Náttúrufræðingurinn

Árgangur

Náttúrufræðingurinn - 1941, Blaðsíða 58

Náttúrufræðingurinn - 1941, Blaðsíða 58
152 NÁTTÚRUFRÆÐINGURINN Það verður að líta svo á að brynstirtlan komi hingað sem gestur frá suðlægari höfum, og þessi óvenjulega mikla gengd, sem verið hefur síðast liðið sumar, sé óvenjulegt fyrirbrigði, er standi í sambandi við óvenjulega heitan sjó. Okkur er líka kunnugt um að sjávarhiti hefir verið óvenjulega hár síðastliðin ca. 15 ár og hefi ég oft bent á það áður í ræðu og riti, auk þess, sem birtzt hefur um það úr öðrum áttum. Okkur er það einnig kunnugt, að venju fremur hefur bcrið hér á öðrum suðrænum gestum á þessu sumri og á ég þar við marsvínið (grindhvalinn) cg beitusmokk- inn (kolkrabbann). í góðu samræmi við aukinn hita til icfts og sjávar undanfarin ár hefur hver tegundin eftir aðra (einkum fuglategundir), sem áður voru hér lítt þekktar eða óþekktar með öllu, skotið upp höfðinu. Þeim, sem kynnu að vilja afla sér frekara fróðleiks um þetta efni, verð ég að vísa til ritgjörðar eftir eftir dr. Finn Guðmundsson (Nátt. X. árg. bls. 4) og annarar eftir dr. Bjarna Sæmundsson í Rapp. et Proc. Verb. (sjá heimildalistan). Auk þess hafa birtzt margar greinar í Náttúrufræðingnum, semækki verða taldar hér Það er ekki ástæða til þess að efa það, að hin óvenjulega bryn- stirtlugengd hér við land standi í sambandi við óvenjulega heitan sjó og ekkert bendir til þess, að skýrsla Jónasar Hallgrímssonar, um brynstirtlu *hér við land, rétt fyrir miðja síðustu öld, hafi ekki við full rök áð styðjast, þótt hún verði ekki sönnuð. Við getum því ekki varist þeirri spurningu, hvort þá hafi verið venju frem- ur heitt hér við land. Við vitum, að fyrstu ár 19. aldarinnar voru köld, en þegar Fr. Faiber, fuglafræðingurinn, dvaldi hér á landi frá iþví um vor.ið 1819 cg fram til haustsins 1821, bar hér venju fremur mikið á aðkomu- fuglum, sem ekki var kunnugt um áður, og svipar því þessa tíma- bils til síðustu ára, að þessu leyti. Ef við flettum upp í „Árferði á íslandi í þúsund ár“ eftir Þorvald Thoroddsen, komumst við þá einnig að raun um, að einmitt um þetta leyti voru óvenjulega hlýir vetur, og bendir það á sterk áhrif frá Gclfstraumnum. Thoroddsen skrifar meðal annars: 1819. „Veturinn var einn hinn bezti og snjóaminnsti ....“. 1820. „Þessi vetur reyndist einn hinn mildasti um allt land, snjólaus og frostvægur 1821. „Veturinn var um allt Suður- og Austurland mjög mildur, snjóalítill og frostvægur ....“.
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100
Blaðsíða 101
Blaðsíða 102
Blaðsíða 103
Blaðsíða 104
Blaðsíða 105
Blaðsíða 106

x

Náttúrufræðingurinn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Náttúrufræðingurinn
https://timarit.is/publication/337

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.