Morgunblaðið - 11.12.2014, Síða 72

Morgunblaðið - 11.12.2014, Síða 72
72 MORGUNBLAÐIÐ FIMMTUDAGUR 11. DESEMBER 2014 Hægt er að lýsa skoðun á ritstjórnargreinum Morgunblaðsins á http://www.mbl.is/mogginn/leidarar/ Verkfalls-aðgerðirlækna taka örugglega mjög á þá og það af mörg- um ástæðum. Þær eru einnig erfiðar þeim sem þurfa á þjónustu þeirra að halda, þótt læknar í kjarabaráttu gæti þess að ganga ekki út fyrir ákveðin mörk gagnvart þeim. Það gera læknar þótt það óhjákvæmi- lega tillit dragi sjálfsagt brodd úr baráttu þeirra. Því hefur verið haldið fram að góður stuðningur sé á með- al almennings við þessa bar- áttu og það þótt kröfurnar séu mun hærri en gengið er út frá að aðrar stéttir verði að sætta sig við. Ekki skal það dregið í efa. En stjórnvöldin í landinu eiga enga góða leiki í stöðunni. Landið þarf lengri tíma til að jafna sig eftir bankahrun og 4 ára vinstristjórn en tvö ár. Og stjórnvöld vita að þótt læknar njóti ríkrar samúðar og það að verðleikum þá er fjarri því gefið að samningar við þá, sem væru mjög úr takti við annað, myndu ekki valda ólgu á vinnumarkaði. Dæmið er því snúið og gerir miklar kröfur til allra sem að lausn þess þurfa að koma. Margt má betur fara í ís- lensku heilbrigðiskerfi. Auð- velt er að vitna til þess, sem sé í betra fari í lönd- um sem best standi sig á því sviði. En þau lönd eru samt sem áður ekki mörg og mun færri en ætla mætti af umræðunni. Það er þó ekki neikvætt innlegg í um- ræðu um núverandi kjör lækna og eftir atvikum ann- arra heilbrigðisstétta. Síðasta ríkisstjórn hljóp á sig í launa- málum einstaklings á Land- spítalanum og var í framhald- inu reynt að slá á þá ólgu sem hlaust af með því að þykjast vera að hygla kvennastéttum í jafnréttisskyni. Allir eldri en tvævetrir vissu að slíkt fjas var ekkert innlegg. Þetta klúður hefur sín áhrif nú. Í baksviðsgrein í Morg- unblaðinu nýlega var vikið að því að OECD upplýsir að Ís- lendingar megi við fæðingu búast við að lifa lengst allra þjóða. Dánartíðni við fæðingu sé einnig lægst í heimi hér á landi. Dánartíðni vegna krabbameins er undir með- altali hér og fleiri heilbrigð- isþættir standa vel í okkar kladda. Þótt kannski megi ekki færa þetta allt heilbrigð- isstéttum til tekna er hlutur þeirra vafalaust drjúgur. Það hljótum við, feitasta þjóð á Norðurlöndum skv. OECD, að hafa a.m.k. í huga. Salómon þyrfti að vera nálægur við lausn kjaradeilna lækna og ríkisins} Mjög snúin deila Ein af stærstutíðindum síð- ustu aldar voru þegar tilkynnt var að tekist hefði að uppræta bólusótt í heiminum, en sá sjúkdómur hafði kostað óteljandi mannslíf. Á síðari ár- um hefur læknavísindunum fleygt enn lengra fram, og mik- ið gert til að vinna bug á skað- legustu sjúkdómunum. Einn af þeim vágestum sem fylgt hafa mannkyninu hvað lengst er malaríusjúkdóm- urinn, en afleiðingar hans geta verið skelfilegar. Það eru því heilmikil gleðitíðindi að á ár- unum frá 2001 til 2013 hafi tek- ist að fækka tilfellum malaríu um helming, og bjarga þar með rúmum fjórum milljónum mannslífa. Þetta er heilmikið afrek, sem vonandi verður byggt á. Ein