Morgunblaðið - 30.01.2010, Page 50
50 MenningFÓLK
MORGUNBLAÐIÐ LAUGARDAGUR 30. JANÚAR 2010
Stutt er síðan einn heitasti
söngvari landsins, Ingó í Veðurguð-
unum, tilkynnti að hann hygðist
draga úr tónlistinni í lífi sínu og
leggja meiri áherslu á fótboltafer-
ilinn með Selfossi. Nú hefur Ásgeir
Börkur Ásgeirsson, söngvari
þungarokkssveitarinnar Shogun,
sigurvegara Músíktilrauna 2007,
gengið skrefi lengra og ætlar að
leggja tónlistina á hilluna fyrir fót-
boltann.
Hinir hljómsveitarmeðlimirnir
halda þó ótrauðir áfram, líklega
undir öðru nafni, og auglýsa eftir
nýjum söngvara á Myspace.
Lokatónleikar Shogun með Ás-
geir í framlínunni verða á Grand
Rokk í kvöld og hefjast kl. 22. Með
Shogun spila Gordon Riots, We
Made God og Endless Dark.
Shogun með loka-
tónleika í kvöld
Fólk
MARÍA Dalberg heitir ung leikkona
sem starfar í London og mun fara með
aðalkvenhlutverkið í leikritinu In Me-
mory of Edgar Lutzen sem er byggt á
dagbók sænska leikskáldsins August
Strindberg. Aðalpersóna verksins,
Edgar Lutzen, er byggð á Strindberg
en María leikur persónu sem byggð er
á eiginkonu Strindbergs, Harriet, en
hún var ein virtasta leikkonan í Stokk-
hólmi snemma á 20. öld. Leikritið er
sýnt í Old Red Lion Theatre í miðborg
London.
Leikritið skrifaði bandaríska leik-
skáldið David Hauptschein en verk
hans hafa verið sýnd víða. Leikstjóri
verksins, Julio Maria Martino, hefur
leikstýrt fjölda leikrita í London og
unnið til verðlauna en hann hefur unn-
ið með Hauptschein að sjö leikritum.
„Ég kynntist leikstjóranum Julio þeg-
ar ég fór að sjá leikrit sem hann var að
setja upp fyrir tveimur árum. Ég hitti
hann eftir sýninguna og þá kom í ljós
að við höfum mjög svipaðan smekk á
leikhúsi og kvikmyndum. hafði hann
samband við mig í sumar og bað mig
um að koma í samlestur fyrir þetta
nýja verk. Hann prufaði fullt af leik-
urum og á endanum var hann kominn
með hópinn sem hann vildi vinna
með og þar með hófst mikil undir-
búningsvinna. Julio er ólíkur öðrum
leikstjórum sem ég hef unnið með
því að hann vill heldur vinna lengi
og ítarlega með leikurunum
en hafa stutt æfingar-
tímabil. Þessi mikla
undirbúningsvinna
skilar sér algjörlega
núna þegar við erum
að vinna stíft fram að
frumsýningu 2. febr-
úar,“ segir María.
helgisnaer@mbl.is
María
Dalberg
Fer með
hlutverk
Harriet.
Nýjasta kvikmynd Dags Kára,
The Good Heart, verður frumsýnd
hinn 4. mars 2010 hér á landi.
Myndin var heimsfrumsýnd á
kvikmyndahátíðinni í Toronto hinn
11. september í fyrra og vakti þar
nokkra athygli, hún hefur fengið
góða dóma víða og var m.a. tilnefnd
til Norrænu kvikmyndaverðlaun-
anna. Myndin hefur nú verið seld til
tuttugu og tveggja landa og fengið
dreifingu m.a. í Bandaríkjunum og
Frakklandi.
Með aðalhlutverkin í The Good
Heart fara Hollywood-stjörnurnar
Brian Cox og Paul Dano. Í henni
segir frá heimilislausa drengnum
Lucas sem kynnist Jaques, úrillum
kráareiganda, sem tekur hann und-
ir væng sinn með það fyrir augum
að arfleiða hann að kránni. Allt
gengur að óskum þar til drukkin
flugfreyja kemur áætlunum Jaques
í uppnám.
