Dagblaðið Vísir - DV - 14.06.1988, Qupperneq 12
12
ÞRIÐJUDAGUR 14. JÚNl 1988.
Útlönd
Maðurinn á bakvið kansl-
araembættið lítilhæfur
Gizur Helgason, DV, V-Þýskalandi:
Helmut Kohl hefur nú verið kansl-
ari í Vestur-Þýskalandi í bráðum sex
ár og það er líka ýmislegt sem bend-
ir til þess að seta hans í embætti sé
orðin löng. Tíminn getur oft verið
útslítandi, það er eríitt aö endumýja
sig og verða betri en maður er. En
það er nauðsynlegt ef maður gegnir
forystuhlutverki.
Sem kanslari hefur Kohl aldrei
verið alveg á toppinum. Hann hefur
aldrei haft hið æskilega, mikla að-
dráttarafl. Hann er vissulega mikill
að líkamsburðum og situr þungur og
þurrlegur í valdasætinu. Hann ann-
ast sitt embætti úr valdastóli sínum
en hann ríkir ekki. Hann stjómar að
vísu ríkisstjóminni en lætur sjálfur
stjómast af þróun mála.
Afskaplega venjulegur
Kanslarinn er ávallt virtur maður
en Þjóðverjar vilja gjarnan geta borið
lotningu fyrir honum. Þeir gátu
beygt sig fyrir fóðurlegri ímynd Ad-
enauers og hvernig hann á yfirveg-
aðan og myndarlegan hátt endur-
reisti V-Þýskaland. Þeir héldu mikið
upp á hlýlega framkomu og viðmót
Willy Brandt og ákveðni hans í aust-
antjaldsstjómmálunum. Þeir kunnu
og að meta sjálfsöryggi Helmut
Schmidt og viturlega og ömgga
stjóm hans á erfiðleikatímabil-
um.
Þaö virðist aftur á móti sárafátt
sem Kohl hefur sér til ágætis. Nema
þá embættíð. Stjómmálastefna Vest-
ur-Þýskalands í dag er ekki frá hon-
um komin og enginn stórviðburður
hefur átt upptök sín hjá honum.
Kohl virðist því aðeins vera
óvenjulega venjuieg mannvera. Með
venjulega siði, venjuiegan smekk,
venjulega smágalla og þurra, venju-
lega kímnigáfu. Hann virðist sem-
sagt ekkert hafa sem gerir hann sér-
staklega hæfan til síns embættis.
Þegar skoðanakannanir fara fram
situr hann öraggur í neðsta sætí,
kemur langt fyrir neðan flokkinn.
Nú upp á síðkastið hefur þó Stolt-
enberg fjármálaráðherra skotíð hon-
um ref fyrir rass og náð frá honum
neðsta sætinu. En Stoltenberg verð-
ur líka að burðast með embætti
flokksformanns kristilegra demó-
krata í Schleswig-Holstein eftir
Barschel-hneykshð. Reyndar er
Bangemann viðskiptamáilaráðherra
farinn að nálgast botninn líka, orð-
inn eins konar dragbítur stjómar-
innar í Bonn.
Litlu verður Vöggur feginn
Hið undarlega í öhu þessu máh er
þó að gjörsamlega ómögulegt er að
finna hjá Kohl að á móti blási. Frem-
ur hið gagnstæða. Því meir sem
heimurinn og kjósendumir snúast
gegn honum því öruggari verður
hann í allri framkomu. Um daginn
hélt hann sinn venjulega blaða-
mannafund, sem hann gerir á sex
mánaða frestí. Þar geislaði hann af
sjálfsöryggi og sjálfsánægju. Hann
var óvenjulega vel upplagður, sópaði
öhu og öllum tíl hhðar, eins og bros-
andi en duhtíð hæðnislegur sigur-
vegari sem kærði sig kohóttan um
smáatriði eins og kosningatap. AUt
var í lagi. Allt kom heim og saman
og hann bað alla viðstadda að taka
vel eftir því að allar tímaáætlanir,
sem hann hefði sett varðandi stjóm-
málalegar ákvarðanir, hefðu staðist
í einu og öllu. Þar með taldist hon-
um til að öhum gjörðum væri fuh-
nægt.
