Vera - 01.04.2004, Blaðsíða 19

Vera - 01.04.2004, Blaðsíða 19
/UNGTFÓLKOG JAFNRÉTTI intýraþrá, tilfinningalegt hlutleysi, öryggi, vald, ákveðni, traust á sjálfan sig, einstaklingshyggju, samkeppni, al- menna þekkingu, rökhugsun, hlutlægni og skynsemi. Slík karlmennska skilgreinir sig frá kvenleika sem felst þá í vandvirkni, líkamlegu þróttleysi, sértækri þekkingu, til- finningum, ósjálfstæði, huglægni, samvinnu og að vera nærandi eða samúðarfullur (Kenway og Fitzclarence, 1997). Slíka tvíhyggju er hægt að rekja allt aftur til Aristótelesar sem lagði áherslu á að karlinn væri hið eigin- lega kyn, viðmiðið, en konan aðeins ófullkomin mynd af manninum eða frávik frá viðmiðinu (Horowitz, 1976). Vald hinnar ráðandi karlmennsku kemur til út af undirskipun þess sem kvenlegt getur talist og allra þeirra sem ekki geta eða vilja uppfylla þessi karlmennskuatriði. Karlmennskan er viðurkenndari og virtari. Rannsóknir hafa sýnt að fram að unglingsárum er fínt að vera strákastelpa (e. tomboy) en eftir það er gerð krafa um að þær samsami sig kvenleik- anum. Það er hins vegar alltaf skelfilegt að vera stelpu- strákur (e. sissy) (Thorne, 1993) og sýnir vel fyrirlitninguna gagnvart kvenleikanum. Það getur að einhverju leyti skýrt af hverju unglingsstelpur mælast með mun lakara sjálfs- traust en unglingsdrengir þar sem þær þurfa að samsama sig menningu og gildum sem eru lítils metin af þeim sem eru ráðandi (Bourdieu, 2001). Samkvæmt þessum póststrúktúral hugmyndum er kynjamisrétti hvorki konum né körlum að kenna heldur þeim hugmyndakerfum og skipulagi sem við höfum mót- að í kringum kynin allt frá upphafsdögum heimspekinnar. Því þarf fólk að vera meðvitað um þessar kynjuðu orðræð- ur og reyna að berjast gegn þeim af fremsta megni. Birt- ingarmyndir (e. representation) þeirra eru t.a.m. fáir karlar EF STELPUR ERU FYRIRFERÐAMIKLAR, VIRKAR 0G RÁÐ- ANDI í KENNSLUSTOFUNNI ER ÞAÐ OFTAR TÚLKAÐ SEM ÓVIÐEIGANDI HEGÐUN EÐA ANDSPYRNA GEGN KENNAR- ANUM HELDUR EN ÞEGAR DRENGIR EIGA í HLUT í uppeldis- og umönnunarstörfum, fimleikum, dansi, ball- ett og fáar konur í véla- og rafmagnsverkfræði, toppstjórn- endastöðum, grínþáttum og fjölmiðlum (sem gerendur en ekki bara sexý viðföng) svo eitthvað sé nefnt. Ekki kvenlegt að vera fyndin En snúum okkur aftur að húmornum og hvernig hann tengist völdum og orðræðum um karlmennsku og kven- leika. (rannsóknum hefur komið fram að húmor er stór lið- ur í mótun karlmennskunnar hjá drengjum. Þeir nota hann sem valda- og aðgreiningartæki. Andlegar meiðing- ar fara oftar en ekki fram í grínformi og beinist ekki síst að þeim sem eru ekki hluti af karlmennskuímynd þeirra, þ.e. þeim sem stimplaðir eru kvenlegir eða hommar (Kehily og Nayak, 1997). í rannsókn minni á valdauppbyggingu í tveimur unglingabekkjum kom í Ijós að þær stelpur sem þóttu fyndnastar voru þær sem taldar voru strákastelpur, þ.e. minnst tengdar hugmyndum um kvenleika (BRM, 2003). Það segir sitt um hvað hugmyndir um húmor og karlmennsku eru samtvinnaðar. Þessar stúlkur sýndu um leið af sér mikla virkni og frumkvæði í opinberum umræð- um í tímum en virtust hins vegar ekki vera vinsælastar inn- an stelpnahópsins en höfðu meiri félagsleg tengsl við strákana. Þeir drengir sem þóttu virkastir opinberlega og -> vera/2.tbl./2004/19
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60

x

Vera

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Vera
https://timarit.is/publication/858

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.