Sjómannablaðið Víkingur - 01.12.2002, Side 68
Þegar hotnstraumur kemur beint inní trollið á móti toghraðanum eykst sjóflæðið
sem því nemur, í þessu tilfelli yrði sjóflæðið 5,5 sjm.beint inní trollið og hætta
fellur um koll, grandari slitnar, grjót
kemur á fótreipið sést það um leið á
mælingum hleranemans.
* Trollauga eða höfuðlínunemi sem stað-
settur er á netinu við höfuðlínuna
rnælir opnun trollsins og fríbil milli
botns og fótreipis.
Gagnsemi:
Scanmar trollaugað gefur bestu og ná-
kvæmustu upplýsingar um innkomu
fisks inní trollopið. Þjálfaður notandi
greinir jafnvel hvaða tegund er að
ganga inní trollið Skipstjórinn sér um
leið ef trollið situr ekki vel í botni eða
ef höfuðlínuhæðin fellur.
* Aflaneminn. Staðsettur á pokanum.
Þessi nemi olli byltingu og hefur skap-
að hvað mestu hagkvæmni í togveið-
um síðustu áratugi.
Gagnsemi:
Með honum sjá skipstjórnarmenn hvar
og hvenær aflinn kom á toginu og ekki
síst hversu mikifl hann var. Með því
að bera saman upplýsingar, eða skort á
þeim, við upplýsingar frá öðrum nem-
um getur skipstjórnar-maðurinn metið
ýmislegt í veiðunum. Skila t.d. lóðn-
ingar frá trollauganu sér aftur í pokann
eða ekki?
* Toghraða/skekkjunema Neminn er
staðsettur á höfuðlínunni.
Gagnsemi:
Neminn mælir hraða og stefnu sjó-
flæðisins miðað við höfuðlinuna. Á-
vallt sést hvort skekkja er á trollinu og
skipstjóri getur leiðrétt hana með
lengd togvíranna jafnharðan, neminn
sýnir einnig glögglega hver hraði sjó-
flæðisins er inní trollið, skipstjórinn
getur því leiðrétt toghraðan á hverjum
tíma með tilliti til kjörhraða trollsins.
Fróðfeiksmofar
Hraðinn á sjónum niður við botn sem
getur oft á tíðum verið annar en GPS
hraðinn, t.d. ef botnlægur 2,0 hnúta
straumur er á móti 3,5 hnúta toghraða er
straumur sjóflæðisins inní trollið 5,5
hnútar. Ef kjörhraði trollsins er 3,5 hnút-
ar þarf að setja GPS hraðan niður í 1,5
hnúta, það sparar verulega olíu og kemur
í veg fyrir “vatnsfötuáhrif’ í trollinu.
Ef botnstraumur kemur á hlið til við
togstefnu á veiðum með stórum flottroll-
um (nærri botni) er næsta víst að fiskur-
inn fer út um hliðarbyrðið með sjóflæð-
inu. Petta hafa skipstjórar á Kolmuna-
veiðum austur í Rósargarði reynt
margoft. Þar voru góðar lóðningar á ferð-
inni, innkoma var í trollopið þegar dreg-
ið var í þær en en enginn afli aftur í
poka.
Skipin höfðu verið við þessar aðstæður
í tvo daga þegar einum skipstjóranna
datt í hug að skekkja trollið þar sem
honum fannst vera hliðarstraumur á tog-
inu og viti menn, maðurinn fór að mok-
fiska.
Tilraunir með dýpisnema á flottrolls-
hlerum sýna allt að 40 metra hæðarmun
á hlerunum í sjónum. Örlítið meira átak
á annan vírinn rífur hann upp og veldur
verulegum hæðarmun á hlerunum, það
getur orsakast t.d. af hliðarstraum á troll-
ið eða mismunandi skverun hleranna.
Slíkur hæðarmunur veldur skekkju í
trollinu og breytir sjóflæðinu inní trollið
og ljóst er að þessar upplýsingar verða til
þess að skipstjórar og netagerðarmenn
og Scanmar munu skoða þessi áhrif mun
betur í náinni framtíð.
Sigurbjöm Svavarsson
Framkvæmdastjóri
Scanmar á íslandi
M SCANMAR
Fiskurinn fylgirsjóstreyminu. Efsjóstreymiö^r
á skjön viö trollopiö, fer fiskurinn
út um hliöarbyrðið.
2.9
►0.8
68 - Sjómannablaðið Víkingur