Morgunblaðið - 16.07.2013, Side 23
MINNINGAR 23
MORGUNBLAÐIÐ ÞRIÐJUDAGUR 16. JÚLÍ 2013
✝ GuðmundurHeimir Rögn-
valdsson fæddist í
Reykjavík 15. apríl
1931. Hann lést á
Landspítalanum í
Fossvogi 5. júlí
2013.
Foreldrar hans
voru hjónin Rögn-
valdur Jónsson, f.
30. okt. 1902 í
Berghyl í Holts-
sókn, Skag., d. 30. ág. 1947 og
Finnrós Guðmundsdóttir, f. 24.
sept. 1904 á Hellissandi, d. 5.
sept. 1987. Systkini Heimis eru
Kristín, f. 1925, Óðinn, f. 1928,
Rögnvaldur Þór, f. 1930, Rafn,
f. 1933, d. 1934 og Valgeir Jón
Rafn, f. 1943.
Heimir kvæntist 31. ágúst
1957 Kristínu Bjarnadóttur, f. í
Hafnarfirði 17. sept. 1933. Börn
þeirra eru:
urþórssonar eru Kristín Birna,
f. 9. mars 1977, Ásgerður Eir, f.
1. nóv. 1982, sambýlismaður
Darren Williams, f. 11. mars
1976, og Guðmundur Heimir, f.
4. jan. 1989. Sonur Birnu og Jó-
hanns Einarssonar er Daníel Jó-
hannsson, f. 25. sept. 2002. Upp-
eldissonur Birnu er Hafsteinn
Róbertsson, f. 8. nóv. 1974.
Kona hans er Elín Gíslína Stein-
dórsdóttir, f. 4. ág. 1981. Börn
þeirra eru Hafdís Erna, f. 19.
okt. 2005 og Viktor Kári, f. 10.
sept. 2008. 3) Vignir Guðmunds-
son, f. 15. ág. 1970. Kona hans
er Guðný Ásthildur Jónsdóttir,
f. 8. des. 1972. Dóttir þeirra er
Helena Mist, f. 9. feb. 2005.
Heimir ólst upp í Reykjavík,
var í sveit á sumrin í Landeyj-
unum. Hann fór ungur að vinna
og vann við ýmsa verkamanna-
vinnu fram til 1970 þegar hann
hóf störf í Straumsvík þar sem
hann lauk sinni starfsævi.
Heimir og Kristín bjuggu allan
sinn búskap í Hafnarfirði.
Útför Guðmundar Heimis fer
fram frá Þjóðkirkjunni í Hafn-
arfirði í dag, 16. júlí 2013, kl.
13.
1) Sigurlaug
Helga Emilsdóttir,
f. 9. nóv. 1954.
Maður hennar er
John H. Frantz, f.
12. sept. 1959. Börn
þeirra eru Petra
Kristín Frantz, f.
14. sept. 1991,
Katrín Inga
Frantz, f. 22. feb.
1993 og Tristan
John Frantz, f. 27.
nóv. 1995. Dóttir Sigurlaugar
og Þóris Más Þórissonar er
Hrund S. Þórisdóttir, f. 12. maí
1979. Kona hennar er Díana
Rós A. Rivera, f. 31. mars 1983.
Dætur þeirra: Rakel Silja
Hrundar- og Róbertsdóttir, f.
18. des. 2004 og Aðalbjörg
Röskva Hrundardóttir Rivera,
f. 30. okt. 2009. 2) Birna Guð-
mundsdóttir, f. 24. maí 1957.
Börn hennar og Jónasar Sig-
Elsku pabbi, þegar maðurinn
með ljáinn bankaði á dyrnar hjá
þér þá brástu skjótt við. Hann
þurfti ekki að bíða lengi eftir að
þú gætir fylgt honum. Þegar ég
fékk hringingu til Danmerkur
snemma morguns um að þú værir
veikur og hefðir fengið heilablóð-
fall, áttaði ég mig strax á alvar-
leika málsins. Seinna sama dag
varstu tilbúinn í ferðina sem bíð-
ur okkar allra. Það var erfitt að
vera ekki hjá þér á þeirri stundu
sem þú kvaddir, en ég var hjá þér
í huganum og er fegin að þú
fékkst að fara á þennan hátt.
