Morgunblaðið - 26.08.2022, Blaðsíða 13

FRÉTTIR 13Erlent
MORGUNBLAÐIÐ FÖSTUDAGUR 26. ÁGÚST 2022
W W W. S I G N . I S
Emmanuel Macron Frakklands-
forseti hóf í gær þriggja daga opin-
bera heimsókn sína til Alsír en heim-
sókninni er ætlað að bæta samskipti
ríkjanna tveggja. Í ár eru 60 ár liðin
frá því að Alsír fékk sjálfstæði frá
Frökkum eftir harðvítugt frelsis-
stríð.
Macron fundaði í gær með Abdel-
madjid Tebboune, forseta Alsír og
heimsótti síðan minnismerki um þá
sem féllu í frelsisstríðinu 1954-1962.
Lagði Macron blómsveig að minnis-
merkinu og viðhafði mínútu þögn.
Macron er fyrsti forseti Frakk-
lands sem er fæddur eftir að Alsír
fékk sjálfstæði. Hann vonast til þess
að geta lagt grunn að endurnýjuðum
tengslum við hina fyrrum nýlendu
Frakka, sem byggist á jafnri stöðu
beggja þjóða.
Samskipti ríkjanna hafa stundum
verið stirð, en þykja núna skipta
gríðarlegu máli, ekki síst fyrir bar-
áttu Frakka gegn íslamistum á
Sahel-svæðinu.
AFP/Ludovic Marin
Opinber heimsókn Macron Frakklandsforseti og Tebboune, forseti Alsír,
ræddu aðeins saman á alþjóðaflugvellinum í Algeirsborg.
Macron í heim-
sókn til Alsír
Itaru Nakamura,
ríkislögreglu-
stjóri í Japan, til-
kynnti í gær að
hann myndi
segja af sér þar
sem rannsókn
hefði leitt í ljós
alvarlega ágalla
á öryggisgæsl-
unni í kringum
Shinzo Abe, fyrrverandi forsætis-
ráðherra landsins.
Abe var myrtur 8. júlí síðastlið-
inn á kosningafundi. Hann var skot-
inn í bakið með heimatilbúinni
haglabyssu. Sagði Nakamura að
hvorki öryggisáætlanir né áhættu-
mat hefðu verið fullnægjandi, og þá
hefði stjórnandi aðgerða ekki
brugðist nægilega vel við.
Sagði Nakamura rót vandans
liggja í núverandi skipulagi, þar
sem lögreglunni á hverjum stað
væri einni falin ábyrgð á öryggis-
gæslu. Sagðist hann jafnframt ætla
að axla ábyrgð og segja af sér, svo
nauðsynleg endurskoðun og endur-
nýjun gæti hafist. Lögreglustjórinn
í borginni Nara, þar sem Abe var
skotinn, sagði einnig af sér í gær
vegna skýrslunnar.
JAPAN
Segir af sér vegna
morðsins á Abe
Itaru Nakamura
Alþjóðaheilbrigðisstofnunin WHO
greindi frá því í gær að 5.213 ný til-
felli af apabólu hefðu verið tilkynnt
í vikunni, sem væri fækkun um
rúmlega fimmtung frá fyrri viku,
þegar 5.907 tilfelli greindust. Mátti
rekja þá þróun til fækkunar tilfella
í Evrópu.
Tedros Adhanom Ghebreyesus,
framkvæmdastjóri WHO, sagði í
gær að í upphafi faraldursins hefðu
flest tilfellin greinst í Evrópu en
færri í Ameríku. Nú hefði sú þróun
snúist algerlega við. Væri nú hætta
á hraðri útbreiðslu apabólu, eink-
um í Suður-Ameríku.
Það sem af er þessu ári hafa
45.355 tilfelli verið skráð af apa-
bólu í 96 ríkjum heims. Þá hefur
sjúkdómurinn dregið fimmtán
manns til dauða.
WHO
Tilfellum apabólu
fækkar í Evrópu
Stefán Gunnar Sveinsson
sgs@mbl.is
Kjarnorkuverið í Saporisjía var í gær
aftengt orkuneti Úkraínu. Úkraínska
kjarnorkumálastofnunin Energo-
atom sagði í tilkynningu í gær að þeir
tveir af sex kjarnaofnum sem enn eru
í notkun væru ekki lengur tengdir við
orkunetið, eftir að eldsvoði í nálægu
kolaveri eyðilagði síðustu rafmagns-
línuna sem tengdi verið við kapalinn.
Hinum þremur línunum var grandað
í stórskotahríð Rússa.
Sakaði Energoatom Rússa um að
hafa valdið aftengingunni. Sögðu for-
svarsmenn stofnunarinnar að nú
væri verið að reyna að tengja annan
ofninn aftur við raforkunetið. Verið
sinnir um 20% af raforkuþörf Úkra-
ínu en einnig þarf rafmagnstengingu
til að kæla kjarnaofnana sem eru í
notkun. Nokkrir rafalar sem ganga
fyrir díselolíu eru við verið en spurn-
ingar hafa vaknað um áreiðanleika
þeirra.
