Tónlistin - 01.06.1946, Page 12

Tónlistin - 01.06.1946, Page 12
10 TÓNLISTIN tónlist þessara þjóða verði alþjóð- leg. Lögin taka á sig svip hverrar þjóðar og sérkenni, þrátt fyrir ó- líkan uppruna. I stuttu máli: Al- þýðutónlist Austur-Evrópuþjóða er frámunalega rík og fjölbreytileg að lögum og lagformum, vegna óslit- inna gagnkvæmra áhrifa þjóðanna hverrar á aðra. „Kynblöndunin“ er því vissulega til bóta. En nú skulum við athuga hina lilið málsins. Ef við gistum ein- hverja af vinjum Norður-Afriku, t. d. Biskra eða eitthvert nágranna- þorp hennar, munum við fá að heyra þjóðlög, sem eru fremur þul- haldaleg og fáhrotin að gerð, en þó mjög skenmitileg. Og ef við ferð- umst, segjum finmitán liundruð enskar mílur austur á bóginn, og hlustum á þjóðlögin, sem sungin eru í Kairó eða umhverfi liennar, þá munum við kynnast nákvæmlega samskonar söngvum. Ég er ekki vel að mér um sögu eða þjóðflutninga arabiskumælandi ibúa Norður-Af- ríku, en mér þykir líklegt, að fá- breytni laga á jafnstóru landsvæði bendi til þess, að þar hafi menn tiltölulega lítið hreift sig úr stað og bústaðaskipti ekki verið tið. Svo er enn eitt atriði. Arabísku þjóðirnar í Norður-Afriku eru margfalt fjöl- mennari en smáþjóðir Austur-Ev- rópu. Land þeirra er stórum við- áltumeira og ekki byggt þióðum af öðrum kynstofni eða mælandi á aðra tungu, að fáeinum dreifðum bj'ggðarlögum Hamíta undantekn- um (Kabvlar, Túaregar). Ef þjóðlög eiga enn að geta þrif- izt um lengri eða skemmri tima (sem er vafasamt, þegar þess er minnzt, að hærri siðmenning ryður sér æ meira til rúms í afskekktustu byggðum veraldarinnar), er auðsætt, að óeðlileg einangrun þjóða með kínverskum múrum er sízt til þess fallin að stuðla að þvi, að svo megi verða. Að loka úti erlend áhrif leið- ir til kyrrstöðu; að veita þeim við- töku en laga þau eftir aðstæðum er auðgandi. Margt er skylt með lifandi þjóð- lungum og þróun æðri lista. Ensk- an er blandað mál, ef liún er borin saman við aðrar germanskar tung- ur. Aðeins um sextiu af hverjum hundrað orðum eru af engilsax- neskum uppruna. Engu að síður er hún með afbrigðum þjál og sér- kennileg. Og að því er þróunarferil æðri tónlistar i Evrópu snertir, ])á er það öllum tónlistarmönnum kunnugt, hve heillarikar og viðtæk- ar afleiðingar það hafði, þecar still fimmtándu aldarinnar fluttist frá Niðurlöndum til Italíu, og síðar, er Ítalía tók að miðla þjóðum norð- lægari landa af auði sínum á marg- vislegan hátt. Arni Kristjámson þýddi. Höfundurinn hefir engu frekar við að bæta, en hjartans ósk hans er sú. að þessi hók megi aðeins rata i hendur þeirra, sem gæddir eru söng t sál sinni; því að honum er ekki óljúft að mega telja sjálf- um sér trú um, að með slíkum mönnum verði fyrirhöfn hans hvorki álitin ánægju- snauð né ábatarýr. Purccll (í formála að einu verka: sinna).

x

Tónlistin

Direct Links

If you want to link to this newspaper/magazine, please use these links:

Link to this newspaper/magazine: Tónlistin
https://timarit.is/publication/922

Link to this issue:

Link to this page:

Link to this article:

Please do not link directly to images or PDFs on Timarit.is as such URLs may change without warning. Please use the URLs provided above for linking to the website.