Úti - 15.12.1929, Blaðsíða 20

18
ÚTI
fram úr instu afkimum minnisins, þótt
engan grunaði, að þau lægju þar geymd.
Og allir mundu verða svo góðir, svo
góðir.
Þegar Ruster kom, fanst öllu heimafólki
í Laufdölum, að jólin vera úr sögunni.
Húsfreyjan, börnin og gömlu, tryggu vinnu-
hjúin voru þar öll á einu máli. Ruster
vakti hjá þeim kveljandi ótta. Þau voru
smeik um það, að þegar hann færi að
rifja upp með Liljekrona gamlar minningar,
þá mundi listamannseðlið loga upp í fiðlu-
leikaranum mikl.i og heimili hans glata
honum. Áður fyrri hafði hann aldrei verið
lengi heima að sinni.
Því verður ekki með orðum lýst, hversu
mjög þau unnu húsbóndanum, núna þegar
þau höfðu fengið að halda honum heima
samfleytt tvö ár. Hann var heimili sinu
mikið, og ekki síst um jólin. Hann átti
ekki sæti á legubekk nje ruggustól, heldur
á háum, mjóum, gljáslitnum trjebekk í
horninu við arninn. Þegar hann var kom-
inn upp á bekkinn, þá reið hann af stað
út í æfintýrin. Hann þaut í kring um jörð-
ina og steig upp til stjarnanna og ennþá
hærra. Hann spilaði ýmist eða talaði, og
alt heimilisfólkið safnaðist utan um hann
og hlýddi á. Lifið varð alt auðugt og fag-
urt í geislunum frá auðæfum þessarar einu
sálar.
Þess vegna unnu þau honum, eins og
þau unnu jólunum, gleðinni, vorsólinni. Og
þegar Ruster litli kom, hrundi skarð í jóla-
gleði þeirra. Þau höfðu til engis unnið, ef
hann drægi húsbóndann frá þeim. Og það
var ekkert rjettlæti í því, að svona drykkju-
ræfill sæti við jólaborðið á góðu heimili
og eyddi jólagleðinni.
Árdegis á aðfangadaginn hafði Ruster
litli lokið nótnaskriftunum, og þá impraði
hann á þvi, að hann þyrfti að fara að
komast af stað, þótt hann gerði auðvitað
ráð fyrir að vera,
Liljekrona hafði orðið fyrir áhrifum af
hinni almennu óánægju, og sagði þvi dauf-
lega með tómahljóði, að best mundi vera,
að Ruster yrði kyr þar sem hann væri,
fram yfir jólin.
En Ruster litli var bráður og drembinn.
Hann sneri upp á kampana og hristi svarta
listamannshárið, svo að það var eins og
dimt ský um höfuð honum. Við hvað átti
Liljekrona? Ætti hann að vera, vegna þess,
að hann hefði engan stað að fara í? Hann
ætti bara að vita, hve óþreyjufullir þeir
biðu eftir honum í stóru járnsmiðjunni i
Brúarsókn. Gestaherbergin væru tilbúin,
kveðjustaupið fult. Hann ætti ákaflega ann-
ríkt. Hann vissi bara ekki, hvert hann ætti
fyrst að fara.
»Hamíngjan góða!« mælti Liljekrona.
»Ekki skal jeg halda i þig.«
Eftir hádegi lánaði hann Ruster Iitla hest
og sleða, loðkápu og feld. Piltur frá Lauf-
dölum átti að fylgja honum eitthvert út i
Brú, og flýta sjer svo heim, þvi að út leit
fyrir, að veður mundi spillast.
Enginn lagði trúnað á það, að vonast
væri eftir honum, nje að hann væri nokkur-
staðar velkominn. En menn vildu svo fegn-
ir losna við hann, að þeir leyndu þessu
fyrir sjálfum sjer og ljetu hann fara. »Hann
vill þetta sjálfur«, hugsuðu þeir, og svo
bjuggust þeir við, að geta nú orðið glaðir.
En þegar menn komu saman í salnum
um fimmleytið, til þess að drekka te og
stíga dans umhverfis jólatrjeð, þá var Lilje-
krona þögull og í illu skapi. Hann settist
ekki á æfintýrabekkinn og snerti hvorki
te nje púns. Hann mundi ekkert danslag
og fiðlan var í ólagí. Þeir, sem dansa
vildu og skemta sjer, urðu að gera það án
hans.
Þá varð húsfreyja óróleg og börnin önug.
Alt gekk á afturfótunum. Það var sorglegt
aðfangadagskvöld.
Grauturinn brann við, ljósin loguðu illa,
það rauk úr eldinum, renningskófið þyrl-
aðist inn í bæ og það lagði kaldan að.
Pilturinn, sem fylgdi Ruster, kom ekki heim.
Bústýran grjet og vinnukonurnar rifust.
Þá mintist Liljekrona þess, að gleymst
hafði að láta út kornknippi handa fuglunum.