The Good Heart frum-
sýnd á Íslandi 4. mars
Sambíóin í Kringlunni munu
sýna beint frá frumsýningu á leik-
ritinu Nation í National Theatre í
London í dag kl. 14. Þetta er í
þriðja sinn sem Sambíóin bjóða upp
á slíka útsendingu á bíótjaldi en
hafa auk þess sýnt beint frá óperu-
sýningum, óperuunnendum til mik-
illar gleði. Nation er byggt á sögu
eftir Terry Pratchett en Mark Ra-
venhill sá um aðlögun á verkinu.
Leiða má líkur að því að færri
leikhúsunnendur komist til London
á frumsýningar nú en fyrir kreppu
og kann hér að vera komin lausnin
á því. Miðinn kostar að vísu 2.200
kr., um tvöfalt meira en bíómiði. En
það er samt ódýrara en flugmiði.
Leikrit frumsýnt í Sam-
bíóunum Kringlunni
Eftir Helga Snæ Sigurðsson
helgisnaer@mbl.is
„ÞETTA er svokallaður for-trailer,
eins og ég geri stundum,“ segir kvik-
myndagerðarmaðurinn Ólafur Jó-
hannesson um stiklu sem finna má á
vefnum Vimeo
fyrir kvikmynd-
ina Borgríkið.
Stiklan er hin
fagmannlegasta
og má sjá marga
kunna leikara í
henni, m.a.
Ágústu Evu Er-
lendsdóttur,
Ingvar E. Sig-
urðsson og Björn
Thors. En kvik-
myndin verður líklega aldrei gerð og
segir Ólafur ástæðuna niðurskurð á
framlögum ríkisins til kvikmynda-
gerðar og boðaðar sparnaðar-
aðgerðir RÚV, að minnka verulega
kaup á íslenskum kvikmyndum og
heimildarmyndum.
Stikluna fyrir Borgríkið gerði
Ólafur sérstaklega til að fjármagna
verkið en núna notar hann hana til
að vekja athygli á niðurskurðinum
öllum. Stiklan endar á texta sem
rennur yfir skjáinn: „Nei, bíddu. Því
miður er ekki hægt að gera þessa
mynd. Katrín Jakobsdóttir er búin
að skera niður Kvikmyndasjóð
margfalt meira en aðrar listgreinar
og Páll Magnússon hefur ekki áhuga
á íslensku efni. Oh, jæja.“
Ólafur bendir á að mikið hafi verið
að gerast í fyrra í kvikmyndabrans-
anum. Þegar hann hafi verið í tökum
á væntanlegri kvikmynd sinni Kurt-
eisu fólki hafi einnig staðið yfir tökur
á Roklandi, Bjarnfreðarsyni, Sum-
arlandinu t.d. „Með því að taka sjóð-
inn niður um 250-60 milljónir verður
margföldunarskaðinn svo mikill, það
hefur aldrei verið svona mikið flæði
síðan við byrjuðum á kvikmynda-
gerð,“ segir hann um skert framlög
til kvikmyndagerðar.
Menn taka síður áhættu
„Það sem Katrín er að gera þarna
er eitthvað sem enginn skilur, af
hverju hún gengur svona hart fram í
því að skera kvikmyndagerð niður
margfalt meira en aðrar listgreinar.
Síðan er mjög mikilvægur punktur í
þessu að við erum ekki að tala um að
taka peninga af barnaspítölum eða
jarðgöngum, það er bara verið að
biðja um skýringar á því af hverju
hún gengur svona hart gegn kvik-
myndagerð. Ekki einasta þýðir
þetta að í staðinn fyrir sex til átta
myndir á ári séu þetta þrjár til fjórar
heldur einnig að í fjársveltinu taka
kvikmyndagerðarmenn minni sénsa
og það kemur niður á fjölbreytni.“
Ólafur segir rök Katrínar m.a. þau
að sjóðurinn til kvikmyndagerðar
hafi hækkað hlutfallslega mest mið-
að við aðra styrktarsjóði listgreina
seinustu ár en hún gleymi því að
sjóðurinn hafi áður hækkað minnst
hlutfallslega miðað við aðra sjóði.
