Mitteilungen der Islandfreunde - 01.04.1930, Blaðsíða 32

Mitteilungen der Islandfreunde - 01.04.1930, Blaðsíða 32
Carta marina spricht. Zunáchst beweist die Einzeichnung der drei feuer- speienden Berge, daíi Olaus Magnus von der durchaus richtigen Tatsache Kenntnis hatte, dafi die vulkanische Tátigkeit auf Island sich keineswegs auf die im Ausland fast allgemein als einzigen Vulkan bekannte Hekla be- schránkte. Wie Thoroddsen in seiner Geschichte der islándischen Vulkane, 1925, feststellt, hatten wáhrend des Jahrhunderts vor Herausgabe der Carta marina die im Siidland gelegene Kaíla i. J. 1416, ein nicht festgestellter Vulkan i. J. 1477, die Trölladyngja auf Reykjanes, ferner die Iielda und auBerdem ein nicht genannter dritter Vulkan i. J. 1510 heftige Ausbriiche. Diese geschichtlichen Tatsachen waren auf Island in allgemeiner Erinnerung; iiber Namen und Lage der verschiedenen Vulkane war man jedoch auf Island wenig, im Ausland gar nicht unterrichtet. Allgemein bekannt war, wie gesagt, eigentlich nur der Name Hekla, den die norwegisch-dánischen und deutschen Islandfahrer durchweg als Iiekelfiel oder Heckelberg wieder- gaben. Nun wuBte man auch von einem Kloster Helgafell, das u. a. durch seinen Reichtum an Butter und entsprechende Butterausfuhr beriihmt war und am FuBe eines gleichnamigen Berges, in Wirklichkeit eines einzeln stehenden, nur 65 m hohen Hiigels Helgafell im Westlande am Breiðifjörður lag. Diesen Hiigel wie das Kloster nannten die Auslánder Helgafiel oder Heilichberg, und aus der Áhnlichkeit der Namen mit Hekelfiel oder Hechel- berg konnte bei Unkundigen leicht die Meinung aufkommen, es handle sich beim Helgafell entweder um die Hekla selbst oder doch um einen andern feuerspeienden Berg in ihrer Náhe. Die Carta marina kennt sogar zwei Berge Helgafell (besonders ausgeprágt auf der Sonderkarte von 1548, s. u.), wovon der eine in lateinischer Úbertragung als Mons Sanctus beim Kloster (abbatia) Helgafell ohne vulkanische Kennzeichen, der zweite in der Náhe durch Flammen und Steinaiiswtirfe als Vulkan dargestellt und in dem bei- gefiigten Kommentar als Helgafell bezeichnet wird. Ob, wie Ahlenius (s. u.) mutmaBt, der seit geschichtlicher Zeit erloschene, nur 240 m hohe, fiir die Vulkantátigkeit auf Island bedeutungslose Berg Helgafell auf Heimaey auf den Westmánnerinseln, oder (was auch Ahlenius ablehnt) eine am Wege von Hafnarfjörður nach Krisuvík liegende Höhe Helgafell zu der Namen- und Ortsverwirrung beigetragen hat, mag dahingestellt bleiben; die Wahr- scheinlichkeit dafiir ist jedenfalls um so geringer, als es sich um keine Vulkane handelt, deren Tátigkeit man sich erinnern konnte. Was sodann Mons Crucis anbelangt, so hat es auf Island einen Vulkan dieses oder áhnlichen Namens nie gegeben. Der Name scheint vielmehr nur eine naheliegende Umschreibung fiir Mons Sanctus gewesen zu sein; spáter betrachtete man ihn als selbstándigen Berg und wie fálschlich Helgafell, aber richtig Hekla, als einen tátigen Vulkan. Úbrigens ist es leicht möglich und 78
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64
Blaðsíða 65
Blaðsíða 66
Blaðsíða 67
Blaðsíða 68
Blaðsíða 69
Blaðsíða 70
Blaðsíða 71
Blaðsíða 72
Blaðsíða 73
Blaðsíða 74
Blaðsíða 75
Blaðsíða 76
Blaðsíða 77
Blaðsíða 78
Blaðsíða 79
Blaðsíða 80
Blaðsíða 81
Blaðsíða 82
Blaðsíða 83
Blaðsíða 84
Blaðsíða 85
Blaðsíða 86
Blaðsíða 87
Blaðsíða 88
Blaðsíða 89
Blaðsíða 90
Blaðsíða 91
Blaðsíða 92
Blaðsíða 93
Blaðsíða 94
Blaðsíða 95
Blaðsíða 96
Blaðsíða 97
Blaðsíða 98
Blaðsíða 99
Blaðsíða 100
Blaðsíða 101
Blaðsíða 102
Blaðsíða 103
Blaðsíða 104
Blaðsíða 105
Blaðsíða 106
Blaðsíða 107
Blaðsíða 108
Blaðsíða 109
Blaðsíða 110
Blaðsíða 111
Blaðsíða 112

x

Mitteilungen der Islandfreunde

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Mitteilungen der Islandfreunde
https://timarit.is/publication/323

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.