Tímarit Máls og menningar - 01.03.1961, Síða 32

TIMARIT MALS OG MENNINGAR
tillögu á þingi Sameinuðu þjóðanna
íyrir fáum mánuðum.
I þessu máli, eins og svo mörgum
öðrum, hafa íslenzk stjórnarvöld
reynzt bandarísku afturhaldi næsta
fylgispök. Enn hafa þau látið undir
höfuð leggjast að fara að dæmi
granna sinna á Norðurlöndum og
viðurkenna stjóm fjölmennustu þjóð-
ar í heimi. Opinskár eða óbeinn
stuðningur við ofstæki bandaríkja-
manna gagnvart sex hundruð og
fimmtíu miljónum kínverja væri auð-
vitað skilj anlegur, ef íslendingar
hefðu einsett sér að forðast eins og
heitan eld hverskonar skifti við þjóðir
þær, sem aðhyllast sósíalskt efnahags-
kerfi. Svo er ekki, eins og öllum er
kunnugt og íslenzkar verzlunarskýrsl-
ur bera gleggst vitni. Ekki er heldur
um það að ræða að fornar eða nýjar
væringar kínverja og íslendinga séu
þrándur í götu eðlilegra samskifta og
sjálfsagðrar kurteisi. Samskifti þess-
ara tveggja þjóða hafa verið mjög
lítil, en vinsamleg í alla staði. Þau
mega heita upp talin, ef getið er út-
gáfu fáeinna kínverskra bóka á ís-
lenzku og íslenzkra á kínversku, sýn-
inga óperuflokka frá Peking í Reykja-
vík, nokkurra kínverskra listmuna-
sýninga hér og ferðalaga íslendinga
úr öllum stjórnmálaflokkum til al-
þýðulýðveldisins í boði menningar-
félaga þar eystra. Til skamms tíma
hefur fjarlægðin milli Kína og íslands
torveldað kynni og samskifti þjóð-
anna; en vitaskuld gegnir öðru máli
nú, þegar öld nýrrar tækni er gengin
í garð og sigrazt hefur verið svo ræki-
lega á vegalengdum, að unnt er að
komast á tæpum tveimur sólarhring-
um frá Reykjavík til Peking, án þess
að þurfa að fara á mis við hvíld og
svefn á áningarstöðum. Líklegt má
telja að íslendingar hefðu jafnt hag
af því að reka nokkurn kaupskap við
kínverja eins og við sumar aðrar fjar-
lægar þjóðir, — að minnsta kosti
væri ærin ástæða til að ganga úr
skugga um það sem fyrst. Um hitt get-
ur öngvum íslenzkum manni blandazt
hugur, sem átt hefur þess kost að
ferðast um Kína, að aukin menningar-
leg samskifti við hina fornu öndvegis-
þjóð yrðu okkur til mikils ávinnings.
Við gætum bergt þar af djúpum lind-
um, kynnzt sérkennilegri og langþró-
aðri siðfágun, óþrotlegri auðlegð fag-
urra lista og hverskonar listiðnaðar,
en auk þess lært margt af nýjustu
framkvæmdum kínverja, svo sem
samvinnu og samhjálp, nýtni og hag-
sýni. í annan stað ætti það að vera
okkur metnaðarmál að stærsta þjóð
veraldar fái eitthvert hugboð um að
einnig við búum við menningu, sem
er á margan hátt sérstæð, og eigum
nokkur þau verðmæti, sem seint
munu blikna.
Eitt er víst: Okkur sæmir ekki að
hanga lengur aftan í móðguðum ný-
lenduveldum, haga okkur við kín-
verja eins og við hefðum séð á bak
22