Morgunblaðið - 25.01.2003, Page 33

MINNINGAR
MORGUNBLAÐIÐ LAUGARDAGUR 25. JANÚAR 2003 33
✝ Guðmunda Ás-geirsdóttir fædd-
ist á Stokkseyri 14.
september 1909.
Hún lést á dvalar-
heimilinu Seljahlíð
föstudaginn 17. jan-
úar síðastliðinn.
Foreldrar hennar
voru Ásgeir Jónas-
son, f. 26. ágúst
1869, d. 30. júlí
1924, og Þorbjörg
Guðmundsdóttir, f.
4. júní 1867, d. 12.
nóvember 1950.
Systkini hennar
voru Anna, f. 27. júní 1894, d.
13. júní 1982, Þorbjörg, f. 27.
okt. 1895, d. 7. nóv. 1970, Ólína,
f. 19. febrúar 1898, d. 18. ágúst
1936, Þorgeir, f. 8. desember
1899, d. 9. febrúar 1973, Einar,
f. 16. ágúst 1902, d.
4. apríl 1996, Ingi-
björg, f. 24. janúar
1905, d. 16. ágúst
1984, og Jónas, f.
13. febrúar 1906, d.
25. desember 1992.
Guðmunda ólst
upp í foreldrahús-
um í Ásgarði á
Stokkseyri og flutt-
ist síðan með móður
sinni og bræðrum
til Reykjavíkur þar
sem hún starfaði
lengst af í Kjötbúð-
inni Borg og síðar
hjá Afurðasölu Sambandsins.
Guðmunda var ógift og barn-
laus.
Útför Guðmundu verður gerð
frá Stokkseyrarkirkju í dag og
hefst athöfnin klukkan 14.
Ég vil með fáum orðum fá að
kveðja mína elskulegu móðursystur
Guðmundu Ásgeirsdóttur, sem lést á
dvalarheimilinu Seljahlíð 17. janúar
sl. á 94. aldursári. Munda frænka var
yngst af átta í systkinahópnum frá
Ásgarði á Stokkseyri. Elstu systk-
inin fæddust í Djúpadal, en yngstu
þrjú í Ásgarði, litlu koti austast á
Stokkseyri.
Munda var á 12. árinu þegar faðir
hennar lést við vinnu sína í Vest-
mannaeyjum. Fátæktin var mikil og
fór hún að vinna barn að aldri. Fram-
an af ævi átti Munda við heilsuleysi
að stríða og örlögin höguðu því þann-
ig að hún giftist ekki og eignaðist
ekki sín eigin börn. Hún og mamma
voru afar nánar og hittust daglega.
Munda var viðstödd fæðingu mína og
minna systkina og var okkur alla tíð
sem önnur móðir.
Hún var líka nátengd hinum
systkinum sínum og mikið af þeirra
börnum. Hennar mestu dyggðir voru
hjálpsemi, samviskusemi og reglu-
semi. Það má með sanni segja að
Munda frænka hafi lifað lífi sínu við
að annast aðra á einn eða annan hátt.
Ung að árum þá flutt til Reykja-
víkur sagði hún starfi sínu lausu og
fór austur á Stokkseyri til þess að
annast móður sína og halda heimili
fyrir bræður sína, Þorgeir og Jónas.
Þannig var tíðarandinn og staða kon-
unnar almennt. Hin systkinin voru
gift með börn og farin að lifa sínu lífi.
Þau fluttu nokkrum árum síðar til
Reykjavíkur öll fjögur og bjuggu í
lítilli tveggja herbergja íbúð í Eski-
hlíð 12a, en í sama húsi bjó einnig
Einar bróðir Mundu og hans fjöl-
skylda. Amma dó hjá Mundu, en hún
hélt áfram að halda heimili fyrir
bræður sína. Amma í Ásgarði hafði
alið upp frænku okkar, Áslaugu Al-
freðsdóttur, sem var systurdóttir
Ásgeirs afa. Ása þjáðist af litninga-
galla sem hamlaði henni líkamlega
og í andlegum þroska. Þegar amma
veiktist fór Ása til Þorbjargar systur
Mundu, sem bjó í Merkigarði á
Stokkseyri. Síðast var hún flutt til
Reykjavíkur, þá á miðjum aldri á
Elliheimilið Grund. Ekki voru önnur
betri úrræði í þá tíð. Þar tók Munda
frænka við. Hún var þar alltaf þegar
hún gat gerandi sitt besta svo að erf-
iða ævin hennar Ásu yrði bærilegri.