Dauðinn er aldrei velkominn,
tíminn aldrei sá rétti, en það var í
þínum anda að vera ekki með
neitt hangs. Eftir sit ég sorg-
mædd yfir að missa þig sem hef-
ur verið fastur punktur í lífi mínu
svo lengi sem ég man eftir. En ég
er einnig glöð yfir öllum góðu
minningunum sem ég á um þig.
Þú varst pabbinn sem í barn-
æskunni bakaðir pönnukökur og
fórst með okkur í gönguferðir
niður á bryggju, þar sem stórar
hendur héldu fast í litlu lófana á
okkur systrum. Við vorum vel
passaðar og öruggar með þér. Þú
varst fjölskyldumaður í víðtækri
merkingu og alltaf tilbúinn að
létta undir ef einhver í stórfjöl-
skyldunni þurfti á aðstoð að
halda, sama hvort um var að
ræða hjálp við heyskap, grafa
skurð eða mála. Alltaf varstu
boðinn og búinn að hjálpa. Þegar
ég flutti í sveitina, að Egilsstöð-
um 1 í Flóahreppi, var ég svo
heppin að þú komst og hjálpaðir
til við búskapinn. Það er engin
spurning að vinnan í sveitinni,
mannfólkið og dýrin áttu hug
þinn allan. Vaktavinnan í
Straumsvík bauð upp á að geta
komið og hjálpað til. Sveitin varð
fastur punktur í lífi þínu í 25 ár.
Það var engin lognmolla í kring-
um þig, vinnan drifin áfram og
oftar en ekki voru matar- og
kaffitímar fullir af sögum sem
voru vel kryddaðar og skemmti-
legar. Stundum hlóst þú manna
hæst og enn hærra ef einhver fór
að efast um sannleiksgildi sög-
unnar. Flestar voru sögurnar um
atvik sem ýmist gerðust í barn-
æskunni eða í ferðalögunum ykk-
ar mömmu, Vignis bróður og
barnabörnunum.
Ferðalög voru þitt helsta
áhugamál og eftir að ég flutti til
Kaupmannahafnar komuð þið
mamma oft í heimsókn. Síðasta
heimsóknin til mín var í október á
síðasta ári. Kraftarnir voru ekki
miklir eftir erfið veikindi árið áð-
ur, en þér héldu engin bönd. Í
stað þess að sitja í hægindastóln-
um var farið á fullt að þjálfa sig í
að ganga. Til Köben komst þú og
naust ferðarinnar eins og kraftar
leyfðu. Síðasta ferðalagið var til
Akureyrar aðeins viku fyrir and-
látið. Þú hafði gaman af því að
geta verið með, en þrekið var
ekki mikið.
Núna ertu lagður af stað í þitt
síðasta ferðalag. Ferðalag sem
bíður okkar allra.
Elsku pabbi minn, ég vil þakka
þér fyrir alla hjálpina og ástúðina
í minn garð og barnanna minna.
Minning þín lifir í hjörtum okkar,
hlý og falleg.
Þín dóttir,
Birna.
Hann afi hafði silfurgrátt hár
og hjarta úr gulli. Við erum hepp-
in að hafa átt afa eins og þig sem
elskaði okkur. Afa sem gaf sér
tíma með okkur og sýndi okkur
áhuga. Nú ertu farinn frá okkur
og það er með söknuði sem við
kveðjum þig. Þú átt stað í hjarta
okkar og við minnumst þín með
ást og kærleika.
Við systkinin frá Egilsstöðum
I munum vel þegar afi kom til
okkar í sveitina í vaktafríum frá
álverinu í Straumsvík. Hann var
mikill dýravinur og í sveitinni leið
honum vel. Bæði menn og dýr
hændust að honum. Hundurinn á
heimilinu vissi að kjötbitinn var
aldrei langt undan og við krakk-
arnir vissum að í vasanum átti afi
Victory V brenni sem gott var að
maula á.
Afi gat verið mjög stríðinn.
