Morgunblaðið - 30.01.2010, Qupperneq 6
6 FréttirINNLENT
MORGUNBLAÐIÐ LAUGARDAGUR 30. JANÚAR 2010
Eftir Guðna Einarsson
gudni@mbl.is
FJÓRIR Íslendingar voru yfir-
heyrðir í gær af efnahags-
brotadeild ríkislögreglustjóra
grunaðir um stórfelld brot gegn
lögum um gjaldeyrisviðskipti.
Mennirnir eru taldir hafa
stjórnað sænsku fyrirtæki,
Aserta AB, sem hafi tekið við er-
lendum gjaldeyri og haft milli-
göngu um kaup á íslenskum krón-
um á aflandsmarkaði fyrir um 100
einstaklinga og fyrirtæki. Eru
þeir grunaðir um að hafa farið
framhjá gjaldeyrishöftunum með
málamyndagerningum af ýmsu
tagi.
Hin meintu ólöglegu viðskipti
nema 13 milljörðum króna, en þar
sem gengi krónunnar var 15-40%
lægra á aflandsmarkaði en hér á
landi eru þeir taldir hafa hagnast
verulega á viðskiptunum. Einnig
er til skoðunar hugsanlegt pen-
ingaþvætti, skattalagabrot og
fleira.
Lækkar gengi krónunnar
Helgi Magnús Gunnarsson,
saksóknari efnahagsbrota, bendir
á að ef rétt reynist séu viðskiptin
það umfangsmikil að líklegt sé að
þau hafi unnið gegn tilraunum
stjórnvalda og Seðlabankans til
að halda uppi genginu.
Undir það tekur Ingibjörg Guð-
bjartsdóttir, forstöðumaður
gjaldeyriseftirlits Seðlabankans,
sem ásamt þeim Helga og Gunn-
ari Andersen, forstjóra Fjármála-
eftirlitsins, sagði frá málinu á
blaðamannafundi í gær.
Hinir meintu brotamenn eru
Karl Löve Jóhannsson, Gísli
Reynisson, Ólafur Sigmundsson
og Markús Máni Michaelsson.
Þeir eru allir búsettir í Bretlandi
og höfðu starfað áður við fjármál.
Þrír þeirra unnu saman hjá
Straumi fjárfestingarbanka, en í
tilkynningu frá bankanum er bent
á að ekkert bendi til þess að þeir
hafi brotið af sér á meðan þeir
voru starfsmenn hans.
Fyrir félaginu Aserta eru
skráðir tveir útlendingar, annar
frá Guernsey og hinn franskur.
Þeir starfa hjá félagi sem er
skráð í Genf í Sviss. Fjórmenn-
ingarnir eru hins vegar taldir
vera raunverulegir stjórnendur
Aserta.
Líklega ekki í gæsluvarðhald
Yfirheyrslur stóðu enn yfir
þegar Morgunblaðið fór í prentun
í gær, og sagðist Helgi Magnús
gera ráð fyrir að þær stæðu fram
yfir miðnætti. Unnið yrði áfram í
málinu næstu daga, og fjórmenn-
ingarnir svo aftur teknir til yfir-
heyrslu. Hann sagði ólíklegt að
farið yrði fram á gæsluvarðhald
yfir þeim.
Húsleitir voru gerðar á fjórum
heimilum og einni starfsstöð í
gær. Í þeim tóku þátt um 30
starfsmenn efnahagsbrotadeildar
ríkislögreglustjóra, Seðlabank-
ans, Fjármálaeftirlitsins, lögreglu
höfuðborgarsvæðisins o.fl.
Á blaðamannafundinum kom
fram að íslensk stjórnvöld hefðu
notið aðstoðar sænskra yfirvalda
við rannsókn málsins.
Hundruð milljóna kyrrsett
Heildarveltan á reikningum
Aserta AB og tengdra félaga var
48 milljarðar á því tímabili sem
rannsóknin nær til, frá lokum
nóvember 2008 og fram í byrjun
október 2009, en meint brot snú-
ast eins og áður sagði um við-
skipti sem nema 13 milljörðum.
Það eru tæp 7% af heildarveltu á
gjaldeyrismarkaði á þessum tíma.
Stærstu einstöku viðskiptin eru í
kringum einn milljarð.
Helgi Magnús sagði að unnið
hefði verið að upptöku ávinnings
af þessum brotum með kyrrsetn-
ingum hér og erlendis í samvinnu
við sænsk lögregluyfirvöld. Búið
væri að kyrrsetja einhver hundr-
uð milljóna króna.
Á blaðamannafundinum kom
fram að málið væri eitt af 26 sem
Seðlabankinn hefði þegar tilkynnt
Fjármálaeftirlitinu um, og eitt af
átta málum sem kærð hefðu verið
til lögreglunnar.
Morgunblaðið/Árni Sæberg
Málið kynnt Fram kom að málið sé eitt af 26 sem Seðlabankinn hafi þegar tilkynnt Fjármálaeftirlitinu og eitt af átta málum sem hafa verið kærð.
