Morgunblaðið - 22.06.2001, Blaðsíða 26

AP
Bensínsprengjum var kastað í átt til lögreglu í uppþotunum á miðvikudagskvöld.
LÖGREGLAN á Norður-Írlandi
skaut plastkúlum á óeirðaseggi þeg-
ar kom til uppþota á götum Belfast í
fyrrakvöld. Óróaseggirnir köstuðu
steinum, skutu úr byssumog fleygðu
bensínsprengjum hver í annan og í
átt að lögreglu. Þetta eru mestu átök
sem orðið hafa milli mótmælenda og
kaþólskra á Norður-Írlandi í þrjú ár.
Talið er að á milli 400 og 600
manns, sambandssinnar og sjálf-
stæðissinnar, hafi tekið þátt í óeirð-
unum.
39 lögreglumenn særðust og
þurfti að flytja fimm á sjúkrahús.
Ekki er vitað til þess að nokkur
þeirra sem tók þátt í mótmælunum
hafi særst.
Átökin áttu sér stað á mörkum
íbúðahverfis kaþólskra og mótmæl-
enda þar sem jafnan ríkir mikil
spenna. Haft er eftir Alan McQuill-
an, aðstoðaryfirlögregluþjóni í
Royal Ulster-lögregluliðinu, að tek-
ist hafi að skilja á milli fylkinganna
en þá hafi þær báðar snúist gegn
lögreglumönnunum. „Báðar fylking-
ar skutu á okkur byssukúlum og
köstuðu meira en 100 bensín-
sprengjum. Það er ljóst að þetta
voru að einhverju leyti skipulagðar
óeirðir.“
Jane Kennedy, varnarmálaráð-
herra Norður-Írlands í bresku
stjórninni, hefur fordæmt óeirðirn-
ar. „Hér er um frumstætt múgof-
beldi að ræða sem hefur ekkert með
deilurnar að gera.“ Þá hafa stjórn-
málamenn beggja fylkinga, sam-
bandssinna og sjálfstæðissinna, farið
fram á það að látið verði af ofbeldinu.
Mikil spenna hafði ríkt milli fylk-
inganna tveggja tvo síðustu dagana
fyrir uppþotið. Kveikjan að óeirðun-
um virðist hafa verið þegar sam-
bandssinnar köstuðu steinum í átt að
kaþólskum foreldrum sem voru að
fylgja börnum sínum í skólann.
Tugir manna slasast í átökum á Norður-Írlandi
Mestu óeirðir í þrjú ár
Belfast, AFP. AP.
ERLENT
26 FÖSTUDAGUR 22. JÚNÍ 2001 MORGUNBLAÐIÐ
UNDIRRÉTTUR í Perú dæmdi á
miðvikudag Lori Berenson, 31 árs
bandaríska konu, í tuttugu ára
fangelsi eftir að hún hafði verið
fundin sek um samstarf við skæru-
liða, nánar til tekið Tupac Amaru-
samtök vinstrisinnaðra skæruliða í
Perú.
Berenson kvaðst mundu áfrýja
niðurstöðunni til hæstaréttar Perú,
og sagði dóminn óréttlátan og ekki
í samræmi við raunveruleikann.
Dómstóllinn, sem er sérhæfður til
að fjalla um mál er tengjast skæru-
liðahernaði, dæmdi Berenson enn-
fremur til að greiða ríkinu skaða-
bætur að upphæð 100 þúsund sol,
eða sem svarar til tæplega þriggja
milljóna króna.
Þetta var í annað sinn sem réttað
var í máli Berensons, en 1996
dæmdi perúskur herréttur hana í
lífstíðarfangelsi. Sá dómur var
ógiltur í fyrra. Í úrskurði réttarins
nú segir að ekki hafi verið litið á
Berenson sem virkan meðlim í Tup-
ac Amaru, heldur sem samstarfs-
mann. Skuli hún látin laus úr fang-
elsi 2015 þar eð teljast skuli með í
refsingunni sá tími sem hún hafi
þegar setið inni síðan 1996.
