Óðinn - 01.07.1920, Blaðsíða 17

Óðinn - 01.07.1920, Blaðsíða 17
ÓÐINN 65 Dr. Jón Stefánsson. Af hinum merkari nútíðarrithöfundum íslenskum munu þeir vera fáir, sem alþýða hjer þekkir jafn lítið og dr. Jón Stefánsson. Hinsvegar eru vist ekki margir núlifandi íslendingar nafnkunnari erlendis en hann er, og að þjóð hans þekkir hann svo lítið, sem raun er á, stafar af þvi einu að hann hefur alið mestan aldur sinn erlendis og aðallega ritað á erlendum mál- um. Hefði hann starfað hjer á landi og ritað á móðurmáli sínu mundi hann nú sennilega vera í tölu þeirra rithöfunda, sem mestu eftirlæti eiga að fagna hjá þjóð- inni, því í hreinni ritsnild á hann hjer fáa jafnoka. Dr. Jón Stefánsson er fæddur 4. nóv. 1863 í Grundarfirði á Snæfellsnesi. Tvítugur að aldri varð hann stúdent og sigldi þá þegar til háskólans í Kaupmanna- höfn. Þar lagði hann sjerstaklega stund á enska tungu og bók- mentir og var sæmdur heiðurs- peningi háskólans úr gulli fyrir ritgerð um mállýskur í hinni ensku biblíuþýðingu Wyclifí'es, sem talið er að gerð hafi verið nálægt 1382. Meistarapróf tók hann árið 1889 og tveim árum síðar vann hann sjer doktors- nafnbót með riti sínu um enska skáldið Roberl Browning (Robert Drowning, et Literaturbillede jra det moderne Eng- landlJ, en þangað til mátti heita að Browning væri með öllu óþektur á Norðurlöndum. Fyrir þá bók gerði Otto Jespersen ósvífna og grimma árás á Jón og spunnust út af þvi ritdeilur milli þeirra. Eru þau mál O. J. til lítils sóma, enda var til- gangur lians frá upphafi augljós, og honum náði hann. En svo stóð á að þá var laust prófessors- embættið i ensku við Hafnarháskóla og var talið sjátfsagt að Jón mundi verða skipaður í það. Hann hafði þá leyst af hendi tvö bókmenta-afrek 1) Þessi bók er lijcr i of íarra höndum, þvi auk þess sem hún er eitt hið be»ta hjálparmeðal til þess að skilja Browning, er hún einnig aíbragðs yfirlit yfir mjög mcrkilcgt timabil i enskri bókmentasögu. Og að lesa hana er hún eins og skemtilegasta skáldsaga, en það er þó sjaldan hægt að telja doktorsritgerðum til gildis, — S. J, í enskum fræðum og ekki riðið þar á garðinn sem hann var lægstur, því viðfangsefnin — mál- lýskurWycliffes og skáldskapur Brownings — voru einhver hin erfiðustu, er finna mátti, og þó mjög á sinn hátt hvort. En gamla ráðið andacter calum- niare dugði i þetta sinn sem oftar. Jespersen varð prófessor, og því neitar enginn að hann hefur staðið vel í þeirri stöðu. Sama árið og Jón tók doktorsgráðuna (1891) varð hann aðstoðar bókavörður við Konunglega bókasafnið í Kaupmannahöfn og var það þangað til tveim árum síðar að hann fór til Lundúna. Þar hefur hann lengst af dvalið síðan og unnið að ritstörfum og blaðamensku og auk þess haldið ógrynni af fyrirlestrum fyrir ýms lærdómsfjelög á Bretlandi og ír- landi. Fasta stöðu hefur hann ekki haft þar til núna nokkur síðustu árin að hann hefur verið kennari í islensku Qg öðrum Norðurlandamálum við Lundúna- háskóla (King’s College), en eigi mun honum þar fyrir að jafnaði hafa verið atvinnufátt, þó að tekjurnar hafi hinsvegar vafalaust verið minni en ef hann hefði setið í embætti með föstum launum. Dr. Jón hefur ritað margt, einkum sögulegs og málfræðislegs efnis, en líka mikið um skáldskap og aðrar bókmentir. Fæst af því verður talið hjer, enda er meginið af því á víð og dreif í blöðum og tímarRum á ýmsurn málum. Mest hefur hann skrifað um ísland og íslensk efni, og hann hefur með ritgerðum sínum og fyrirlestrum unnið geysi- mikið að þvi að breiða út þekkingu á þjóðinni og bókmentunum erlendis, en þó sjerstaklega á Bretlandi. Sem dæmi skal þó nefna Icetand and its inhabitants i Transactions oj the Vidoria Institute 1902 og 1906. í Saga-Book of the Viking Society og aðrar bækur Víkingafjelagsins bretska hefur hann ritað mjög mikið og má nefna The oldest known list of Scandinavian names (1906), Western in/luence on ihe earliest Viking settlers (1908), The Vikings in Spain (1909) o. s. frv. Rannsóknir hans á norrænum örnefnum á Englandi eru orðnar mjög yfirgripsmiklar og hefur enn ekki birst á

x

Óðinn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Óðinn
https://timarit.is/publication/205

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.