Hann átti það til að læða kartöflu
í stígvélin hjá heimilisfólkinu á
Egilsstöðum og glotta við þegar
stigið var á kartöfluna í stígvél-
inu. Auðvitað viðurkenndi hann
aldrei að kartaflan væri í stígvél-
inu af hans völdum. Þannig var
létt grín og glens allsráðandi þeg-
ar afi kom í sveitina.
Þegar við systkinin gistum hjá
afa og ömmu í Hafnarfirði var afi
vanur að fara með okkur á rúnt-
inn niður á bryggju í Hafnarfirði.
Þá keyrði hann rólega um svæðið
og söng með sjálfum sér eða
sagði okkur sögur. Af sögum átti
hann nóg og voru sumar svo ótrú-
legar að jaðraði við lygasögu. Í
heimsóknum okkar var gjarnan
tekið í spil og spilað ólsen ólsen
við afa. Þá átti hann það til að
svindla þannig að hann „leyfði“
okkur að vinna oftar en lukkan
leyfði.
Við systkinin fórum oft með
afa og ömmu í ferðalög á sumrin.
Oftar en ekki var lagt af stað með
fellihýsið í eftirdragi eða brunað
norður á Akureyri. Ferðalögin
eru okkur dýrmætar minningar
enda oft glatt á hjalla, grillað og
haft það notalegt.
Afi var einn af þeim sem gat
talað við alla og hafði vinalegt
viðmót. Það var ekki óalgengt að
sjá afa á spjalli við fólk sem hann
var að sjá og hitta í fyrsta sinn.
Það var ekki til í honum feimni og
með forvitni í bland voru honum
allir vegir færir.
Elsku afi, nú er saga okkar
með þér á enda. Við munum
halda sögu þinni á lofti og minn-
ast þín með hlýju, kærleika og
ást.
Kallið er komið,
komin er nú stundin,
vinaskilnaðar viðkvæm stund.
Vinirnir kveðja
vininn sinn látna,
er sefur hér hinn síðsta blund.
Margs er að minnast,
margt er hér að þakka.
Guði sé lof fyrir liðna tíð.
Margs er að minnast,
margs er að sakna.
Guð þerri tregatárin stríð.
Far þú í friði,
friður Guðs þig blessi,
hafðu þökk fyrir allt og allt.
Gekkst þú með Guði,
Guð þér nú fylgi,
hans dýrðarhnoss þú hljóta skalt.
(Vald. Briem)
Kristín Birna,
Ásgerður Eir,
Guðmundur Heimir
og Daníel.
Guðmundur Heimir
Rögnvaldsson
var Guðrún kjörin heiðursfélagi í
Kvenréttindafélaginu.
Guðrún starfaði alla tíð af ein-
urð og réttsýni. Meðal þeirra
málefna sem Guðrún bar sérstak-
lega fyrir brjósti í jafnréttisbar-
áttunni má nefna kröfuna um
sömu laun fyrir sömu vinnu og
baráttuna fyrir því að hjón teldu
fram til skatts hvort í sínu lagi.
Árið 1975 sat Guðrún í nefnd
til að undirbúa Kvennafrídaginn,
en 24. október það ár lögðu ís-
lenskar konur niður vinnu og
söfnuðust saman á útifundum um
land allt til að krefjast jafnréttis.
Undirbúningsnefndin vann störf
sín hratt og örugglega, meirihluti
kvenna lagði niður störf og tókst
með aðgerð sinni að lama íslenskt
atvinnulíf. Um 25.000 konur söfn-
uðust saman á Lækjartorgi og
var það þá með stærstu útifund-
um sem haldnir höfðu verið hér á
landi. Framtakið vakti ekki bara
mikla athygli hér heima heldur
vakti það einnig sérstaka athygli
erlendis.