Um gæði framkvæmdanna var
hins vegar ekki rætt.
Kohl talaði í eina klukkustund og
tíu minútur en sagði í reynd svo fátt
og smátt að hann varð rnn tíma að
hækka róminn til að yfirgnæfa masið
í fréttamönnunum.
Landsþing
í gær, mánudag, hitti Kohl skoð-
anabræður sína, kristilega demó-
krata, á landsþingi í Wiesbaden. Ekki
efaði nokkur maður að þar myndi
kanslarinn Uka þurfa á hátölurum
að halda ef hann ætlaði mönnum að
hlusta á sig til enda. Hann flutti ræðu
í gær, á að flytja aðra á miövikudag,
og þess á miUi mun hann ugglaust
þurfa að taka til máls utan dagskrár.
Auðvitað er Kohl mætt með vin-
samlegri virðingu á flokksþinginu
sem kanslara. Auk þess býr hann við
tryggð flokksmanna vegna forystu-
hlutverks síns í fimmtán ár. Móttök-
umar segja þó ef til viU ekki aUt um
áht manna á Kohl. Mörgum flokks-
þingsfuUtrúum verður líklega erfitt
aö halda aftur af skoðunum sínum
um lélega stjómim og Utlar fram-
kvæmdir í Bonn.
Helmut Kohl kanslari nýtur hvorki mikilla vinsælda né virðingar þótt kansl- Erfiðleikar
araembættið krefjist ákveðinnar lotningar í sjálfu sér. Kristilegir demókratar em ekki
hreyfing. Kristílegir demókratar em
samsafn ýmissa borgaralegra flokka
í noður- og suðurhluta Þýskalands,
með íhaldssama afstöðu tíl Ufsins og
fijálslynda afstöðu tU íjármála.
Hinir v-þýsku sósíaldemókratar
em sprottnir upp úr verkalýðshreyf-
ingunni á fyrra helmingi þessarar
aldar. Kristílegir demókratar urðu
hins vegar tíl upp úr síðari heims-
styijöldinni, eftir skiptingu þýska
ríkisins. Rætur kristílegra demó-
krata Uggja í hinum ýmsu þýsku
fylkjum og þar Uggur einnig vald
þeirra. Það er að segja hjá forsætis-
ráðherrum flokksins í landshluta-
höfúðborgum V-Þýskalands.
Kanslarinn í Bonn fiytur boðskap-
inn en hann skal þó vera eins og
smáfurstamir hafa fyrirskipað. Það
sem þeir munu sennUega segja við
hann í Wiesbaden í þessari viku er
að eins og málum er nú háttað í Bonn
gangi sUkt einfaldlega ekki til lang-
frama. Út frá þeirra stjómmálahomi
og svæðisáhugamálum er stjóm-
málastefna ríkisstjómarinnar í Bonn
mikUl baggi, sem veldur því að erfið-
ara er fyrir kristUega demókrata
að halda völdum í héraðsstjóm-
um.
Stjómin í Bonn hefur glatað fjölda
tækifæra, sem lágu meðal annars í
þeirri uppsveiflu sem hefur verið í
hagvextinum, auk skattalækkana
sem urðu fyrir nokkru. En aUt hefur
orðið tU einskis vegna álagðra
neysluskatta. Helmut Kohl verður
því að stunda hrossakaup af alefli á
þessu landsþingi. Hann mun ugg-
laust framkvæma það með æðruleysi
þvi hann hefur hreiðrað svo vel um
sig í Bonn aö enginn getur ýtt honum
úr sessi. Jafnvel þótt menn reyndu
að stytta honum aldur, svo gert sé
ráð fýrir því öfgafyUsta sem hugsan-
legt er, þá eiga kristUegir demókratar
engan krónprins.
