Fréttatíminn - 19.09.2014, Blaðsíða 48

48 fjölskyldan Helgin 6.-8 september 2013
Látum nýtt skólaár hvetja okkur til dáða
Á ramót eru alltaf stórmerkileg. Hvert og eitt okkar á sín áramót á afmælis-deginum þegar eitt árið enn bætist
á aldurinn okkar en almanaksáramótunum
deilum við saman. Nýtt lífár er gríðarlega
eftirsótt hjá börnum og ungmennum enda
færir það þroska og réttindi en eftir tiltekinn
árafjölda hættum við að þroskast sjálfkrafa
og þurfum að hafa fyrir framförunum sjálf.
Þá fara sumir í felur með þessi einkaára-
mót og fyllast jafnvel aldursfordómum
gagnvart eigin aldri. Almanaksáramót-
unum tökum við hins vegar á réttan
hátt, fögnum og hlökkum til tímans
sem framundan er. Þannig eiga nátt-
úrulega öll áramót að vera.
Sameiginlegu áramótin verða gjarn-
an til þess að fólk skoðar liðið ár, end-
urskoðar og sér hvað hefði mátt betur
fara og oft eru strengd heit um jákvæð-
ar breytingar ef þörf krefur. Við verð-
um mörg hver ögn rök um augun þeg-
ar við hugsum til baka og að morgni
nýársdags er alltaf einhver sérstök
stemning ríkjandi – jafnvel þótt ein-
hverjir þurfi að ná heilsunni til baka
eftir öll fagnaðarlætin. Nýtt ár er
rétt eins og hreint, óskrifað blað
eða gljáfægður skjár með opnu rit-
vinnsluskjali svo ég nálgist nútímann
í líkingamálinu.
Börn og ungmenni landsins
eru einmitt með auðan skjá þar
sem skólaáramótin eru rétt að
baki. Nýju skólaári barnanna
okkar og ungmennanna okk-
ar fylgja fjölmörg tækifæri
til að standa við allt það
sem frábært var á síðasta
skólaári en líka til að gera
breytingar ef þörf krefur.
Breytingar eru nefnilega
mjög einfaldar og auð-
framkvæmanlegar. Það
þarf bara að skoða málin
gagnrýnum augum, ræða
saman innan fjölskyldunn-
ar, leita ráða ef þörf krefur
og gera síðan aðgerðaáætlun. Að
því loknu er að hrinda áætluninni í
framkvæmd og fylgja henni fullkom-
lega nema í ljós komi að einhver galli
hafi verið í planinu. Þá er að endur-
hugsa, plana að nýju og hefjast handa
án minnstu uppgjafar.
Vandi okkar er hins vegar að við barna-
fjölskyldur erum óvön að fást við smáatriði
í umhverfi og uppeldi barna af sömu fag-
mennsku og við sýnum í námi og starfi sem
fullorðið fólk. Við erum ekki vön að endur-
hugsa heimilið og dagskrá fullorðna fólks-
ins út frá nýjum þörfum barna sem þrosk-
ast stöðugt og þurfa aðstæður samkvæmt
því. Við erum heldur ekki vön að þurfa
að beita okkur hörðu til að halda dampi í
breytingaferli sem mun gera börnunum
okkar gott. Það er einfaldast að sleppa
allri fyrirhöfninni og vera áfram í ástandi
sem er svosem ekkert skelfilegt þótt svo
það gæti orðið miklu betra ef við myndum
bretta upp ermar af afli.
En – því ekki að láta nýtt skólaár hvetja
okkur til dáða? Röð, regla og rútína er
börnum best þannig að sköpum festu í dag-
skrá heimilisins. Ofgnótt af leikföngum og
fatnaði er börnum óviðráðanlegt þannig að
fjarlægjum sem mest og einföldum
umhverfið. Hvíld, nægur svefn
og hollur matur á föstum
tímum skapar besta grunn-
inn fyrir góðum skóladegi.
Jákvæðni, gleði og hlýja til
barna og líka í samskiptum
fullorðinna mun auðvelda öll-
um lífið. Samvinna heimila
og skóla mun auka vel-
líðan og námsárangur
barna og hvatning
mín núna í byrjun
árs er til þessara
aðila um að tala
saman og miðla
upplýsingum.