Taldir hafa veikt gengið
Fjórir karlmenn eru grunaðir um stórfelld brot gegn lögum um gjaldeyris-
viðskipti Grunaðir um að hafa keypt gjaldeyri fyrir um 100 einstaklinga
Gj
al
de
yr
ish
öf
t
Leggja inn gjaldeyri
hjá Aserta AB2
Aserta AB í
Svíþjóð
kaupir aflands-
krónur á 15-40%
lægra gengi en
gildir hér
3
Aserta AB millifærir krónur
á íslenska reikninga4
Einstaklingar
og fyrirtæki
á Íslandi afla
gjaldeyris, ýmist
með sölu á vörum
eða gjaldeyris-
yfirfærslu (oft á
fölskum forsendum)
1
EUR
ISK
Frá lokum nóv. 2008 til
byrjunar okt. 2009 er
talið að um 13 milljarðar
króna hafi verið lagðir
inn á um 100 fyrirtæki
og einstaklinga hérlendis
eftir slík viðskipti
Gjaldeyrishöft sniðgengin
FUNDAÐ var í
heilbrigðisráðu-
neytinu í gær um
niðurskurðarkröfu
á Heilbrigðis-
stofnun Suður-
nesja (HSS). „Við
fengum skýringar
á ýmsum atriðum,
en það voru nokk-
ur atriði sem útaf
stóðu og á að skoða betur,“ segir
Oddný G. Harðardóttir, einn þing-
mannanna sem sátu fundinn.
Farið verður yfir þessi atriði og
fundað aftur í lok febrúar. Á meðan
verður beðið með uppsagnir hjá HSS,
segir Oddný, en fréttir hafa verið
fluttar af því að 14 starfsmönnum
verði sagt upp hjá stofnuninni til að
bregðast við 86,5 milljóna króna hag-
ræðingarkröfu á árinu.
Þingmenn stjórnarandstöðunnar í
Suðurkjördæmi lýsa í tilkynningu yf-
ir furðu yfir því að hafa ekki verið
boðið til fundarins, líkt og stjórnar-
þingmönnum í kjördæminu, enda
hljóti „að vera árangursríkara að allir
þingmenn kjördæmisins komi að mál-
inu“. hlynurorri@mbl.is
Beðið með
uppsagnir
á HSS
Farið yfir forsendur
sparnaðarkröfunnar
Oddný Guðbjörg
Harðardóttir
ALLS 22 daga
þíðukafla lauk í
fyrrinótt þegar
frost fór niður í
tvær gráður. Þá
hafði ekki fryst í
Reykjavík frá 7.
janúar sl. Að sögn
Einars Svein-
björnssonar veð-
urfræðings stefn-
ir meðalhiti í
Reykjavík í það að verða á bilinu
+2,6 til 2,7°C en niðurstaðan ræðst
af því hvernig viðrar þá daga mán-
aðarins sem enn lifa. Spáin er þó al-
mennt góð.
Hlýrri janúarmánuðir, það er
hitastig yfir 2,7 gráður, voru 1947,
1950, 1964, 1972, 1973 og 1987. Þeg-
ar hlýjast varð, 1964 frysti af og til í
mánuðinum. Helst að 1987 standist
þeim í ár snúning, þá gerði sam-
felldan leysingakafla frá byrjun jan-
úar til loka, þótt einu sinni frysi.
„Þetta er mjög sérstakt og út um
land eru vegir færir sem á haustdegi
sé,“ segir Einar. sbs@mbl.is
Löngum og
góðum þíðu-
kafla er lokið
Einar
Sveinbjörnsson
EKKI fékkst niðurstaða í máli flóttamanna frá Haítí á
fundi flóttamannanefndar í gær eins og vonast hafði ver-
ið eftir. Nefndin vinnur að beiðni ríkisstjórnarinnar um-
sögn um hvort skilyrði séu fyrir hendi til að beita í fyrsta
skipti ákvæði í útlendingalögum um hópflótta til að auð-
velda móttöku fólks frá Haítí.
Flóttamannastofnun Sameinuðu þjóðanna lýsir í svari
við fyrirspurn flóttamannanefndar yfir efasemdum um
að við hæfi sé að beita ákvæðinu, en fyrr í vikunni óskaði
nefndin, í samræmi við greinargerð með frumvarpi til
laganna sem um ræðir, eftir áliti stofnunarinnar.
Mörður Árnason, formaður flóttamannanefndar, ítrek-
ar þó að íslensk stjórnvöld, ekki Flóttamannastofnunin,
taki ákvörðun í málinu. Hann bendir á að ákvæðinu hafi
aldrei verið beitt og því séu engin fordæmi til. Verið sé að
fara yfir það með íslenskum fræðimönnum hvort við hæfi
sé að beita ákvæðinu, eða verða með öðrum hætti við ósk-
um um landvistarleyfi fyrir flóttamenn frá Haítí. Dóms-
málaráðuneytinu hafa borist fyrirspurnir um landvist-
arleyfi fyrir fleiri tugi Haítíbúa.
Neyðin á Haítí er mikil eftir jarðskjálfta í byrjun árs
og leggur Mörður því áherslu á að málið verði afgreitt
eins fljótt og hægt er. Vonast hann til að geta skilað rík-
isstjórninni niðurstöðu í næstu viku. hlynurorri@mbl.is
Óvissa um flóttafólk
Vonast er eftir niðurstöðu í næstu viku í máli flóttamanna frá
Haítí. SÞ telja ekki við hæfi að beita ákvæði um hópflótta.
Reuters
Eyðilegging Margir eru heimilislausir eftir skjálftana.
Rau›arárstígur 14, sími 551 0400 · www.myndlist.is
Opið virka daga 10–18, laugard. 11–14
Næsta listmunauppboð 8. febrúar
Gallerí Fold · þekkt fyrir trausta þjónustu
Áhugasamir vinsamlegast hafið samband í síma
551-0400, 865-6511 (Tryggvi),
845-0450 (Jóhann)
Erum að taka á móti verkum núna í
Galleríi Fold við Rauðarárstíg