af ástæðunum er til dæmis sú, að net til varnar moskítóflugunni eru nú til víðar en áður, og reynt er að greina sjúkdóminn fyrr, þannig að meiri von sé til lækningar. En hugsanlega eru blikur á lofti. Alþjóðaheilbrigð- isstofnunin varaði þannig við því, að baráttan við hinn skelfi- lega ebólufaraldur hefði dregið nokk- uð úr þeim úrræð- um sem stofnunin hefði til varnar öðrum sjúkdómum. Þá geta að- stæður í þeim ríkjum sem mal- arían herjar mest á breyst til hins verra, og þannig hindrað þær aðgerðir sem ráðast þarf í til þess að draga enn frekar úr tíðni sjúkdómsins. Hér gæti mænuveikin orðið að víti til varnaðar, en fyrir tveimur árum var tilkynnt að nánast hefði tekist að uppræta hana í heiminum. Þær vonir urðu hins vegar að engu fyrr á þessu ári, en þá fjölgaði til- fellum mjög á stríðshrjáðum svæðum, þar sem læknisþjón- usta varð útundan. Það sýnir, að þó að góður árangur hafi náðst í tilfelli malaríunnar er allt of snemmt að fagna sigri. Um leið má bera þá von í brjósti, að jafnvel þótt ekki takist að uppræta þessa lífs- hættulegu sjúkdóma líkt og bólusóttina forðum, þá megi enn vinna að því að draga úr tíðni þeirra og halda þeim í skefjum. Milljónir mannslífa eru í húfi. Byggja þarf á heilmiklu afreki}Tekist á við malaríu Þ ingmenn gera yfirleitt ekki mikið af því að skemmta þjóðinni og því miður virðist stundum sem þjóðin hafi meiri ama af þeim en gleði. Á dögunum var því notalegt að sjá þingmann hlæja sig inn í hjörtu þjóðarinnar. Brynjar Níelsson virtist einna ólíklegastur þingmanna til að gegna hlutverki gleðigjafa. Hann er yfirleitt ábúðarmikill og fremur þungur á brún og virðist ekki gefinn fyrir al- vöruleysi. En ekki er allt sem sýnist, eins og Brynjar benti sjálfur á í sjónvarpsviðtali. Þar svaraði hann spurningu um það hvort hann væri ekki svekktur yfir því að hafa ekki verið valinn ráðherra með orðunum: „Ég er ekki svekktur. Ég er alltof gamall til þess og ég er ekki fýlugjarn maður, þótt útlitið sé eins og það er.“ Og svo hló Brynjar og hló og hló og fréttamaðurinn hló sömuleiðis og þjóðin hló þegar upp- taka af viðtalinu rataði á netið. Þjóðinni, sem hafði ekki áður haft merkjanlegt dálæti á Brynjari, fannst hann vera alveg ágætis náungi – sem er aldeildis framúrskar- andi umsögn þegar þingmaður þjóðarinnar á í hlut. Það var gaman að sjá kátan þingmann á skjánum. Þeir sjást ekki oft þannig. Í viðtölum við fjölmiðla eru þeir yf- irleitt áhyggjufullir og stofnanalegir og verða um leið nokkuð persónuleikalausir. Áhorfandinn á að trúa því að þingmenn beri hag almennings fyrir brjósti, en það er yf- irleitt erfitt að sannfærast af orðum fólks sem maður nær ekki tengingu við. Þingmönnum hættir einnig alltof mikið til að sveipa sig hroka og svara spurn- ingum fréttamanna á yfirlætisfullan hátt, rétt eins og sannleikurinn sé allur þeirra megin. Þannig er framkoma þeirra stund- um á þann veg að þeir skapa fjarlægð milli sín og almennings fremur en notalega nánd. Kannski er þetta í og með tilraun þeirra til að sveipa sig virðuleika, en það hefur ekki tekist sérlega vel því hvað eftir annað