Foreldrar þurfa
að styðja v ið
kennara og skóla
með jákvæðri
umræðu og upp-
byggilegri gagn-
rýni sem fer beint
til skólans en ekki
til saumaklúbbs-
ins. Skólinn þarf
að taka öllum beiðnum
foreldra vel og vera reiðu-
búinn að vera bæði sam-
vinnu- og þjónustuaðili og
menntastofnun. Tölum sam-
an og vinnum saman, við öll
sem elskum þessi börn.
Tölum saman og vinnum saman,
við öll sem elskum þessi börn.
Gleðilegt nýtt skólaár
Margrét
Pála
Ólafsdóttir
ritstjórn@
frettatiminn.is
heimur barna
AAllt til alls
Arctic Root Forte,
burnirót er náttúrulegur
orkugjafi sem eflir tauga-
kerfið og virkar vel gegn
streitu og álagi.
Hamarshöfði 4 - sími 587-1960 - www.mosaik.is
Vönduð vinna
Stofnað 1952
Mikið úrval af
fylgihlutum
Steinsmiðjan Mosaik
Legsteinar
 aukið Álag vegna gelgjuskeiðsins
Unglingar þurfa 10 tíma svefn
Góður svefn er nauðsynlegur til að geta tekist
á við viðfangsefni dagsins.
Svefnþörfin er að einhverju leyti einstak-
lingsbundin og breytist í gegnum lífið. Hjá
þeim sem eru í efri bekkjum grunnskólans er
svefnþörfin frá 9 til 10 klukkustundir á nóttu
vegna þess aukna álags sem fylgir gelgjuskeið-
inu. Reyndin er þó sú að stór hluti sefur minna
en þeir þurfa. Við lifum á erilsömum tímum
og það er margt sem getur haft neikvæð áhrif
á svefninn. Fyrir utan að sinna heimalærdómi
og áhugamálum tekur sjónvarpið og internetið
sífellt meiri tíma frá okkur.
Einnig er svefninn nauðsynlegur fyrir
ónæmiskerfið til að auka mótstöðu gegn veik-
indum og hann er einnig nauðsynlegur fyrir
vöxt og þroska. Á unglingsárunum eiga sér
stað miklar hormónabreytingar í líkamanum.
Mikill hluti þeirra hormóna framleiðist á nótt-
unni og er sú framleiðsla háð góðum nætur-
svefni. Að sofa á daginn kemur því ekki í stað-
inn fyrir tapaðan nætursvefn.
Þeir sem hafa góðar svefnvenjur og sofa
nóg eru hamingjusamari, taka frekar ábyrgð
á heilsunni, borða hollari mat, eru hæfari að
takast á við streitu og ástunda frekar reglulega
hreyfingu en þeir sem sofa ekki nóg.
Heimild
www.6h.is
 Unglingar þurfa u.þ.b.
10 klukkustunda svefn yfir
nóttina.
 Lengd og gæði nætur-
svefns hefur áhrif á náms-
getu og minni.
 Í svefni fer fram upp-
rifjun og úrvinnsla úr þeim
upplýsingum sem við
höfum fengið yfir daginn.
 Að sofa á daginn kemur
því ekki í staðinn fyrir
tapaðan nætursvefn.
H E L G A R B L A Ð
Ó K E Y P I S
H E L G A R B L A Ð
Ó K E Y P
I S
H E L G A R B L A Ð
H E L G A R B L A Ð
H E L G A R B L A Ð
Ó K E Y P
I S
Ó K E Y P
I S
Ó K E Y P
I S
Ó K E Y P
I S
Ó K E Y P
I S
Ó K E Y P
I S
Ó K E Y P I S
Ó K E Y P
I S
Ó K E Y P
I S
Ó K E Y P
I S
ÓKEYPIS
ÓKEYPI
S
Heimili & hönnun
Fréttatíminn verður með glæsilegan
blaðauka um heimili og hönnun
næstu 3 vikurnar.
• 26. september öllum við um gólfefni, hurðir og húsbúnað.
• 3. október verður athyglin á eldhús og baðherbergi.
• 10. október skrifum við um hönnun og lýsingu.
Hafðu samband við auglýsingadeild Fréttatímans
auglysingar@frettatiminn.is eða í síma 531-3300.