Morgunblaðið - 10.05.2010, Blaðsíða 23

Menning 23
FRÉTTIR
MORGUNBLAÐIÐ MÁNUDAGUR 10. MAÍ 2010
LISTMUNAUPPBOÐ verður
haldið í Galleríi Fold við Rauð-
arárstíg í dag, mánudaginn 10.
maí, kl. 18.15
Boðin verða upp nokkur
verk eftir Jóhannes S. Kjarval,
gamalt málverk af bátum eftir
Svavar Guðnason. Auk þess
verða verk eftir marga af
helstu myndlistarmönnum Ís-
lands boðin upp þar á meðal
Alfreð Flóka, Jón Stefánsson
og Valtý Pétursson. Á uppboðinu eru ennfremur
verk eftir ýmsa yngri höfunda, s.s. Húbert Nóa,
Gunnellu, Georg Guðna og Tolla.
Uppboðsskráin er á heimasíðu Gallerís Foldar,
www.myndlist.is. Allir velkomnir á uppboðið.
Myndlist
Kjarval á listmuna-
uppboði í dag
Jóhannes S.
Kjarval
Í DAG, mánudaginn 10. maí,
eru liðin 70 ár frá því að bresk-
ur her steig á land í Reykjavík.
Með hernáminu dróst Ísland
inn í hringiðu heimsviðburða
og gífurlegar breytingar áttu
sér stað á landinu.
Að því tilefni stendur Minja-
safn Reykjavíkur nú fyrir sýn-
ingu í Fógetastofum, Að-
alstræti 10, sem unnin er í
samvinnu við námsleið í hag-
nýtri menningarmiðlun við Háskóla Íslands og
Kvikmyndasafn Íslands. Á sýningunni er varpað
ljósi á hernám Breta og komu Bandaríkjamanna
en einnig bandarískt herbúðalíf og íslenskt sam-
félag séð frá sjónarhorni hermanna.
Saga
Sýning um hernám-
ið í Fógetastofum
Samuel Kadorian,
herljósmyndari.
LISTAHÁTÍÐIN List án
landamæra stendur nú yfir. Í
kvöld stendur Átak, félag fólks
með þroskahömlun, fyrir
Trúbadora- og þjóðlagakvöldi
á Café Rósenberg.
Þar verður boðið upp á tón-
listardagskrá auk ýmissa
uppákoma, en meðal flytjenda
verða Magnús H. Sigurðsson,
Myrra Rós, dúettinn Pikknikk
sem skipaður er þeim Sigríði
Eyþórsdóttur og Þorsteini Einarssyni, Ólafur
Lárusson, Pétur Ben og Magnús Korntop. Kynnir
verður Aileen Svensdóttir, formaður Átaks.
Trúbadora- og þjóðlagakvöldið hefst kl. 20 á
Café Rósenberg við Klapparstíg.
Tónlist
Trúbadora- og
þjóðlagakvöld
Pétur Ben
kemur fram.
Eftir Kolbrúnu Bergþórsdóttur
kolbrun@mbl.is
KRISTÍN Steinsdóttir er nýr formaður Rithöf-
undasambands Íslands. Hún er önnur konan sem
gegnir því embætti. Sú fyrsta var Ingibjörg Har-
aldsdóttir sem var kosin heiðursfélagi á síðasta
aðalfundi. „Það var lagt að mér úr ýmsum áttum
að bjóða mig fram,“ segir Kristín sem sat í stjórn
sambandsins í átta ár. „Þetta er tæplega fjögur
hundruð manna félag, ríflega einn þriðji fé-
lagsmanna eru konur og þeim er alltaf að fjölga.