Guðrún var meðal þeirra
kvenna sem stofnuðu Friðar-
hreyfingu íslenskra kvenna árið
1983. Friðarhreyfingin stóð fyrir
undirskriftasöfnun árið 1985 und-
ir kjörorðinu „Friðarávarp ís-
lenskra kvenna“ og sat Guðrún í
undirbúningsnefnd söfnunarinn-
ar. 37 þúsund íslenskar konur
skrifuðu undir ávarpið sem af-
hent var á Kvennaráðstefnu
Sameinuðu þjóðanna í Nairóbí í
Kenía í júlí sama ár. Í Friðará-
varpinu fluttu íslenskar konur
kveðjur til umheimsins og lauk
ávarpinu svo: „Við viljum frið
sem grundvallast á réttlæti, frelsi
og umhyggju í mannlegum sam-
skiptum.“
Guðrún hlúði að menningu og
sögu íslenskra kvenna. Hún var
meðal þeirra sem beittu sér fyrir
stofnun Kvennasögusafns Ís-
lands og sat hún í áhugahópi um
varðveislu og framgang Kvenna-
sögusafns Íslands fyrir hönd
Kvenréttindafélagsins, frá stofn-
un hópsins árið 1987 þar til safnið
varð að einingu innan Þjóðarbók-
hlöðunnar árið 1996, en hafði sú
sameining verið markmið hópsins
frá upphafi. Þá sat Guðrún í rit-
nefnd bókarinnar Veröld sem ég
vil, sögu Kvenréttindafélagsins
sem skráð var af Sigríði Th. Er-
lendsdóttur sagnfræðingi og kom
út árið 1993. Guðrún tengdi eldri
og yngri tíma í Kvenréttinda-
félaginu, en sjálf var hún virkur
þátttakandi í sögu félagsins allt
frá lýðveldisstofnun.
Kvenréttindafélag Íslands
þakkar Guðrúnu framlag sitt til
félagsins og jafnréttisbaráttu
kynjanna og sendir fjölskyldu
hennar innilegar samúðarkveðj-
ur.
Steinunn Stefánsdóttir,
formaður Kvenréttinda-
félags Íslands.
Guðrún var tíunda barn for-
eldra sinna og yngst systkina.
Auk hennar náðu fullorðinsaldri
sex bræður. Hún ólst upp á Eyr-
arbakka og gekk þar í barna-
skóla. Við suma bernskuvini hélt
hún sambandi ævilangt. Var sér-
staklega ánægjulegt að vera með
í því þegar hún bauð nokkrum
fermingarsystkinum á æsku-
heimili sitt fyrir nokkrum árum.
Þá voru frændsystkini, börn
hennar og systkina hennar, búin
að vinna að því um skeið að halda
húsinu við og koma upp einskon-
ar minjasafni um fjölskylduna
sem þar bjó frá 1916 til 1989.
Hún hafði mikla ánægju og
lífsfyllingu af því starfi og lét ekki
sitt eftir liggja. Hún ein átti
minningarnar og þar við bættist
mikið safn bréfa sem höfðu verið
á háaloftinu í Læknishúsinu alla
þessa áratugi. Hún flokkaði þessi
bréf og skráði. Það var hennar
fag sem hún var afar fær í, hafði
áratuga reynslu sem bóka- og
skjalavörður á Orkustofnun í ára-
tugi og menntun í greininni frá
Háskóla Íslands – auk brennandi
áhuga. Í bréfasöfnunum birtist
mikil menningarsaga. Hef ég orð-
ið margs vísari við lestur margra
þeirra en þau eru frá því fyrir
aldamótin 1900 fram yfir 1960.
Mæðgurnar Guðrún og Aðal-
björg fluttust til Reykjavíkur
1944. Þær héldu saman lengst af
meðan báðar lifðu og Guðrún tal-
aði um móður sína af mikilli ást
og virðingu. Hún hafði sagt henni
mjög margt um liðna tíð, bæði af
lífinu á Eyrarbakka og eins frá
Húsavík þar sem Aðalbjörg ólst
upp að mestu. Þar kynntist hún
Gísla sem þangað kom sem hér-
aðslæknir. Þau giftust 1899 og
bjuggu á Húsavík til 1914. Þá fór
Gísli suður á land en hann hafði
verið skipaður héraðslæknir á
Eyrarbakka. Aðalbjörg fylgdi
honum svo um vorið með börnin.