Sem verkakona vann hún hörðum
höndum allt sitt líf. Hún hafði ekki
mikinn tíma fyrir áhugamál. Hún
hafði unun af handavinnu og var
mikil listakona á því sviði.
Í frístundum hjálpaði hún systk-
inum sínum eins vel og hún gat.
Munda bakaði heimsins bestu flat-
kökur, saumaði föt og sængurver.
Tók slátur fyrir okkur, passaði börn-
in og studdi okkur í lífsbaráttunni á
allan hátt. Slíkt er ómetanlegt og
verður aldrei fullþakkað. En það var
erfitt að þakka þessari góðu konu,
því þetta var allt sjálfsagt og ekki til
að minnast á. Munda var heldur ekki
alin upp við að flíka tilfinningum sín-
um. Hún naut mikillar væntumþykju
og virðingar allrar fjölskyldunnar.
Iðulega fór hún á sumrin og dvaldi
hjá börnum Önnu systur sinnar á
Sýrlæk í Villingaholtshreppi. Þeirra
orlofa naut hún mjög. Eftir að hún
flutti í Seljahlíð naut hún náins sam-
bands við stóran hóp afkomenda
systkina sinna, sem heimsóttu hana
og sinntu henni vel. Síðustu árin
voru Mundu erfið vegna veikinda.
En hún hélt reisn sinni og andlegu
atgervi til hinsta dags. Eflaust var
hún Munda mín hvíldinni fegin eftir
langa og oft á tíðum stranga ævi.
Dauðinn kemur þá oft sem líkn.
En þegar svona góð og vönduð
manneskja kveður þá er söknuður-
inn og sorgin samt sár. Þarna fór
hún, konan, sem ég hef alltaf getað
reitt mig á í lífinu. Grandvör, æðru-
laus og tilbúin að gera allt fyrir aðra.
Ég bið góðan Guð að geyma
Mundu frænku mína. Megi hún hvíla
í friði.
Helga Óskarsdóttir.
Með þessu ljóði vil ég kveðja
Mundu frænku mína:
Söngurinn göfgar og glæðir
guðlegan neista í sál,
lyftir oss hærra í hæðir
helgar vort bænamál.
Sameinar ólíka anda
eykur kærleikans mátt,
bægir frá böli og vanda
bendir í sólarátt.
Harmur úr huganum víki
hamingjan taki völd,
ástin að eilífu ríki,
eflist hún þúsundföld.
Farsæld og fegurð glæðir
forðast hatur og tál,
Söngurinn sefar og græðir
söngur er alheimsmál.
(Þuríður Kristjánsdóttir.)
Hvíl í friði
Ásgeir Þór.
Munda kom inn í líf mitt fyrir tæp-
um 40 árum er ég giftist Ásgeiri
systursyni hennar. Fljótt varð hún
mikill heimilisvinur og stór þáttur í
lífi okkar. Munda var ógift og barn-
laus og var því til hennar leitað ef að-
stoð þurfti við barnapössun. Þar sem
ég var með þrjú lítil börn hefði ég
ekki komist af bæ ef Mundu hefði
ekki notið við. Þannig tengdist hún
dætrum okkar traustum böndum og
var þeim alla tíð síðan sem besta
amma, sem þær fengu að njóta svo
lengi. Einnig fengu þær góð ráð fyrir
sín börn er þau komu í heiminn og
voru þá gömlu húsráðin í heiðri höfð
eins og að hola gulrófu og fylla með
kandís og gefa síðan vökvann við
kvefi. Svo ég tali nú ekki lýsið og ull-
arbolinn.
