Morgunblaðið - 05.04.1986, Síða 45

m
MOKCUNBIiA&I&./LÁ'UGÁRDÁÖÚRSiÁPRfL11SÍ86
±45.
Minning:
Fjóla Jensdóttir
Vestmannaeyjum
Fædd 15. april 1932
Dáin 31. mars 1986
Þegar leiðir skilur er maður ávallt
óviðbúinn. Fjóla er dáin. Hún sem
var í fullu _ starfi fyrir nokkrum
mánuðum. Á hugann leitar spum-
ingin því hún? Hún sem var svo
fjölhæf, dugleg og áhugasöm. Fjóla
starfaði mikið að félagsmálum. Hún
var virkur félagi í sjálfstæðis-
kvennafélaginu Eygló. Ávallt hafði
hún tíma, var alltaf boðin og búin
að taka að sér og takast á við ný
verkefni. Fjóla var samviskusöm og
heiðarleg í störfum sínum.
Nú að leiðarlokum vil ég þakka
Fjólu fyrir gott og ánægjulegt
samstarf. Fyrir margar skemmti-
legar stundir og störf hennar fyrir
sjálfstæðiskvennafélagið Eygló. Fé-
laginu mun seint takast að fylla það
skarð sem nú hefur myndast. Eigin-
manni, bömum og öðmm ástvinum
Fjólu, sem nú eiga um sárt að
binda, sendi ég innilegar samúðar-
kveðjur.
Hanna Birna Jóhannsdóttir,
formaður sjálfstæðis-
kvennafélagsins Eyglóar
„Þó að fomu björgin brotni
bili himinn og þomi mar,
allarsortnisólimar
aldrei deyr, þó allt um þrotni,
endurminning þess sem var.“
(GrimurThomsen.)
Er ég fluttist nýgift til Vest-
mannaeyja árið 1953, varð ég þeirr-
ar hamingju aðnjótandi að kynnast
Fjólu. Urðum við góðar vinkonur
ætíð. Mörg vom spor mín til hennar
á Brekastíginn, bæði í sorg og
gleði. Alltaf var hún tilbúin til að
hjálpa mér að leysa öll vandamál
með hlýju, orku sinni og festu. Á
heimili hennar og Boga vom alltaf
allir velkomnir og gestkvæmt þar
mjög. Fjóla var vinnusöm með ólík-
indum, fannst mér oft að hún hefði
mikið fleiri klukkustundir í einum
sólarhring en aðrar manneskjur, svo
mikil vom afköst hennar. Hún var
félagslynd mjög og stóð hún í for-
svari fyrir mörgum félagsmálum
Vestmanneyinga.
Nú kveðjum við Hörður og bömin
okkar góða vinkonu og þökkum
allt sem hún var okkur. Boga og
bömum, tengdadóttur, bamaböm-
um og foreldrum hennar bið ég
blessunar Guðs í sorg þeirra.
Minningamar geymast.
Margrét Guðjónsdóttir
Deyrfé
deyjafrændr
deyrsjalfritsama;
Enorðstírr
deyraldregi
hveim er sér góðan getr.
(úrHávamálum.)
Andspænis dauðanum vakna
gmndvallarspumingar um lífíð allt.
Við reynum að ýta hugsuninni um
dauðann til hliðar og heppnast
kannski í bili en ekki til lengdar.
Hugsuðir nútímans tala oft um
vonina og heyrum við á hveijum
degi orð eins og framfarir, þróun,
eftirvænting og þrá, við emm alltaf
að vænta einhvers. Að vísu beinist
þessi þrá okkar oftast að hlutum
sem em nærri okkur, en milli lífsins
eins og við vildum að það væri og
lífsins eins og það er í raun sjáum
við himingnæfandi andstæður,
óréttlætið, vonskuna og þjáninguna
í heiminum. Styijaldir em háðar,
yfirgangsseggir níðast á öðmm án
refsingar. Góðir menn deyja oft á
besta aldri, þó sýnir sag-an okkur
hinar ótrúlegustu framfarir í visind-
um hvert sem litið er. En það er
framar öllu vonin sem veitir mann-
inum mátt til að axla byrðar lífsins.
