Morgunblaðið - 08.09.2006, Side 29
MORGUNBLAÐIÐ FÖSTUDAGUR 8. SEPTEMBER 2006 29
lmason
inn helsti kostur jarðvarmavirkjana, umfram
vatnsaflsvirkjanir, er að ekki þarf að sökkva
landsvæðum undir miðlunarlón og því eru
sjáanleg umhverfisáhrif af völdum jarð-
varmavirkjana mun minni. Áhrifin eru þó
eins og þeir sem aka framhjá Hellisheiðar-
mætavel.
mið er að Hellisheiði úr vestri ber fyrst á tölu-
öri sem hlykkjast frá stöðvarhúsinu við Kol-
að niðurdælingarholu sunnan við Suðurlands-
mannvirki virkjunarinnar eru á hinn bóginn
veginn, þar er að rísa áberandi stöðvarhús
kkjast sverar leiðslur frá öllum borholunum.
afla liggja fjórar leiðslur samsíða, á öðrum
gnin einföld eða tvöföld. Vegir hafa einnig
eða byggðir upp, bæði til að nálgast borhol-
að leggja rörin sveru. Mörg þessara mann-
rá Suðurlandsvegi en í hvarfi frá honum eru
ur, vegir og lagnir sem færri hafa væntanlega
r athygli þegar komið er að virkjunarsvæðinu
liggja til og frá stöðvarhúsinu er töluvert
lykkjunum er ætlað að vinna gegn áhrifum
n rörin umræddu hitna gríðarlega og getur
minum numið mörgum sentimetrum. Til að
þenslunni er hægt að setja hlykki á rörin eða
érstök hitaþenslustykki. Hlykkirnir vinna
áhrifum jarðskjálfta, samkvæmt upplýs-
R.
ni á fyrstu teikningum
r. Þóroddsson, sérfræðingur á umhverfissviði
ofnunar, sem fjallaði á sínum tíma um um-
virkjunarinnar, sagði í samtali við Morg-
þegar stofnunin fjallaði um málið hefðu rörin
miklu beinni á öllum teikningum og kortum.
engum gögnin í hendur árið 2003 var ekki bú-
þetta í smáatriðum, hvernig lagnirnar myndu
vernig hitaþenslumálin yrðu leyst. Við höfðum
g bein strik sem sýndu hvaða leiðir lagnirnar
get ekkert sagt um hvort þetta hefði breytt
rðandi okkar niðurstöðu,“ sagði hann.
Eftir að Skipulagsstofnun hafði samþykkt umhverf-
ismatið var aðkomu hennar að þessu máli lokið en það
kom í hlut sveitarfélagsins Ölfuss að samþykkja deili-
skipulag þar sem nánari útfærsla kom fram.
Meira ber á hlykkjóttum rörum en þeim sem liggja í
beinni línu og því var Guðmundur Þóroddsson, forstjóri
OR, spurður að því hvort ekki hefði mátt leysa vandann
með hitaþenslustykkjum í stað þess að láta rörin hlykkj-
ast um heiðina. „Ég hef spurt þessarar sömu spurningar
og hef fengið þau svör að hönnuðirnir okkar treystu sér
ekki til að setja þenslustykki í svona heitar lagnir. Við er-
um með svona stykki í Nesjavallalögninni og víðar, en
hvergi í svona heitum lögnum,“ sagði hann. Aðspurður
hvort ekki hefði átt að gera ráð fyrir hlykkjóttum rörum
á teikningunum sem fóru til Skipulagsstofnunar á sínum
tíma, sagðist hann ekki geta tjáð sig um það nema með
því að kynna sér málið, en á því hafði hann ekki tök í gær.
„En kannski hefði verið hægt að hafa þessar leiðslur
minna áberandi og við erum að leita leiða til þess. Það er
samt dálítið tæknilega erfitt að setja þessar leiðslur nið-
ur. Ef við ræðum bara um leiðsluna sem fer undir þjóð-
veginn þá má búast við að hún verði 200°C heit,“ sagði
Guðmundur. Það væri þó tæknilega mögulegt að grafa
þá leiðslu í jörð en að líkindum væri slík framkvæmd um
50% dýrari en ef hún væri ofanjarðar.
Lagnirnar sem liggja frá borholum í stöðvarhúsið
verða mun heitari og að sögn Guðmundar er vandséð að
það sé tæknilega mögulegt að leggja þær í jörðu.
Stöðvarhúsið átti að verða sýnilegt
Spurður hvort hægt hefði verið að draga úr sýnileika
virkjunarinnar að öðru leyti sagði Guðmundur að í sjálfu
sér hefði verið hægt að hafa sjálft stöðvarhúsið minna
sýnilegt en á sínum tíma hefði hins vegar verið tekin með-
vituð ákvörðun um að hafa það áberandi, m.a. vegna óska
frá sveitarstjórnarmönnum á svæðinu. Húsið sé hugsað
sem miðstöð fyrir ferðamenn sem vilja fræðast um jarð-
varma og gert sé ráð fyrir 200–300.000 gestum á ári.
Að lokum minnti Guðmundur á að ásýnd virkj-
unarsvæðisins ætti eftir að breytast mikið frá því sem nú
er. Framkvæmdir stæðu nú sem hæst en eftir væri að
græða upp sár sem hefðu myndast og mikið af mann-
virkjum, sem nú væru sýnileg, myndi hverfa. Gufubólstr-
arnir sem stíga upp af borholunum munu einnig heyra
sögunni til þegar virkjunin tekur til starfa.
Morgunblaðið/RAX
kin í notkun. Gufustrókur mun þó standa upp frá stöðvarhúsinu.
Sjónmengun Það er tæknilega mögulegt að leggja þessa leiðslu neðanjarðar.
' $0&?
2"#$$
)
5
6*1
78
*0
80
6
59
87
: -;2
'-<
=
/
&
#'
heiðinni
lur, vegir, stöðvarhús og lagnir sem hlykkjast. Hefði
áta minna bera á Hellisheiðarvirkjun?