Tónlistin - 01.06.1946, Blaðsíða 14

Tónlistin - 01.06.1946, Blaðsíða 14
12 TÓNLISTIN við tónsmíði um langt skeið og hall- azt að þungri hljómferð og nokk- urri bölsýni. Og áður en stríðið hófst, hafði hann fyllzt skelfingu, er hann horfðist í augu við grimmd þá, er maðurinn beitti meðbróður sinn. En svo merkilega tókst þó til, að í styrjöldinni endurheimti hann tráust sitt á lífinu. Harmleikurinn hafði reynzt jákvæður prófsteinn á siðferðisþrek mannkynsins, skírt það og stælt. Sjálfur fór hann svo orðum um viðhorf sitt til lifsins, seni brast á bláþræði allt í kring- um hann: „Ég elska þetta líf tak- markalaust . .. . Siðmenningin er 'styrkur, ekki veikleiki. Litið á stór- þjóðir Evrópu, og hvað þær hafa mátt þola! Engin villiþióð hefði öetáð stáðizt þær þjáningar, sem hessar þjóðir hafa orðið að afbera Það er siðmenning þeirra, sem veitt héfir þeim þetta þrek og áræði." Höfundur þesara orða fyllti átt- nnda túð ævi sinnar fyrir skömmu. Óíí þvi ér þessi grein. Jean (eða Johan) Julius Christi- an Sibelius fæddist 8. des. 1865 i sveitaþorpinu Tavestehus. Faðir hans var héraðslæknir en forfeð- ur bans Iangflestir nrestar, læknar, káupmenrt og óðalsbændur. Sibeli- us stafar þvi úr millistétt, eins og stór hópur listamanna i ýmsum löndiim. í ættartöflu hans má lika siá^ að i æðum hans rennur mikið af' sænslcu blóði. Áf 32 forfeðrum bans. er uopi voru um 17(10. má að- pins hitta fióra hréinræktaða Finna, ntián eru sænskir Finnar (unpruna- 'lepaSvíar), niu eru breinir Svfttr, ócr einn er Þióðverji. Af bessu sést, að Sibelius er háður sterku nor- rænu ættarmóti. Uppruni hans hverfur í vestur, svo sem leituðu norrænir vikingar við upphaf ís- lands byggðar. Ennfremur verður það augljóst, að forfeður hans vorr með örfáum undantekningum sið fágaðir gáfumenn. Að vísu var eng- inn þeirra nokkru sinni atvinnu- tónlistarmaður, en þó má hæglega rekja músikhæfileikana aftur til nokkurra móðurfrænda, sem voru prýðilega menntaðir áhugamenn. þar á meðal einn fyrirtaks celló- leikari. Víða bólar á hugmynda- flugi ættarinnar, svo að allsterkar stoðir hafa runnið undir skáldgift hans. — Sibelius var strax sett- ur til mennta í miðstöð finnsks menningarlífs. Hann hafði lifandi á- huga á klassískum bókmenntum, las Hómer og Hóraz og dáðist að beim fyrir diúpa hugsun og skyra fram- setnineu. Biörnstjerne B.iörnson og Auöust Strindberg leiddu hann svo inn i forsal norrænna nútímabók- mennta. Sibelius var þess utan á- gætur stærðfræðiníjur, lagði kapn á stiörnufræði, en lét samt tónlist- ina ávallt sitja i fvrirrúmi fyrir öllum þessum margvislegu hugðar- efnum. A barnsaldri hafði Sibelius bvri- að að föndra við lassmiði, lönsu ^ðiir en harin fékk tilsösn i tón- fræði. Níu árá öamall tók hann fvrstu kennslu i pianóleik, os fimm- tán ára bvriaði hann að læra á fiðlu. Hann tók sérstöku ástfnstri við fiðl- íina, bs var orðinn 25 ára. bepav hann riftaði beirri ákvörðun að aerast fiðlusnillinffur. Hann laeði af
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68

x

Tónlistin

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Tónlistin
https://timarit.is/publication/922

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.