Þessi von blundaði alltaf um að
vinkona mín, Fj'óla, sigraði þann
illkynja sjúkdóm sem hana hijáði
og lagði hana að velli þann 31.
mars sl. langt fyrir aldur fram. Það
em ljúfar minningar sem streyma
um huga minn við fráfall Fjólu. Kær
vinur er kvaddur um stund.
Efst er í huga umhyggja hennar
og tryggð við fjölskylduna og stóra
kunningjahópinn sem hún rækti svo
vel. Minningin þegar við gerðumst
stofnaðilar að málfreyjudeildinni
Hafróti þar sem hún gerðist stofn-
forseti. Minningin um þegar við
lögðum land undir fót og tókum
fyrst þátt í ræðukeppni ráðs, þá var
hugsað stórt og stærsti sigurinn
vannst sem fólst í því að vera með.
Fjóla var mikil félagsvera og
starfaði hún í mörgum félögum.
Hún var ekki kona sem labbaði með
veggjum, hún hafði skoðun á
mannlfínu öllu og getu til að koma
skoðunum sínum á framfæri. Slík
kona hlaut að veljast til forystu
víða. Hún var formaður kvenfélags
Landakirkju og áhugamikil um
málefni kirkjunnar. Hún var vara-
formaður sjálfstæðiskvennafélags-
ins Eyglóar, hún starfaði í kven-
félaginu Líkn og slysavamafélaginu
Eykyndli. Hún starfaði hjá knatt-
spymufélaginu Tý á sínum yngri
árum, bæði í handbolta og síðar við
félagsstörf. Hún var í Oddfellow-
reglunni og starfaði þar mikið, nú
síðast sem yfirmeistari Rebekku-
stúkunnar Vilborgar.
Fjóla hafði mikinn áhuga á mál-
efnum kvenna og lagði sitt af
mörkum til að örva konur til þátt-
töku í þjóðmálum.
Hún taldi grandvallaratriði í allri
umræðu um konur og stjómmál að
konur þyrftu að þjálfa sig til að
geta tjáð sig og taldi að þótt konur
væra misjafnlega framagjamar yxi
hveijum samviskusömum einstakl-
ingi ásmegin við aukna byrði og
vaxandi traust og að hver sú kona
sem áfram kæmist drægi aðra með
sér með öflugum sporgöngumönn-
um. í því sambandi gekk Fjóla á
undan og tók sæti í byggingamefnd
ásamt setu í heilbrigðis- og um-
hverfisnefnd á vegum Vestmanna-
eyjabæjar. Hún var námsfús með
afbrigðum og gaf sig alla í það sem
hún tók sér fyrir hendur.
Hún hélt alltaf sínu striki en var
fús til að viðurkenna mistök, það
er eiginleiki sem ekki er öllum
gefínn. Og í sínum erfíðu veikind-
um, þar sem hver vonin af annarri
visnaði, sýndi hún sinn innri mann;
hún var stór hún Fjóla og gaf alltaf
af sjálfri sér.
Eg vil aðeins sýna virðingu mína
og þakklæti með þessum orðum um
yndislega konu sem ég hafði aldrei
annað en gott af að segja. Kæri
Bogi, böm, bamaböm og aðrir
ættingjar, mínar innilegustu sam-
úðarkveðjur til ykkar allra sem um
sárt eigið að binda.
Farþúífriði,
friður Guðs þig blessi,
hafðu þökk fyrir allt og allt.