Úkraínskir embættismenn hafa
áður sagt að Rússar hafi í hyggju að
aftengja verið frá orkuneti landsins
og beina orkunni sem verið framleið-
ir til Krímskaga. Energoatom gat þó
ekki staðfest í gær hvort það hefði
verið gert.
Rússar hertóku kjarnorkuverið í
mars, og hafa Rússar og Úkraínu-
menn sakað hvorir aðra um að hafa
beint stórskotahríð sinni viljandi að
verinu á undanförnum vikum. Þá
hafa Úkraínumenn sakað Rússa um
að vilja kúga Evrópu til hlýðni með
hótunum gegn kjarnorkuverinu, sem
er hið stærsta í álfunni.
Tvö börn á meðal þeirra föllnu
Úkraínsk stjórnvöld staðfestu í
gær að 25 hefðu fallið í eldflaugaárás
Rússa á miðvikudaginn í Dníprópetr-
ovsk-héraði, þar af tvö börn. Þá
særðist 31 í árásinni. Rússar sendu
hins vegar frá sér tilkynningu, þar
sem þeir lýstu því yfir að eldflaug
þeirra hefði hitt lest á ferð, sem hefði
verið að flytja 200 úkraínska her-
menn og „10 einingar“ af hergögnum
á vígstöðvarnar.
Stjórnvöld á Vesturlöndum sögðu
þá yfirlýsingu hins vegar ótrúverð-
uga. Antony Blinken, utanríkisráð-
herra Bandaríkjanna, fordæmdi
árásina og sagði að árás Rússa á lest-
arstöð, þar sem fjöldi óbreyttra borg-
ara hefði beðið eftir lest, passaði inn í
það mynstur voðaverka sem Rússar
hefðu orðið uppvísir að í innrásinni.
Josep Borrell, utanríkismálastjóri
Evrópusambandsins, sagði jafnframt
að sambandið fordæmdi harðlega
„enn eina viðurstyggilega árás“
Rússa á óbreytta borgara. „Þeir sem
bera ábyrgð á eldflaugahryllingi
Rússa fá að gjalda fyrir hana,“ sagði
Borrell á Twitter-síðu sinni.
Pútín fjölgar í hernum
Vladimír Pútín Rússlandsforseti
undirritaði í gær forsetatilskipun um
að fjölgað yrði í rússneska hernum.
Er nú stefnt að því að herinn muni
telja rúmlega tvær milljónir manna
frá og með næstu áramótum. Þar af
verði um 1,15 milljónir undir vopn-
um.
Pútín ákvað síðast að fjölga í hern-
um árið 2017, en þá var fjöldinn auk-
inn í um 1,9 milljónir manna, þar af
um 1,01 milljón undir vopnum. Ekki
var útlistað í tilskipuninni, hvers
vegna Pútín vildi fjölga rússneskum
hermönnum, en harðlínumenn heima
fyrir hafa gagnrýnt hann fyrir að
hafa ekki sent nægilega marga her-
menn til að kveða niður alla mót-
spyrnu Úkraínumanna í innrásinni.
Minnismerki tekið niður
Stjórnvöld í Lettlandi létu taka
niður í gær minnismerki í höfuðborg-
inni Riga frá tímum Sovétríkjanna,
þrátt fyrir mótmæli frá rússnesku-
mælandi Lettum.
Minnismerkið var 79 metra há
súla, sem reist var árið 1985 til heið-
urs „frelsara“ lettneska sovétlýðveld-
isins. Auk súlunnar voru styttur af
hermönnum og einni konu við hana.
Rússneskumælandi Lettar hafa
komið saman við minnismerkið til að
minnast stríðsloka hinn 9. maí á
hverju ári. Fyrir flesta Letta markar
sú dagsetning upphaf hersetu Sov-
étmanna.
Lettneska þingið samþykkti eftir
innrás Rússa í Úkraínu að öll minn-
ismerki, sem enn væru uppi frá tím-
um Sovétríkjanna, yrðu tekin niður í
síðasta lagi um miðjan nóvember.
Eistar tóku niður í síðustu viku
minnismerki frá Sovéttímanum en
Eistar hafa sakað Rússa um að nýta
minnismerkin til að ýfa upp spennu
innan Eystrasaltsríkjanna. Urðu
Eistar fyrir tölvuárás í kjölfar niður-
rifsins en árásinni var hrundið án
mikils skaða.
Kjarnorkuverið aftengt
- Vinna hafin við að endurtengja annan kjarnaofninn - ESB og Bandaríkin for-
dæma eldflaugaárás Rússa - Lettar taka niður minnismerki frá Sovéttímanum
AFP/Axel Heimken
Í þjálfun Olaf Scholz Þýskalandskanslari kynnti sér í gær aðstæður í þjálfunarbúðum Úkraínumanna í Oldenburg,
en þar er verið að kenna þeim á þýsku Gepard-loftvarnarbryndrekana, sem senn verða sendir til vígstöðvanna.