Læknablaðið - Apr 2019, Side 34
186 LÆKNAblaðið 2019/105
Ríflega 70 fleiri læknar starfa nú á Íslandi
en gerðu í aðdraganda hrunsins. Fjölmargir
læknar fluttu úr landi eftir hrun. Þeim
fækkaði um 90 milli áranna 2008 og 2009.
Fæstir voru þeir árið 2012, rétt um 1060 en
síðan þá hefur þeim fjölgað ár frá ári. Þeir eru nú um 1230.
Þrátt fyrir þessa fjölgun segir Læknafélag Íslands þá of fáa í
flestum deildum, enda hafi landsmönnum fjölgað um 30.000 á
þessum sama tíma. Sérstaklega sé skortur á almennum læknum
á landsbyggðinni og hafi til að mynda læknum á Austfjörðum
fækkað um 47% frá árinu 2010.
Í íslensku svörunum segir að fjárframlög til íslenska heilbrigð-
iskerfisins hafi lækkað árlega um 3% á föstu verðlagi frá hrunár-
inu 2008 til ársins 2013. Ekkert hinna Norðurlandanna sýnir álíka
samdrátt í fjárframlögum til heilbrigðiskerfisins í svörum sínum
til norrænu læknablaðanna, þótt Danir greini einnig frá bágri
stöðu miðað við aukinn kostnað. Frá árinu 2013 hafi hækkunin
hér á landi verið að jafnaði 3,5% og vöxtur þjónustunnar því að
jafnaði 0,5% á þessum áratug.
Læknafélag Íslands segir frá nýrri heilbrigðisstefnu stjórn-
valda, frá nýjum Landspítala, samningsbrotum á rammasamn-
ingi og frá auknum heimildum ljósmæðra og hjúkrunarfræðinga
þegar komi að lyfjaávísunum. Einnig frá auknum áherslum á
sjúkrahúsið í stað einkaþjónustu lækna. Hins vegar skorti á inn-
viði til að mæta þeirri breytingu.
Félagið telur að þessi aukna áhersla á sjúkrahúsin geti jafnvel
breytt landslagi heilbrigðisþjónustunnar hér á landi á þá leið að
það myndist þörf fyrir almennar sjúkratryggingar til að sækja
einkaþjónustu. Þessi óvissa nú geti þó valdið því að færri læknar
komi heim næstu misseri.
Félagið gerði könnun á heilsufari lækna árið 2018 og þar kem-
ur fram að þótt 86% lækna séu ánægðir með starfsval sitt hafa
65% stéttarinnar upplifað mikið stress og álag síðustu 6 mánuði.
57% vinna yfirvinnu og rúmur fjórðungur meira, milli 61-80
klukkutíma á viku.
Milli áranna 2010 og 2013 fækkaði heimilislækn-
um um 13% að jafnaði, en að meðaltali voru 1732
landsmenn á hvern heimilislækni á árinu 2015.
Heimilislæknum fjölgar nú hér á landi og fylla
67% stöðugilda. Misjafnt er hve hátt hlutfallið er
eftir landshlutum, allt frá frá 34% til 100%.
LÆKNAFÉLAG ÍSLANDS
Fleiri læknar á landinu en við hrunið
Svör finnska læknafélagsins úreltust að
hluta föstudaginn 8. mars þegar finnska rík-
isstjórnin sagði af sér í kjölfar þess að hafa
ekki náð fram veigamiklum breytingum á
heilbrigðiskerfinu.
Stjórn finnska forsætisráðherrans Juha Sipila sem haldið hafði
um stjórnartaumana frá árinu 2015 stefndi samkvæmt frétt mið-
ilsins DW.com að því að færa heilbrigðiskerfið frá sveitar félögum
til sýslna. Var það sagður liður í að ná tökum á stigvaxandi
kostnaði við kerfið vegna öldrunar þjóðarinnar. Stjórnin taldi að
þannig mætti koma árlegum kostnaðarauka á árabilinu 2019-2029
í 0,9% í stað 2,4%.
Finnska læknafélagið segir veika grunnþjónustu helstu áskor-
unina í finnsku samfélagi. Biðin eftir tíma hjá heimilis læknum
sé svo löng að stór hluti Finna noti ekki opinbera grunnþjónustu
heldur stóli á einkalæknisþjónustu.
Finnska læknafélagið telur ekkert eitt mál stærra en annað
þegar kemur að daglegu amstri í störfum lækna. Það nefnir
einnig að ekki sé skortur á læknum í landinu, þótt þá skorti í
sumum sérgreinum. Þá sé erfitt að ráða lækna í strjálbýli sem
skýrist fyrst og fremst af því að þar vilji fáir búa og þar sé enga
vinnu að hafa fyrir maka læknanna.
1200 Finnar stunda nú læknisnám erlendis. Þá
hefur nýnemum fjölgað úr 600 í 750 á síðustu
árum. Finnska læknafélagið telur því ekki úti-
lokað að offramboð verði á finnskum læknum í
náinni framtíð.
FINNSKA LÆKNAFÉLAGIÐ
Ríkisstjórn Finna sprakk vegna heilbrigðiskerfisins