Sólvelg Adólfsdóttir
í sjónvarpsþætti fyrir nokkram
áram létu Nóbelsverðlaunahafar i
vísindum Ijós sitt skína. Taldi einn,
að heilbrigðisvandamál þróunar-
iandanna yrði dýrt að leysa. Annar
benti þá á, að á því væri í veralegum
atriðum einföld lausn. Lausnin væri
sú, að íbúar þessara landa gengu í
skóm og að holræsi yrðu lögð í
þéttbýli. Allir þættir heilbrigðismála
era ekki svona einfaldir, íslendingar
hafa verið svo lánsamir, að þeim
hefur tekist að útrýma nokkrum
sjúkdómum og í dag er ungbama-
dauði á íslandi með því lægsta sem
þekkist í veröldinni.
Þrátt fyrir þennan árangur eru
tveir sjúkdómaflokkar, sem nútíma-
maðurinn stendur ráðþrota gagn-
vart, enda þótt ómældu fé sé varið
til rannsókna. Það era krabbamein
og hjartasjúkdómar. Eitt fómar-
lambið kveðjum við í dag.
Fjóla Jensdóttir verður borin til
hinstu hvfldar frá Landakirkju í
Vestmannaeyjum.
Það er í mínum huga erfitt að
minnast fólks, sem fellur frá í blóma
lífsins. F'ullorðið fólk hefur unnið
sína sigra og upplifað sínar sorgir,
en lífshlaup Fjólu er einungis hálf-
skrifuð bók. Fjóla varð samferða-
mönnum sínum eftirminnileg. Hjá
mér stendur eftir minning um heil-
steypta konu. Kynni okkar vora
ekki löng, eða rúmlegá sex ár. Hún
hóf störf í Útvegsbankanum í Vest-
mannaeyjum skömmu eftir eldgosið
1973 og starfaði þar til dauðadags.
Á þeim vettvangi vora kynni okkar
fyrstogfremst.
En þar sem sjaldnast var nema
veggur á milli okkar, þá fór ekki
hjá því að við létum ljós okkar skína.
Þá tók ég eftir því, að þar fór kona
með ákveðnar skoðanir, sínar eigin
skoðanir, en ekki kreddur annarra.
Ekkert breytti skoðunum hennar
nema rök skynseminnar og þekk-
ingarinnar. Ef Fjóla hefði haft sömu
tækifæri og ungt fólk í dag, er ég
ekki í nokkram vafa um, að hún
hefði orðið langskólagöngu aðnjót-
andi tíl að þroska hæfileika sína,
enda held ég að það hafí verið það
eina sem hún sá eftir í lífinu.
Fjóla var mjög félagslynd. Á sín-
um yngri áram lék hún handbolta
með Tý. Fyrir nokkram áram var
hún einn af framkvöðlum að starfí
Málfreyjufélagsins Hafrótar og
starfaði þar mikið.
Fýrr í vetur var hún kjörin yfir-
meistari Rebekkustúkunnar nr. 3,
Vilborgar. I þessum félögum, sem
og kvenfélögum bæjarins, Sjálf-
stæðisflokknum og annarri félags-
starfsemi tók hún mikinn þátt. Var
hún ávallt fremur veitandi en þiggj-
andi á því sviði. Undraðist ég það
oft, hve mikið hún tók að sér, en
mér er sagt að það hafí ekki verið
undranarefni, því öllu skilaði hún
af sér með sóma. í félagsstarf í
Vestmannaeyjum er stórt skarð
höggvið.
Ung gekk Fjóla að eiga ferming-
arbróður sinn, Boga Sigurðsson.
Þeim varð fyögurra bama auðið.
Þau era: Sigurður, matvælafræð-
ingur, Jens, Valur og Bryndís,
þau era öll við nám. Bogi og Fjól
hófu sinn búskap í húsi foreldra
hennar, þeirra Kristnýjar Valda-
dóttur og Jens Ólafssonar, að
Brekastíg 29, en lengst af stóð
heimili þeirra að Boðaslóð 25.