Leigði hús í Lima
Í frétt The New York Times í
gær um dómsúrskurðinn segir að
Berenson hafi verið fundin sek um
samstarf við skæruliðana í mis-
heppnaðri tilraun til að hneppa allt
perúska þingið í gíslingu. Hefði hún
leigt hús í Lima í því augnamiði
einu að veita skæruliðasamtökunum
bækistöðvar, keypt ýmiss konar
tölvu- og samskiptatæki fyrir sam-
tökin og síðan notað sér frétta-
mannaskilríki sín til að grannskoða
húsnæði þingsins og búa í haginn
fyrir væntanlega árás.
Fjórar klukkustundir tók að lesa
upp úrskurð dómstólsins og eftir að
dómurinn hafði verið felldur var
Berenson réttur hljóðnemi og sagði
hún: „Ég tel að þetta sé óréttlát
ákvörðun.“ Um leið og augu hennar
fylltust af tárum bætti hún við: „Ég
er saklaus.“ Foreldrar Berensons
og lögfræðingar hennar sögðu að
úrskurðinum yrði áfrýjað til hæsta-
réttar Perú og til alþjóðlegra mann-
réttindadómstóla.
Einkaritari uppreisnarforingja
Í frétt The New York Times
kemur ennfremur fram að afskipti
Berensons af stjórnmálum hafi haf-
ist á níunda áratugnum þegar hún
var nemandi við MIT-háskólann í
Boston. Þar hafi hún uppgötvað
Suður-Ameríku. Hún hafi mótmælt
afskiptum Bandaríkjanna í Mið-
Ameríku og hætt námi til að fara til
Nicaragua og El Salvador. Hafi hún
gerst einkaritari uppreisnarforingja
í El Salvador um það leyti sem
borgarastríðinu í landinu var að
ljúka.
Berenson var handtekin í Lima í
nóvember 1995 skömmu áður en
lögregla réðst til inngöngu í húsið
sem hún hafði á leigu í borginni.
Mætti lögreglan harðri mótspyrnu
uppreisnarmanna í húsinu en á end-
anum fundust þar átta þúsund skot-
færahleðslur og þrjú þúsund
dínamítstangir. Þrír uppreisnar-
menn og einn lögreglumaður féllu í
skotbardaga í húsinu og á meðal
þeirra 14 skæruliða sem voru hand-
teknir þar var Miguel Rincón, þriðji
æðsti maður Tupac Amaru.
Á myndbandi sem dreift var víða
sést Berenson segja þrjóskulega að
Tupac Amaru séu ekki hryðju-
verkasamtök, heldur byltingarsam-
tök. Var þetta myndband lagt fram
í réttinum sem sönnunargagn gegn
henni. Í yfirlýsingu sem hún las
fyrir réttinum sagði Berenson að
hún gerði sér grein fyrir því að sig
hefði brostið dómgreind þegar hún
hefði brugðist svo harkalega við
sem raun bar vitni er hún var hand-
tekin.
Í köldum fangaklefa
Undanfarin fimm ár hefur Beren-
son lengst af dvalist í köldum
fangaklefa í Andesfjöllum í 4.000
metra hæði yfir sjávarmáli. En eftir
mikinn þrýsting frá bandarískum
stjórnvöldum og langa baráttu for-
eldra Berensons úrskurðaði her-
dómstóll í fyrra að hún ætti rétt á
endurupptöku málsins fyrir borg-
aralegum dómstóli og ákæran yrði
milduð.
Fréttaskýrandi The New York
Times segir að líklega hafi úrskurð-
urinn um að Berenson ætti rétt á
endurupptöku verið liður í tilraun-
um fyrrverandi forseta landsins, Al-
berto Fujimori, sem nú er í útlegð,
til að bæta samskiptin við Banda-
ríkin á þeim tíma er stjórn hans var
að falla.
Undanfarna þrjá mánuði hafi
saksóknarar lagt fram sönnunar-
gögn sem hafi að mestu verið hin
sömu og lögð hafi verið fram við
fyrstu réttarhöldin. Hafi þessara
gagna verið aflað af lögreglu sem
mannréttindasamtök segji að búi
oft til gögn til þess að sanna mál-
flutning sinn.
Bandarísk kona fundin sek um samstarf við Tupac Amaru-skæruliða í Perú
Hlaut 20 ára fangelsisdóm
Reuters
Berenson hlýðir á úrskurð
dómstólsins í Perú.