sýna kannanir að þjóðin ber litla virðingu fyrir þingmönnum sínum. Líklega væri betra fyrir þá að sýna oftar mannlegu hliðina. Það finnst gleði á þingi eins og Brynjar Níelsson sýndi okkur svo eftirminnilega. Við mættum sjá meira af slíkri gleði. Kátir þingmenn finnast samt vissulega og senni- lega er Össur Skarphéðinsson besta dæmið um það. Þar er kominn maður sem iðar af áberandi lífsgleði í hvert sinn sem hann stígur í pontu Al- þingis. Kannski hefur kátari stjórnarandstæðingur aldr- ei setið á þingi. Jafnvel þegar hann hundskammar ríkis- stjórnina fyrir arfavond verk ber allt fas hann glögg merki þess að ríkisstjórnin valdi ekki áberandi truflun í afar ánægjulegu lífi hans. Hér er alls ekki verið að gera þá kröfu að þingmenn iði af lífsgleði á hverjum degi, fæst okkar eru örugglega fær um slíkt. En við eigum samt öll, líka þingmenn, að leitast við að finna gleðina í störfum okkar og leyfa okkur að hlæja einstöku sinnum. Meira að segja skellihlæja. kolbrun@mbl.is Kolbrún Bergþórsdóttir Pistill Þingmaðurinn sem hló STOFNAÐ 1913 Útgáfufélag: Árvakur hf., Reykjavík. Ritstjórar: Davíð Oddsson Haraldur Johannessen Aðstoðarritstjóri: Karl Blöndal Útgefandi: Óskar Magnússon SVIÐSLJÓS Skúli Halldórsson sh@mbl.is R afræn stjórnsýsla hér á landi kemur ekki vel út í samanburði við helstu nágrannaríki okkar. Kemur þetta fram í skýrslu Ríkisendurskoðunar um endurskoðun ríkisreiknings sem gefin var út í vikunni. Er ástæðan sögð vera skortur á fé til endurbóta á sviði upplýsingatækni undanfarin ár. Meðal annars eru gerðar tals- verðar athugasemdir við notkun rík- isins á tölvutækni sem kennd er við ský, sem á ensku nefnist cloud com- puting, en sú tækni byggist á mið- lægri geymslu gagna, í flestum til- vikum á netinu. Gögnin handan lögsögunnar Vísað er til þess að stundum ríki óvissa um hvar gögn séu vistuð og hverjir geti þá mögulega haft að- gang að þeim. Til að mynda eru þess dæmi að bandarísk yfirvöld hafi gert kröfu á grundvelli Patriot Act laganna um aðgang að gögnum, sem hýst eru hjá bandarískum fyrirtækjum, jafnvel þó að gögnin séu í raun hýst á net- þjónum utan Bandaríkjanna. Lögin, sem sett voru í kjölfar árásanna á tvíburaturnana, hafa veitt bandarískum stjórnvöldum takmarkalítinn aðgang að gögnum sem þau telja að ógni þjóðaröryggi. Þá geti fleiri álitamál tengd skýjatækni komið upp, einkum þar sem lögsaga íslenskra dómstóla nær ekki yfir upplýsingakerfi sem stað- sett eru í öðrum ríkjum. Ef við- kvæmar persónuupplýsingar kom- ast þannig í hendur óviðkomandi aðila erlendis, getur verið óvissa um í hvaða landi og til hvaða dómstóla skuli leitað með slík mál. Ávinningur af betri löggæslu Að þessu er vikið í drögum að stefnu um net- og upplýsingaöryggi, sem starfshópur innanríkisráðu- neytisins gaf út í lok nóvember. Þar segir enn fremur að íslensk lögregla verði að hafa getu til að rannsaka glæpi tengda öryggi upplýsinga. „Geta til löggæslu er einn þeirra þátta sem fyrirtæki horfa til varðandi öruggt starfsumhverfi. Sýnileg geta á þessu sviði getur því haft verulegan ávinning í för með sér fyrir íslenskt samfélag.