Á kveðjustund þakkar samstarfs-
fólkið í Útvegsbankanum samfylgd-
ina. Fyrir hönd Útvegsbankans
þakka ég Fjólu gott starf. Orð era
lítils megnug er sorgin ber að dyr-.
um. Ég vil þó fyrir mína hönd, konu
minnar og alls starfsfólks Útvegs-
bankans í Vestmannaeyjum flytja
eiginmanni, bömum, tengdaböm-
um, bamabömum og síðast en ekki
síst fullorðnum foreldram samúðar-
kveðjur. Þegar Fjóla er öll, þá lifir
í huga ástvina hennar minningin
um góða og heilsteypta konu.
Megi hún hvíla í friði.
Vilhjálmur Bjarnason
í dag felldu blómin mín blöðin sín
og húmið kom óvænt inn til mín
ég hélt þó að enn væri sumar og sólskin.
(Tómas Guðmundsson)
Fjóla Jensdóttir er fallin frá
sumri lífsins. Þessi lífsglaða, at-
orkusama kona beið ósigur fyrir
hörmulegum sjúkdómi, sem alltof
marga fellir.
Fjóla var stofnaðili og fyrsti
forseti Málfreyjudeildarinnar Haf-
róts í Vestmannaeyjum.
Hún var frá fyrstu stundu mikil
málfreyja, og kynnti félagsskapinn
hvar sem hún kom. Hún gerði sér
glögga grein fyrir grandvelli og
ávinningi málfreyjustarfsins, fyrir
konur á öllum aldri, hvar í stétt sem
er, og tók af heilum hug undir orð
fyrsta alþjóðaforseta málfreyja,
Emestine White, sem sagði að
enginn gæti sagt fyrir um þann þátt
sem þessum samtökum væri ætlað
að eiga í framföram og þroska
kvenna í heiminum.
Umræður um mannlífíð vora
henni að skapi og hún bar virðingu
fyrir skoðunum annarra.
Hún hafði gaman af að kynnast
fólki og opnaði heimili sitt margoft
fyrir innlendum og erlendum gest-
um sem sóttu málfreyjudeildina
heim. Hún gaf af sjálfri sér og við
urðum allar ríkari.
Kæri Bogi, böm, bamaböm og
ættingjar, okkar innilegustu sam-
úðarkveðjur. Guð gefí ykkur styrk
og hvatningu í ykkar miklu sorg.
Málfreyjur í Hafróti
Stefán Ketilsson
bóndi — Minning
Hann kvaddi hljóðlega, með hóg-
værð og æðraleysi, snemma að
morgni 25. marz. Nývaknaður af
nætursvefni, tilbúinn fyrir löngu að
hlýða kallinu, hvenær sem það
kæmi. Farinn að þrá hvfldina. Og
hvfldin kom.
Þannig var lífi Stefáns Kristins
Ketilssonar lifað í 87 ár, æðralaus
og af hjarta lítillátur, gerði ekki
kröfur til annarra, en skilaði sínu
langa dagsverki með stöðugri vinnu
frá blautu bamsbeini til 79 ára
aldurs, er hann varð að lúta í lægra
haldi fyrir þrálátum sjúkdómi, og
fætumir bára hann ekki lengur.
Þá varð sjúkrahúsið heimili hans
um sinn.
Fæddur 24. aprfl 1899 að Norð-
urgarði, Skeiðum. Foreldrar Stef-
áns vora Ketill bóndi Jónsson og
kona hans, Stefanía Stefánsdóttir.
Fimm systkini eignaðist Stefán,
þijú komust upp, Kristín, Margrét
og Jón Ágúst, en tvö létust ung, á
fyrsta ári og tveggja ára. Nú er Jón
Agúst einn eftir, sjúklingur á
Reykjalundi.
Ævikjör era mönnum misjöfn
búin. Vistin á „Hótel Jörð" (T.G.)
er eins konar fjölbrautaskóli og
námsbrautimar era margar, sumar
virðast sumum þungar, aðrar léttar,
en þungt eða létt er afstætt hugtak
og fer ekki síður eftir viðhorfí
nemandans, hvort ofaná verður.
Æðraleysi var eitt af aðalsmerkjum
Stefáns Ketilssonar og var það vel.