Hún átti tvær systur, Herdísi og
Jakobínu, sem báðar fluttust á
eftir yngstu systur sinni til Eyr-
arbakka og bjuggu þær allar þar
um árabil.
Guðrún talaði oft um móður-
systur sínar og hafði á þeim mikl-
ar mætur – og raunar frændfólki
sínu öllu. Bréfasöfnin sem áður
eru nefnd hafa endurvakið og
lífgað alla þessa merku sögu.
Eldri bræður hennar fóru til
náms í Reykjavík og þrír þeirra
tóku stúdentspróf frá Mennta-
skólanum í Reykjavík. Þangað
fór Guðrún líka og útskrifaðist
vorið 1941. Hún varð móðir ung
að aldri og 24 ára átti hún þrjá
drengi. Síðar eignaðist hún fjórða
soninn og loks einkadótturina.
Lengst af vann hún utan heimilis
auk þess að annast börn sín og
heimilishald.
Hún lauk ferli sínum í opin-
beru starfi sjötug að aldri. Því fór
þó fjarri að hún legði hendur í
skaut. Hún fór að sinna gömlu
áhugamáli sínu, bókbandi og fór
það listilega úr hendi. Einnig
fékkst hún við vefnað og skapaði
mörg listaverk í myndvefnaði.
Guðrún naut góðrar heilsu
lengst af ævi sinnar. Hún hafði
fengið í vöggugjöf einstaklega
ljúfa og glaða lund. Aldrei hitti ég
hana öðruvísi en í sólskinsskapi.
Ellin var henni léttbær enda naut
hún ríkrar umhyggju barna sinna
og barnabarna. Hennar er sárt
saknað.
Vilborg Sigurðardóttir.
Guðrúnu kynntist ég fyrir
rúmum 60 árum, þegar hún
kenndi ungum telpum, sem voru
að hefja nám í Kvennaskólanum í
Reykjavík, stærðfræði. Hún var
ung, falleg og glaðvær kona, og
þótti hún einkar góður kennari.
Þegar ég hóf störf á Orku-
stofnun áratugum seinna kynnt-
ist ég Guðrúnu aftur, sömu fal-
legu, jákvæðu og greindu
konunni, en þá hafði hún eignast
fimm börn, lokið prófi í bóka-
safnsfræði með jarðfræði sem
aukagrein og hafði sett á stofn
rannsóknarbókasafnið á Orku-
stofnun. Á þeim tíma stjórnaði
hún því bókasafni. Við samstarfs-
konurnar vorum alltaf velkomnar
á bókasafnið að ræða við Guð-
rúnu um hin ýmsu mál, sem voru
ofarlega á baugi þá stundina.
Eftir að við margar hættum að
vinna sakir aldurs var hún mjög
áhugasöm um að við héldum hóp-
inn og höfum við komið saman á
kaffihúsi mánaðarlega í mörg ár,
síðast nú í maí. Guðrún lét sig
aldrei vanta á þær samkomur.
Hennar verður sárt saknað.
Við sendum fjölskyldu hennar
innilegar samúðarkveðjur.
F.h. fyrrverandi samstarfs-
kvenna á Orkustofnun,
Ingibjörg Júnía Gísladóttir.
Við kveðjum nú elsta bóka-
safnsfræðing landsins, Guðrúnu
Gísladóttur, nær 93 ára. Guðrún
var ákaflega vel gefin og vel gerð,
réttsýn og mikil baráttukona.
Það þurfti kjark og áræði fyrir
stelpu sem fædd var í dreifbýli
árið 1920 að brjótast til mennta.
Til þess að komast inn í MR fór
hún til Ísafjarðar í undirbúnings-
nám. Þar var hún einn vetur og
hóf síðan nám í fjórða bekk í
stærðfræðideild MR. Stúdent
varð hún 1941 og hafði þá tafist
um eitt ár vegna giftingar og
barneigna.