“ Eftir sem áður þykja miklir möguleikar felast í skýjatækninni, meðal annars til að lækka rekstr- arkostnað tölvukerfa. Niðurstaðan í skýrslu Ríkisendurskoðunar er því að mikilvægt sé fyrir íslenska ríkið að móta sér stefnu um hvort og þá hvaða skýjatækni sé rétt að nýta þannig að tryggja megi öryggi op- inberra gagna og rekstraröryggi ríkisins. Engir hausar fá að fjúka „Orðsporið er eitt helsta verð- mæti þeirra fyrirtækja sem reka skýjaþjónustu,“ segir Friðrik Skúla- son, yfirmaður vírusvarnarmála hjá tölvuöryggisfyrirtækinu Cyren. „Af þeim sökum er það fyrirtækjunum mikið kappsefni að tryggja öryggi sinna netþjóna, þar sem rekstur þeirra er beinlínis í húfi. Öðru máli gegnir um ríkið; ef brotist er inn á vefþjóna ríkisins fá engir hausar að fjúka. Ættu gögnin því að vera öruggari í vörslu einkafyrirtækja heldur en hjá ríkinu,“ segir Friðrik, og bætir við að töluverður sparnaður geti falist í því að kaupa skýjaþjón- ustu. „Hins vegar er erfitt að segja hvort kaup á skýja- þjónustu sé hagkvæmt fyrirkomulag fyrir rík- ið.“ Óvissa um gögn sem felast í skýjunum Ljósmynd/Ósk Laufdal Upplýsingar Ef viðkvæmar persónuupplýsingar komast í hendur óvið- komandi aðila erlendis getur ríkt óvissa um til hvaða dómstóla skuli leitað. „Gögn eru jafnmisjöfn og þau eru mörg. Þannig getur verið fínt að geyma einhver gögn á stöðum sem eru mjög að- gengilegir. Sum gögn eru hins vegar þess eðlis að menn vilja gera sérstakar varúðarráð- stafanir,“ segir Friðrik. „Allt fer þetta eftir eðli og viðkvæmni gagnanna og þeim kröfum sem gerðar eru til ör- yggis. Gagnaflæði til og frá skýjunum er yfirleitt dulkóðað og því ætti engin hætta að vera á því að hægt sé að brjótast inn í þau samskipti. Alla jafna hvílir mesta hættan í mannlega þættinum, til dæmis þegar fólk skrifar lykilorðið sitt á minn- ismiða. Stærstu öryggisvanda- málin eru yf- irleitt á milli stólsins og lykla- borðsins.“ Gagnaflæðið dulkóðað MANNLEGI ÞÁTTURINN Friðrik Skúlason
Síða 1
Síða 2
Síða 3
Síða 4
Síða 5
Síða 6
Síða 7
Síða 8
Síða 9
Síða 10
Síða 11
Síða 12
Síða 13
Síða 14
Síða 15
Síða 16
Síða 17
Síða 18
Síða 19
Síða 20
Síða 21
Síða 22
Síða 23
Síða 24
Síða 25
Síða 26
Síða 27
Síða 28
Síða 29
Síða 30
Síða 31
Síða 32
Síða 33
Síða 34
Síða 35
Síða 36
Síða 37
Síða 38
Síða 39
Síða 40
Síða 41
Síða 42
Síða 43
Síða 44
Síða 45
Síða 46
Síða 47
Síða 48
Síða 49
Síða 50
Síða 51
Síða 52
Síða 53
Síða 54
Síða 55
Síða 56
Síða 57
Síða 58
Síða 59
Síða 60
Síða 61
Síða 62
Síða 63
Síða 64
Síða 65
Síða 66
Síða 67
Síða 68
Síða 69
Síða 70
Síða 71
Síða 72
Síða 73
Síða 74
Síða 75
Síða 76
Síða 77
Síða 78
Síða 79
Síða 80
Síða 81
Síða 82
Síða 83
Síða 84
Síða 85
Síða 86
Síða 87
Síða 88
Síða 89
Síða 90
Síða 91
Síða 92
Síða 93
Síða 94
Síða 95
Síða 96
Síða 97
Síða 98
Síða 99
Síða 100
Síða 101
Síða 102
Síða 103
Síða 104
Síða 105
Síða 106
Síða 107
Síða 108
Síða 109
Síða 110
Síða 111
Síða 112
Síða 113
Síða 114
Síða 115
Síða 116
Síða 117
Síða 118
Síða 119
Síða 120
Síða 121
Síða 122
Síða 123
Síða 124

x

Morgunblaðið

Beinleiðis leinki

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.