Það hjálpaði honum til að taka því,
sem að höndum bar, og gera betra
úr öllu.
Þegar Stefán var 7 ára varð
Ketill faðir hans að bregða búi
vegna langvarandi veikinda. Stefáni
var þá komið fyrir í Hvítárholti í
Hrunamannahreppi, og þar var
hann í rúm 4 ár. Þá sameinaðist
fjölskyldan á ný, er Ketill hafði
féfigið bata, bg höf b’úskaþ í -Auðs-
holti í Biskupstungum, en 1920
flutti Ketill að Minni-Ólafsvöllum,
Skeiðum, og bjó þar unz hann hætti
búskap vegna aldurs, og flutti til
Reykjavíkur.
Sveitin, búskapur og skepnur,
sérstaklega sauðkindin, vora líf og
yndi Stefáns. Hann hóf búskap með
föður sínum á Minni-Ólafsvöllum
er hann hafði aldur til og eftir að
Ketill hætti tók Stefán við jörðinni
einn.
Hann kvæntist lífsföranauti sín-
um í 31 ár, Magneu Narfadóttur
frá Hafnarfirði, þann 9. maí 1938,
en hún andaðist 2. maí 1969.
Magnea var dugnaðarkona og hún
deildi lífínu með Stefáni í meðbyr
jafnt sem mótbyr á meðan ævin
entist. Þau vora barnlaus.
Það varð hlutskipti bóndans og
dýravinarins Stefáns Ketilssonar að
þjást af heymæði lengstan hluta
ævinnar og það svo, að hann varð
að hætta búskap árið 1946 og flytja
á mölina. Stefán var laghentur og
smiður góður, og stundaði húsa-
smíði í Reykjavík, en sveitin dró
hug hans stöðugt fast til sín. Hann
gat ekki unað lífi daglaunamanns
í Reykjavík lengur en 5 ár. 1951
keyptu þau Magnea húsin á jörðinni
Roðgúl á Stokkseyri og hófu þar
að nýju búskap og bjó Stefán þar
til 1970 er hann varð að hætta
vegna veikinda, þá 71 árs, og orðinn
ekkill.
Nokkra eftir andlát Magneu
flutti Stefán til frænda síns, Guð-
mundar Valdimarssonar, sem nú
er látinn, og konu hans, Sigríðar
Gísladóttur, að Sætúni, Stokkseyri,
og áttí hann heimili sitt hjá þeim
og fjölskyldu þeirra í 11 ár, og var
hann mjög þakklátur þeim hjónum
og öðra heimilisfólki í Sætúni fyrir
þessigóðuár.
Stefán fékk bata veikinda sinrtá'
og þá fór hann fljótlega að vinna
í Hraðfrystihúsi Stokkseyrar hf.,
og bætti enn 8 vinnuáram við, en
varð þá að láta af störfum endan-
lega vegna nýrra veikinda. Hann
dvaldi á Sjúkrahúsi Suðurlands,
Selfossi, seinustu 6 árin, og naut
þar beztu umönnunar lækna og
starfsfólks. Hann gat lengst af haft
fótavist, og átti betri stundir inn á
milli.
Stefán var blíðlyndur og hafði
yndi af börnum. Hann laðaði böm
til sín án fyrirhafnar og naut slíkra
tækifæra í ríkum mæli, þegar þau
gáfust. Hann hafði skoðanir á þjóð-
málum og öðram málum og lét þær
í ljós, án þess að reyna að koma
þeim inn hjá öðram. Hann gat verið
kíminn og glettinn, þegar svo bar
við, og einnig fastur á sínu, ef það
átti við. Um trúmál var hann fá-
máll, en gerði sér vel grein fyrir
því, að Lífið er einnig til skrifað
með stóram staf. Hann var vamm-
laus maður.
Stefán verður jarðsettur í dag,
laugardaginn 5. aprfl, á Ólafsvöll-
um, Skeiðum, við hlið konu sinnar.
Minning um góðan dreng lifír.
v tS-iíí Sigurður Gunnarsson