Lífsstarf hennar var að mestu
leyti tengt Orkustofnun. Þar
byrjaði hún að vinna 1956 við að
teikna kort eftir mælingum sem
verið var að vinna á hálendinu en
1959 var henni falið að sjá um
bókasafnið. Það var fyrir nokkra
tilviljun að hún fór í nám í bóka-
safnsfræði en aðalástæðan var sú
að stofnanir borguðu fólki slæ-
lega sem ekki hafði próf í grein
þeirri sem það vann við. Stofn-
unin óskaði eftir því að hún lærði
til starfans og þar sem þetta nám
var samkvæmt beiðni fékk hún að
stunda námið í bókasafnsfræði í
vinnutímanum.
Þegar Guðrún var búin að taka
það sem hægt var í bókasafns-
fræðinni var hún samt ekki með
full réttindi því hún þurfti að
ljúka BA-prófi. Um þetta leyti
byrjaði kennsla í jarðfræði og þá
lá beint við að hún færi þá leið þar
eð kjarni safnsins var á þessu
sviði. En samt vantaði upp á og
skráði hún sig þá í bókmennta-
sögu. BA-prófinu lauk hún svo
1972 með þá sérkennilegu sam-
setningu að hafa bókasafnsfræð-
ina sem aðalgrein og aukagreinar
í jarðfræði og bókmenntasögu!
Yfirmaður safnsins var hún allt til
1990 að hún fór á eftirlaun vegna
aldurs.
Guðrún gekk í Bókavarða-
félagið sem stofnað var 1960 var í
stjórn 1964-1970. Hún var í stjórn
Félags bókavarða í rannsóknar-
bókasöfnum 1975-1977 og varð
stofnfélagi í Félagi bókasafns-
fræðinga árið 1973 og í fyrstu
stjórn þess. Þetta var nokkuð
umdeilt félag enda var á þessum
tíma álitið að allir gætu séð um
bókasöfn. Guðrún vann ötullega
við að útskýra að þetta nýja félag
væri stofnað til að styrkja rétt-
indi þeirra sem höfðu lært til
fagsins en ekki sett til höfuðs
þeim sem í söfnunum unnu. Fáir
efast um það lengur að það þurfi
menntun í bókasafnsfræði til að
sinna safnstörfum.
Sem frumkvöðull í stétt bóka-
safnsfræðinga hlaut hún marg-
víslegan heiður fyrir lífsstarf sitt.
Hún varð heiðursfélagi í Bóka-
varðafélagi Íslands og Félagi um
skjalastjórn og heiðursfélagi varð
hún í Kvenréttindafélagi Íslands.
Það var gaman að sitja með
Guðrúnu og heyra um öll flóknu
verkefnin sem þurfti að leysa í
rannsóknarbókasafni fyrir 50 ár-
um enda öll þekking á því sviði
hér á landi mjög á byrjunarstigi.
Okkur finnst erfitt að skilja
hvernig var hægt að leysa upplýs-
ingamál fyrir tíma tölvuvæðing-
arinnar, án netsins og án allra
þeirra þæginda sem okkur finnst
sjálfsagt að séu við höndina núna
til að létta störfin í bókasöfnum.
Að leiðarlokum við ég þakka
Guðrúnu fyrir skemmtileg kynni
og fyrir framlag hennar til bóka-
safna á Íslandi um leið og ég
sendi afkomendum hennar mínar
innilegustu samúðarkveðjur.
Sigrún Klara Hannesdóttir.
Upplýsing – félag bókasafns-
og upplýsingafræða vill þakka
Guðrúnu kærlega fyrir þau fé-
lagsstörf sem hún vann fyrir stétt
bókasafnsfræðinga í gegnum tíð-
ina en fyrir þau störf var Guðrún
kjörin heiðursfélagi Bókavarða-
félags Íslands árið 1996. Upplýs-
ing sendir fjölskyldu og vinum
kærar samúðarkveðjur.
Stillt vakir ljósið
í stjakans hvítu hönd,
milt og rótt fer sól
yfir myrkvuð lönd.
Ei með orðaflaumi
mun eyðast heimsins nauð.
Kyrrt og rótt í jörðu
vex korn í brauð.
(Jón úr Vör.)
F.h. Upplýsingar,
Margrét Sigurgeirsdóttir
formaður.
VirðingReynsla & Þjónusta
Allan sólarhringinn
www.kvedja.is
571 8222
82o 3939 svafar
82o 3938 hermann