Tærnar af
„Það er rosalega sárt að búið sé að
þjálfa upp heila kynslóð af kvik-
myndagerðarmönnum og nú er bara
verið að skera tærnar af,“ segir
Ólafur. Nú muni kvikmyndagerð-
armenn líklega fara til útlanda í von
um að geta starfað í faginu. „Þetta
er bara hvatning til þess að fara að
taka upp á ensku,“ segir Ólafur.
Hann vorkenni þó ekki sjálfum sér
að þurfa að gera kvikmyndir fyrir
lítinn pening en það sé engu að síður
slæmt, upp á fjármögnun kvik-
myndar, að geta ekki sagt að Rík-
isútvarpið muni kaupa hana til sýn-
inga, upphæð sem svari til um 1-2%
heildarframleiðslukostnaðar. „Ef
RÚV væri með í spilinu, fyrir 1-2%
af framleiðslukostnaði myndi það í
rauninni sexfalda möguleika mína á
því að geta fengið fjármagn erlend-
is,“ segir Ólafur. Svo virðist sem Páll
Magnússon útvarpsstjóri hafi ekki
hugmynd um þetta. „Og kannski
skiljanlega þar sem menn hafa ekki
verið neitt sérstaklega forvitnir um
hvernig íslenskt efni er framleitt
þarna upp frá,“ segir Ólafur og á þar
við Útvarpshúsið.
Ólafur Darri sem Spider-Man?
– Heldurðu að menn fari í meira
mæli að reyna að gera kvikmyndir
sem eru líklegar til að ganga vel er-
lendis?
„Þannig verður það bara því fólk
reynir að lifa af, eðlilega. Ég vona
bara að menn detti ekki í það að
setja Ólaf Darra eða einhvern í Spi-
der-Man-búning,“ segir Ólafur.
Kvikmynd Ólafs, Kurteist fólk, verð-
ur frumsýnd á árinu en hann veit
ekki hvað tekur við eftir það. „Nú
hefst mikil barátta fyrir þessu Borg-
ríki,“ segir Ólafur. Og kvikmynda-
gerðarmenn muni berjast áfram.
– Um hvað er Borgríkið, kvik-
myndin sem líklega verður aldrei
gerð?
„Í stuttu máli fjallar hún um eitur-
lyfjakóng á Íslandi sem verður fyrir
því að það kemur serbnesk mafía,
ætlar að taka markaðinn yfir og allt
fólkið sem lendir á milli.“
– Þetta virðist hafa alþjóðlega
skírskotun.
„Já (hlær) en það er af því að þessi
alþjóðlegi veruleiki er kominn til Ís-
lands sem sannaðist í þessu man-
salsmáli um daginn.“
– Þú getur kannski selt endur-
gerðina strax til Hollywood, sleppt
því bara að gera kvikmyndina?
„Já, hey! Þetta er fín hugmynd.
Ég ætla að hringja til Hollywood.“
„Ekki hægt að gera þessa mynd“
Ólafur Jóhannesson segir ríkið og RÚV skera tærnar af heilli kynslóð kvik-
myndagerðarmanna Segir hæpið að fá fé til framleiðslu á Borgríkinu
Í fjárlögum ársins 2010 var sam-
þykkt að lækka framlög til Kvik-
myndasjóðs niður í 450 milljónir.
Haft var eftir menntamála-
ráðherra í Morgunblaðinu 24. des.
sl, að ástæða þess að meira væri
skorið niður í framlögum til kvik-
myndageirans en annarra list-
greina væri sú að geirinn hefði
fengið umtalsverða hækkun um-
fram aðra á framlögum 2005-
2007. „Það var vitað að fjárlögin
2010 og 2011 yrðu erfið, en þetta
er ekki eilíft ástand,“ sagði Katrín.
„Vitað að fjárlögin 2010 og 2011 yrðu erfið“
Ólafur
Jóhannesson
Ljósmynd/Pjetur Geir
Úr stiklu fyrir
Borgríkið Leik-
konan Luna Ósk-
arsson farðar sig.
Vefsíða Ólafs: poppoli.com
Stikla fyrir Borgríkið: www.vi-
meo.com/9020156
Verk sem byggist á dagbók Strindbergs