Frá því að sambandið var stofnað í núverandi
mynd árið 1974 hafði ein kona verið formaður og
sjö karlar. Spurningin sem ég stóð andspænis
var: Á áttundi karlmaðurinn að taka við for-
mennsku eða önnur konan? Bæði konur og karl-
ar, ekki síður karlar, hvöttu mig til dáða. Sem nýr
formaður er ég ekki með töfrasprota en ég ætla
að reyna að koma málum áfram eftir því sem ég
get.“
Sorgleg rússíbanareið
Spurð um helstu áherslumál segir Kristín:
„Þetta er eilíft stríð. Töluverður hávaði varð í vet-
ur þegar veitt var úr Launasjóði rithöfunda af því
þar eru ekki nógir peningar, margir sækja um
laun. Það er sárt til þess að vita að aðeins af-
markaður hópur fær úthlutun. Þetta er eitt af því
sem þarf stöðugt að vinna í og það er hægt á
ýmsa vegu. Ég vil þó að komi skýrt fram að þeir
sem sitja í stjórn sambandsins koma ekki á neinn
hátt að úthlutun úr Launasjóði. Þess misskilnings
gætir allt of oft.
Svo er það rússíbanareiðin með verðlag á ís-
lenskum bókum. Hún er verulega sorgleg. Nýju
bækurnar koma út á haustin og nokkrum dögum
seinna eru þær seldar með gríðarlegum afslætti.
Þetta er engan veginn gott. Ég veit ekki hvort
mér tekst það, en ég myndi vilja beita mér fyrir
því að til verði fastgengi á bókum.“
Kristín segist hafa ákveðnar áhyggjur af stöðu
bókagagnrýni í fjölmiðlum. „Síðustu ár hefur
margt breyst í sambandi við gagnrýni og það er
erfiðara en áður að fá umfjöllun. Reyndar er skrif-
að töluvert um bækur á netinu en margir lesa þau
skrif ekki heldur bíða eftir gagnrýni í gömlu miðl-
unum. Þar fá hins vegar ekki nærri allar bækur
umfjöllun, og þær sem komast ekki á blað vilja
týnast. Ég er líka ósátt við stjörnugjöf í dómum.
Gagnrýnendur eru sem betur fer misjafnir og
sumir mjög vandvirkir en oft er stjörnugjöfin það
sem eftir stendur í hugum manna þegar þeir leita
að bók. Oft er líka hróplegt ósamræmi á milli
stjörnugjafarinnar og þess sem stendur í umfjöll-
uninni. Engu líkara en gagnrýnandinn hafi misst
niður úr stjörnubauknum eða verið orðinn uppi-
skroppa með stjörnur. Samt voru hauskúpurnar
enn verri. Þær voru hámark ósvífninnar.“
Dramatísk saga
Kristín hefur skrifað fjölda bóka, einkum fyrir
börn og unglinga, en einnig bækur fyrir full-
orðna. Bók hennar Á eigin vegum var að koma
út í Þýskalandi og Finnlandi og hefur áður kom-
ið út í Svíþjóð. Von er á nýrri bók eftir Kristínu
fyrir jól: „Ég er að skrifa þriðju skáldsögu mína
fyrir fullorðna, sem kemur út hjá Vöku Helga-
felli. Ég er búin að vera lengi að skrifa hana og
safna að mér heimildum. Þetta er saga glæsi-
legrar konu sem á lífið fyrir sér en hún er uppi á
þeim tíma þegar ekki eru til lyf við sjúkdómnum
sem hrjáir hana. Ég vil ekki segja of mikið en
get lofað nokkuð dramatískri sögu.“
Morgunblaðið/Árni Sæberg
Kristín Steinsdóttir barnabókahöfundur „Sem nýr formaður er ég ekki með töfrasprota en ég ætla að reyna að koma málum áfram eftir því sem ég get.“
Þetta er eilíft stríð
 Nýr formaður Rithöf-
undasambandsins
 Kristín Steinsdóttir er
önnur konan í því starfi
 Hefur áhyggjur af
stöðu bókagagnrýni
Kristín Steinsdóttir fæddist á Seyðisfirði 11.
mars 1946. Að loknu stúdentsprófi frá
Menntaskólanum á Akureyri hóf hún nám við
Kennaraskóla Íslands og útskrifaðist sem
kennari 1968. Hún sneri sér alfarið að rit-
störfum árið 1988.
Kristín sat í stjórn Rithöfundasambands Ís-
lands frá 1993 – 2001. Hún var formaður
stjórnar Samtaka íslenskra barna- og ung-
lingabókahöfunda 1999 – 2003. Kristín hefur
einkum skrifað bækur fyrir börn og unglinga
og þýtt barnabækur úr þýsku. Hún hefur einn-
ig samið leikrit, bæði fyrir svið og útvarp, í
samstarfi við systur sína, Iðunni Steinsdóttur
rithöfund, og sent frá sér tvær skáldsögur
fyrir fullorðna. Hún hefur einnig skrifað kvik-
myndahandrit með styrk úr Kvikmyndasjóði.