Logn á undan stormi
Helmut Kohl er nú hálfnaður með
annað stjómunartímabU sitt og er
kominn yfir það versta. Eftir hið
hrikalega en jafnframt óhjákvæmi-
lega kosningatap í Schleswig-Hol-
stein getur hann blásið mæðinni ör-
Utið. I ár verða ekki fleiri kosningar
og ekki heldur næsta ár. Hins vegar
verða átta kosningar árið 1990 og þær
síðustu snúast um fylkisþingið í
Bonn. Þær vUl Kohl örugglega reyna
að vinna í þriðja sinn.
Norðurlöndin sameinast
um atvinnusamskipti sín
Gizur Hielgaaon, DV, Þýakalandi:
Noröurlöndin fimm hafa nú
stofhað nýtt félag sem býður upp á
auðveldari alþjóðleg fiarskipta- og
tölvusambönd mUU aöUa í atvinnu-
Ufinu.
Atvinnufyrirtæki á Noröurlönd-
unum munu í framtíðinni eiga auö-
veldara með aö bafa samband við
viðskiptavini sína úti um allan
heim heldur en nú er raunin. Fjar-
skiptastjómimar á NoröurJöndun-
um fimm, Danmörku, Sviþjóð, Nor-
egi, Finnlandi og íslandi, hafa nú
stofiiað nýtt félag sem getur boðið
upp á mun auöveldari og hentugri
alþjóöleg fjarskipta- og tölvusam-
bönd fyrir viöskiptavini sina á
Norðurlöndum. Hið nýja félag heit-
ir Scandinavian Telecommunica-
tion Service AB (STS teleCom).
Svfar eru stærstu eignaraðilar
þessa nýja félags. Það er hiö
sænska félag, Televerket, sem á
gegnum TeJeinvest AB fjömtíu og
átta prósent af félaginu. Statens
Teletjeneste i Danmörku og fjar-
skiptastjómimar i Finnlandi og
Noregi eiga hver um sig sextán
prósent og íslendingar eiga þau
fjögur prósent sem eftir era.
Þetta nýja fyrirkomulag byggist
þannig upp aö viðskiptavinurinn
getur greitt allt sitt kerfi í einu
landi og þarf þvi ekki að hafa sam-
band við fjarskiptastjómir annars
staðar líkt og verið hefúr. Hið sam-
norræna félag býöur í gegnum eig-
ið kerfi, sem tengist mikilvægustu
viöskiptamiðstöðvum útí um heim
allan, atvinnulífinu upp á fijót og
örugg fjarskiptasamskipti. Fyrstu
samböndin voru opnuö til austur-
strandar Bandarfkjanna í nóverab-
ermánuði 1987 og nýir hlutar nets-
ins verða tengdir viö þá viöskipta-
aðila, sem samið hefur verið við á
þessu ári, eftir því sem þeir verða
teknir i notkun.
Kerfiö opnar verulega möguleika
fyrir viöskiptavini, sem ekki eru
nógu stórir, til aö hafa sitt eigið
kerfi opið til útlanda. Fyrir utan
þau sambönd, sem rnynduö hafa
verið viö Bandaríkin og til nær
allra Evrópuríkja, er auðvelt að
tengja kerfiö viö aðra heimshluta.
Þar má til nefna Japan, Hong Kong,
Singapore, Brasilíu, Indland og
Ástralíu, aö sögn framleiðslustjóra
danska símafélagsins KTAS, Tor-
ben Sörensen.
Rannsóknir sýna að um hundrað
og fimmtíu fyrirtæki, með fjar-
skiptaviöskipti af ákveðinni stærö-
argráöu, geta orðið hugsanlegir
viðskiptavmir þessa nýja félags.
Verðgreining á þjónustunni er ein-
staklingsbundin.