Lima. AFP, Reuters.
LÖGREGLAN í Houston í Texas
hefur ákært Andreu Piu Yates fyr-
ir morð í tengslum við dauða fimm
barna hennar, sem öll virðast hafa
drukknað í baðkeri. „Það er erfitt
að ímynda sér þetta,“ sagði John
Cannon, talsmaður lögreglunnar.
„Þetta er erfitt við að eiga þegar
um er að ræða fimm lítil börn sem
voru myrt, sennilega kerfisbund-
ið.“
Cannon sagði að Yates, sem er
36 ára, hefði verið lafmóð þegar
hún hefði hringt á lögregluna og
kallað hana að heimili sínu í út-
hverfi Houston. Hún hefði verið
vot þegar hún kom til dyra. „Þá
sagði hún við lögreglumanninn: Ég
myrti börnin mín,“ sagði Cannon.
Hefði Yates vísað lögreglumann-
inum á rúm í húsinu þar sem vot
lík fjögurra barna lágu undir laki.
Fimmta barnið fannst í baðkeri.
Yates var leidd burt í handjárnum.
Heimili hennar er skammt frá
Johnson-geimvísindamiðstöðinni
þar sem faðir barnanna starfar.
Yfirvöld hafa ekki greint frá því
hvers vegna morðin hafi verið
framin, en eiginmaður Yates tjáði
lögreglu að Yates hefði undanfarin
tvö ár tekið lyf við fæðingarþung-
lyndi í kjölfar fæðingar fjórða
barns þeirra. Einnig mun Yates
hafa gert tilraun til sjálfsvígs fyrir
tveim árum.
Fæðingarþunglyndi hrjáir tíu til
tuttugu prósent af konum sem
hafa nýlega alið börn, samkvæmt
niðurstöðum vísindamanna. Dr.
Lauren Marangell, geðlæknir við
Baylor-háskóla í Bandaríkjunum,
segir að hægt sé að meðhöndla
fæðingarþunglyndi og það leiði
mjög sjaldan til þess að sjúkling-
urinn beiti aðra ofbeldi. Yfirleitt
séu þunglyndissjúklingar sjálfir í
mestri hættu vegna sjúkdómsins.
Ákærð fyrir að
drekkja fimm
börnum sínum
Reuters
Lögreglan kannar vettvang við heimili Yates í úthverfi Houston.
Houston. AP.
ROLAND Dumas, fyrrverandi utan-
ríkisráðherra Frakklands, sakaði í
gær Lionel Jospin forsætisráðherra
um hræsni, og að hafa leikið tveimur
skjöldum innan Sósíalistaflokksins.
Hann hefði ekki aðeins verið trotskí-
isti á árum áður, heldur einnig eftir
að hann gerðist félagi í flokknum.
Jospin viðurkenndi fyrir tveimur
vikum, að hann hefði verið félagi í
byltingarsinnuðum trotskíista-
samtökum, Alþjóðlegu komm-
únistahreyfingunni, OCI, á sjöunda
áratugnum. Hann hefur þó aldrei
svarað ásökunum um að honum
hefði í raun verið laumað í raðir
sósíalista, og hann síðan verið í
sambandi við OCI fram á miðjan ní-
unda áratuginn.
Dumas, sem nýlega var dæmdur
fyrir spillingu, sagði í viðtali við
tímaritið Le Point, að á stofnfundi
Sósíalistaflokksins 1971 hefði verið
vitað að Jospin hefði staðið nærri
trotskíistum, en ekki að hann væri
enn trotskíisti og félagi í OCI.
Kvaðst Dumas hafa veitt ræðum
Jospins athygli, flatneskjulegum
endurtekningunum, og áttað sig á,
að þar var málflutningur gömlu
trotskíistanna lifandi kominn.
Dumas sagði, að þessar upplýs-
ingar sköðuðu Jospin, vegna þess að
hann þættist vera heiðarleikinn
holdi klæddur. Sannleikurinn væri
hins vegar sá, að hann hefði ým-
islegt að fela.
Jospin
sakaður
um hræsni
París. AFP.