Kristín hefur hlotið margskonar verðlaun og
viðurkenningar fyrir verk sín. Fyrsta bók
hennar, Franskbrauð með sultu, sem út kom
1987 hlaut Íslensku barnabókaverðlaunin
sama ár. Engill í vesturbænum, sem kom út
2002, er margverðlaunuð, hún hlaut meðal
annars Barnabókaverðlaun Fræðsluráðs
Reykjavíkur 2003 og Norrænu barna-
bókaverðlaunin sama ár og 2007 hlaut hún
viðurkenningu úr Rithöfundasjóði Rík-
isútvarpsins.
Margverðlaunuð
Ekki bara einn, heldurtveir einleikskonsertarvoru frumfluttir á tón-leikum Caput í Lista-
safni Íslands á miðvikudags-
kvöldið. Annar konsertinn var
eftir Snorra Sigfús Birgisson,
sem jafnframt stjórnaði hljóm-
sveitinni. Konsertinn var fyrir
kammersveit og kontrabassa, ekki
beint hljóðfæri sem býður upp á
mikil tilþrif. Það er til marks um
snilligáfu einleikarans, Hávarðs
Tryggvasonar, að manni leiddist
ekki eitt augnablik. Frábært tón-
verk getur nefnilega verið skelfi-
lega leiðinlegt ef það er illa flutt.
Og tónverkið var einmitt frá-
bært. Það einkenndist af hárfínni
dulúð, tónskáldið gaf meiningu
sína í skyn fremur en að troða
henni ofan í mann. Kaflarnir voru
tólf, allir stuttir og þeir síðustu
runnu saman, mynduðu ójarð-
neska birtu litfagurra tóna. Ég
sat aftast í salnum, en heyrði
samt ágætlega í kontrabassanum.
Rödd hljóðfærisins myndaði
skemmtilegt mótvægi við hóf-
stilltan leik hljómsveitarinnar,
skapaði athyglisverðar andstæður
sem erfitt er að lýsa með orðum.
En stemningin var mögnuð og
eftirminnileg. Óneitanlega glæsi-
legt verk!
Hinn konsertinn var eftir Hauk
Tómasson og var fyrir píanó og
kammersveit. Hann ber titilinn
Allt hefur breyst. Ekkert hefur
breyst. Væntanlega er það til-
vísun í hrunið og eftirmála þess.
Ég varð ekkert sérstaklega var
við akkúrat ÞAÐ í verkinu, fyrst
og fremst var það heillandi skáld-
skapur, leikur að rytma og blæ-
brigðum, ísköldum hljómum og
sjóðandi bassahendingum. Vík-
ingur Heiðar Ólafsson lék einleik-
inn og gerði það af glæsi-
mennsku, miklum krafti en spilaði
jafnframt skýrt og með fallegum
tóni. Útkoman var sérlega
ánægjuleg.
Ný stutt tónsmíð eftir Önnu
Þorvaldsdóttur, Hrím, var einnig
frumflutt á tónleikunum. Hún er,
eins og margt annað eftir tón-
skáldið, myndræn og grípandi, og
gæti sómt sér prýðilega sem kvik-
myndatónlist. Stemningin var fal-
leg en kuldaleg, full af sársauka
en líka undarlegri hlýju eins mót-
sagnakennt og það hljómar.
Flottir tónleikar!
Ójarð-
nesk lit-
fegurð
Kammertónleikar bbbbn
Listasafn Íslands
Verk eftir Hauk Tómasson, Snorra S.
Birgisson og Önnu Þorvaldsdóttur.
Einleikarar: Hávarður Tryggvason og
Víkingur Heiðar Ólafsson. Stjórnandi:
Snorri S. Sigfússon. 5. maí.
Jónas Sen
TÓNLIST
Það er varla til það
mannsbarn sem
ekki þekkir bræðurna
knáu Mario og Luigi 29
»