöi
yfir- og undirmanna og fulltrúi
útgeröarinnar, skipstjórinn,
verður aö standa sjóvaktir.
En aftur aö upphafinu „stýr-
um viö þróuninni eöa platar
þróunin okkur?“. Amerísku
geimferjunni „Discovery“ var
nýlega skotiö á loft i annað
sinn. Talningin var stöövuö
aðeins fimm sekúndum „fyrir
brottför“ vegna bilunar i
tæknibúnaöi. Ekki eru allir svo
heppnir aö geta stoppaö meö
svo stuttum fyrirvara.
I greininni sem vitnað var til
hér að framan er þaö ekki tal-
inn fjarlægur möguleiki aö
skipstjórinn standi sjóvakt,
fækkaö i öllum stéttum um
þorð, hásetinn skal burt úr
brúnni. Tæknin tekur viö.
Þaö er talað um EO (vakt-
fritt vélarúm) 24 tima á sólar-
hring á öllum siglningaleiðum i
hvaöa veöri sem er. Nýtt nafn
Bl — eöa brúarvakt meö
aöeins einn siglingafræðing
(navigatör) á vakt er á óska-
listanum. Þaö verður fámenn
virk (effektiv) áhöfn sem gerir
ekki annaö en aö vinna, sofa
og matast. Enginn timi gefst til
félagslegra samskipta. Þegar
vélfræöingurinn lýkur námi
sinu til aö veröa yfirmaður
(offiser) höfum viö fengið
mann sem getur tekiö vaktir á
stjórnpalli (Bl) eöa unnið viö
vélaviögeröir ef svo til verkast
(multi nurpose man). Áöur en
sá timi kemur — ef hann kem-
ur — verðum viö endilega aö
koma auga á aö þau tvö stétt-
arfélög, sem nú eru fulltrúar
stýrimanna og vélstjóra, veröa
aö taka upp mjög nána sam-
vinnu. Fyrsta skrefið hefur
þegar veriö tekið i Noregi meö
samkomulagi um launastiga.
Nýlega var haldinn sameigin-
legur fundur i Mariehavn þar
sem samtök skipstjórnar-
manna og samtök vélstjóra á
Norðurlöndum héldu sameig-
inlegan fund, sem er lika spor i
þessa átt.
Útgerðarmennirnir hafa lagt
á þaö ríka áherslu og staöhæft
aö lif norska farskipaflotans
(Norsk skipsfart) sé m.a. háö
þvi aö fækkaö sé i áhöfnum.
Nú er timinn kominn til aö fara
í saumana á og meta hvort
ekki er einhver sem situr viö
skrifboröiö i landi og mætti
missa sin, og hvort ekki mætti
endurskipuleggja vinnubrögð-
in þar og gera þau virkari.
Framanritað er þýðing á for-
ystugrein úr félagsblaði Skip-
stjórafélags Noregs og er eftir
framkvæmdastjóra þess,
Ragnar Grönsand.
Guölaugur Gislason.
Guðlaugur
Gíslason
framkvæmdastjóri
Stýrimannafélags
íslands.
•.. er það ekki talinn
fjarlægur möguleiki
að skipstjórinn
standi sjóvakt,
fækkað verði íöllum
stéttum um borð,
hásetinn skal burt úr
brúnni. Tæknin tekur
við.
Kaupskip á ytri höfn-
inni í Reykjavík. Er
framtíð manna um
borð að vinna, sofa
og matast án þess að
hafa tima til félags-
legra samskipta.
Víkingur 23