Fréttir frá Íslandi - 01.01.1884, Blaðsíða 21

BJARGRÆÐISVEGIR.
23
fjöldi af nótnabátum, nótir flæktust, rifnuðu eð;í týndust. Als
brotnuðu eða skemdust 41 skip, enn að eins 3 menn druknuðu.
Skaðinn af skipahruni pessu var eftir lauslegri ágizkun metinn
2—300,000 kr. 24 af pessum 41 skipi voru frá Haugasundi í
Norvegi; hin flest frá Stafangri eða Björgvin.
Almennr hagr manna hér á landi, einkum pó á suðrlandi,
hefir pví verið mjög erfiðr petta ár. Menn bjuggu að fellinum
frá 1882; fénaðr var fár, færri enn samanburðr á búnaðartöfl-
um frá pví árinu á undan bendir til; allir senda menn til
sjávar par úr sveitum, eða, ef ekki eru aðrir til, pá fara hús-
bændr sjálfir, svo að varla eru meira enn tvö eða prjú heim-
ili í stórum sveitum, er ekki hafa einn eða fleiri hluti úr sjó.
Hefir pað verið einka-kaupeyrir manna í verzlanir síðan fellinn;
enn petta brást nú gersamlega, og svo heyin handa kúnum,
sem pó eru margra aðallíf á vetrum. Yoru pví flestar bjargir
bannaðar; urðu pví einkaúrræðin pau fyrir mörgum sveitum,
að biðja hvað ofan í annað beininga af gjöfum peim, er íslandi
voru sendar 1882 og 1883; hafa pannig á pessu ári borizt inn
í flesta hreppa gjafir, er skiftu púsundum króna í hvern.
Sumt af gjöfum pessum var veitt í kornvöru. og varð pað að góð-
um árangri víðast, par sem pað kom, enn minni árangr hafa
peningagjafir haft að sínu leyti; sveitanefndir hafa skift peim
misjafnlega, flestar pó líklega eftir beztu samvizku, enn pær
hafa ekki verið alstaðar sjálfráðar. J>urfamaðrinn heimtar víða
hvað ofan í annað, jafnóðum og hann er búinn með hinn fyrri
skerf sinn, og heimtar peninga fremr enn matvöru; hrepps-
nefndin hlýðir honum til pess að verða ekki klöguð og dæmd
óalandi og óferjandi og óráðandi peim bjargráðum; svo pegar
purfamaðrinn fær peningana, kaupir hann kaffi, tóbak og á
ferðapelann, enn lætr bjargræðið mæta afgangi. J>etta er pví
miðr margreynt, og er ilt að svo skuli ganga. J>að er auðvit-
að, að margir fara líka vel með pað sem peir fá. Gjafasjóðr gekk
mjög til purðar petta ár, par sem sjávarsíðan kom nú líka á
hann, enn vandræðin í sveitunum æ að aukast, framlögur að
hækka og purfamenn að gjörast æ heimtufrekari. Hagr manna
er afar-ískyggilegr í hvers pess manns augum, senx gætir pess