Morgunblaðið - 11.12.2014, Blaðsíða 68

FRÉTTASKÝRING
Stefán Gunnar Sveinsson
sgs@mbl.is
Leyniþjónusta Bandaríkjanna, CIA,
er gagnrýnd harðlega í nýrri skýrslu
sem njósnanefnd öldungadeildar
Bandaríkjaþings gaf út í fyrradag.
Segir þar að pyndingar sem stofn-
unin hafi stundað á grunuðum
hryðjuverkamönnum hafi gengið
mun lengra en áður hafi verið talið,
og að þær hafi ekki skilað neinu
gagni eða eflt öryggi Bandaríkjanna.
Í skýrslunni er farið ítarlega yfir
þær aðferðir sem leyniþjónustan
beitti. Er til dæmis farið yfir yfir-
heyrslur yfir Khalid Sheikh Moham-
med, manninum sem skipulagði
hryðjuverkaárásirnar 11. septem-
ber, og þeim lýst svo að honum hafi
verið nærri því drekkt 11 sinnum. Þá
var honum haldið vakandi í allt að
180 klukkutíma í senn og hann beitt-
ur harðræði þess á milli.
Þá er vakin athygli á því að yf-
irmenn leyniþjónustunnar hafi hald-
ið upplýsingum um umfang pynding-
anna leyndum fyrir æðstu fulltrúum
framkvæmdavaldsins, þar á meðal
George W. Bush, sem ekki hafi feng-
ið að vita smáatriði um þær fyrr en
árið 2006. Mun hann þá hafa lýst yfir
vanþóknun sinni á sumum þeirra að-
ferða sem beitt var. Jafnframt kem-
ur fram að hvorki Donald Rumsfeld
þáverandi varnarmálaráðherra né
Colin Powell þáverandi utanríkisráð-
herra hafi fengið neinar upplýsingar,
og segir í skýrslunni að yfirmenn
leyniþjónustunnar hefðu haft sér-
stakar áhyggjur af því að Powell
myndi „springa af bræði“, ef hann
frétti af þeim. Þá hafi leyniþjónustan
ýkt árangur pyndinganna og sagt
þær mikilvægari við upplýsingaöflun
en þær voru.
Birting skýrslunnar var gagnrýnd
af nokkrum þingmönnum repúblík-
ana, sem og mönnum nátengdum
leyniþjónustunni. Sögðu þeir skýrsl-
una fulla af rangfærslum og að þar
væru sérvalin úr dæmi til þess að
láta yfirheyrsluaðferðirnar líta sem
verst út. Fullyrtu þeir að meðal ann-
ars hefði tekist að koma í veg fyrir
hryðjuverkaárás á Heathrow-flug-
völl í London með aðstoð „efldrar yf-
irheyrslutækni.“ George W. Bush
kom stofnuninni einnig til varnar og
sagði hana hafa unnið þrekvirki til
þess að koma í veg fyrir frekari
hryðjuverk.
Gagnrýndir af Íran og N-Kóreu
Skýrslan hefur vakið hörð við-
brögð víðsvegar um heiminn. Ben
Emmerson, fulltrúi Sameinuðu þjóð-
anna í hryðjuverkavörnum og mann-
réttindum sagði að sækja yrði þá
sem stóðu að pyndingunum til saka.
Frank Walter Steinmeier, utanrík-
isráðherra Þýskalands sagði pynd-
ingarnar hafa gengið í berhögg við
lýðræðið og að slíkt mætti aldrei
endurtaka sig. Fulltrúar Evrópu-
sambandsins tóku í sama streng.
Íran og Norður-Kórea gagnrýndu
einnig pyndingarnar. Ali Khamenei,
æðsti klerkur Írans, sagði skýrsluna
sanna að Bandaríkin væru helsta
táknmynd harðstjórnar í heiminum.
Norður-Kóreumenn kröfðust þess
hins vegar að öryggisráð Sameinuðu
þjóðanna fordæmdi Bandaríkin.
Grimmilegar og gagnslausar
 Bandaríska leyniþjónustan CIA harðlega gagnrýnd í skýrslu öldungadeildar Bandaríkjaþings
 Pyndingarnar mun verri en áður var talið  Æðstu ráðamenn leyndir umfangi þeirra
AFP
Pyndingar Öldungadeildarþingmaðurinn Dianne Feinstein beitti sér hvað
mest fyrir því að skýrslan um pyndingarnar kæmi fyrir augu almennings.
68 FRÉTTIRErlent
MORGUNBLAÐIÐ FIMMTUDAGUR 11. DESEMBER 2014
Friðarverðlaun Nóbels voru afhent pakistönsku
baráttukonunni Malölu Yousafzai og hinum ind-
verska Kailash Satyarthi í gær, en bæði hafa
verið virk í baráttu sinni fyrir réttindum barna.
Hin 17 ára Malala sagðist myndu halda áfram
baráttu sinni fyrir menntun þangað til öll börn
væru komin í skóla. „Hvers vegna er svona auð-
velt að gefa byssur en erfitt að gefa bækur?“
spurði hún í þakkarræðu sinni.
Auðveldara að gefa byssur en bækur
AFP
Friðarverðlaun Nóbels afhent í gær
Dmitrí Medved-
ev, forsætisráð-
herra Rússa,
hvatti landsmenn
sína til þess að
sýna þolinmæði
gagnvart falli
rúblunnar. Sagði
hann gjaldmiðil
landsins nú vera
metinn of lágt.
„Það er engin þörf á móðursýki,“
sagði Medvedev, en ummælin féllu í
árlegum sjónvarpsþætti þar sem
farið er yfir stöðu mála í Rússlandi.
Benti hann á að rúblan hefði tekið
svipaða dýfu 2008 til 2009, en náð að
jafna sig.
Varaði Medvedev við því að Rúss-
ar reyndu að skipta rúblum sínum í
erlendan gjaldmiðil og sagði það
geta leitt til taps þegar rúblan
hækkaði á ný, en gengi Bandaríkja-
dals gagnvart rúblunni hefur nú
hækkað um 65% frá ársbyrjun. Í
gær náði rúblan sinni verstu stöðu
gagnvart evru frá upphafi eftir að
Alþjóðabankinn spáði á þriðjudag-
inn að rússneska hagkerfið myndi
dragast saman um 0,7% á næsta ári.
Segir
áhyggjur
óþarfar
Dmitrí Medvedev
 Medvedev hvetur
Rússa til þolinmæði
Nánari upplýsingar á www.heilsa.is
Fæst í apótekum og heilsuvöruverslunum
Oft er talað umMagnesíum sem„anti –stress“ steinefni
því það róar taugarnar og hjálpar okkur að slaka á. Magnesíum stjórnar og virkir um
300 ensím sem gegna mikilvægum hlutverkum í eðlilegri virkni líkamans. Það er
nauðsynlegt fyrir frumumyndun, efnaskipti og til að koma á jafnvægi á kalkmyndun
líkamans og fyrir heilbrigða hjartastarfsemi. Magnesíum er líka afar hjálplegt við
fótaóeirð út af vöðvaslakandi eiginleikum þess. Mjög gott er að taka magnesíum í
vökvaformi fyrir svefn til að ná góðri slökun og vakna úthvíldur.
Magnesium vökvi
• Til að auka gæði svefns
• Til slökunar og afstressunar
• Hröð upptaka í líkamanum
• Gott til að halda
vöðvunummjúkum
Virkar strax