Helsta tómstundargaman Mundu
voru hannyrðir og álít ég hana hafa
verið afburða vandvirka. Eftir hana
liggur mikið magn hannyrða sem
farið hefur víða á sýningar og hún
var síðan óspör á að gefa vinum og
vandamönnum. Einnig hafði hún
mikið yndi af söng og tónlist og söng
í mörgum kórum um ævina svo sem
Kvennakór Slysavarnafélagsins,
Verkalýðskórnum og síðast með Ár-
nesingakórnum. Oft talaði hún um
vorið þegar hún var að syngja með
þremur kórum og endaði svo á Lýð-
veldishátíðinni á Þingvöllum. „Þá var
nú gaman,“ sagði Munda með
glampa í augum.
Ekki lét hún sitt eftir liggja að
sinna sjúku og öldruðu fólki og verð
ég þar að nefna Ásu uppeldissystur
hennar sem lá á Grund og ekki gekk
heil til skógar. Hana heimsótti
Munda vikulega í fjölda ára.
Ég á Mundu mikið að þakka og tel
hana eina eðlisgreindustu og bestu
manneskju sem ég hef kynnst.
Blessuð sé minning hennar.
Svanlaug Torfadóttir.
Hún Munda frænka er dáin. Hún
var síðust af Ásgarðssystkininum frá
Stokkseyri, en hún var alla tíð ein-
lægur Stokkseyringur í sér og hafði
óbilandi áhuga á að fylgjast með öllu
þar eins og hún gat, jafnvel eftir yfir
sextíu ára búskap í Reykjavík.
Hún bjó sér afar fallegt heimili í
Eskihlíðinni og til hennar var gaman
að koma. Hún var mikil handverks-
kona enda bar heimilið þess fagurt
vitni. Útsaumuð listaverk hvarvetna.
Hún gaf mér fyrsta krosssaums-
stykkið mitt þegar ég var átta ára og
ekki var annað tekið í mál en að það
væri klárað og sett upp.
Fyrir mig sem barn var heimili
Mundu heill ævintýraheimur.
Munda bjó lengstum ein og hafði
yndi af því að taka á móti gestum og
ekki síst börnum og á móti þeim var
tekið af gestrisni sem fullorðin væru.
Þess nutum við systurnar enda var
eins og hún ætti okkur sem sín börn.
Munda var, eins og systkini henn-
ar, afar söngelsk og músikölsk. Hún
söng í Árnesinga-kórnum og fleiri
kórum og hafði af því mikið yndi.
Hún var alltaf viðstödd tímamót í
fjölskyldu okkar, fermingar og
skírnir, og yfirleitt var til siðs að taka
lagið.
Munda var ömmusystir mín og
sannkölluð frænka, en segja má að
hún hafi þó að nokkru leyti komið í
ömmu stað, en amma féll frá löngu
fyrir mína tíð.
Síðustu árum ævi sinnar eyddi
hún á Dvalarheimilinu í Seljahlíð.
Hún gerði sér alltaf far um að líta vel
út og vera vel til höfð. Það var eins og
væri hún hvern dag að undirbúa sig
til veislu. Í Seljahlíð átti hún góða
daga og á starfsfólk þar miklar þakk-
ir skildar fyrir góða umönnun við
Mundu. Með henni er fallin frá
merkileg kona sem gaf af sér meira
en hún ætlaðist til að fá. Blessuð sé
minning hennar.
Ragnheiður
Þórarinsdóttir.
Munda frænka var einstök. Þegar
við hugsum um hana skynjum við
frið og kærleika. Hún var systir
ömmu okkar og okkur fannst hún
alltaf mjög gömul. Hún var ógift en
engu að síður mikil fjölskyldumann-
eskja. Hún hafði mikið samband við
systkini sín, og fylgdist af áhuga með
fjölskyldum þeirra. Eins hélt hún
góðu sambandi við vini sína og þeirra
fjölskyldur. Henni þótti sjálfsagt að
hugsa um móður sína í ellinni, Ásu
uppeldissystur sína og rétta fram
hjálparhönd hvar sem hennar var
þörf. Við systurnar nutum þessa,
hún passaði okkur þegar við vorum
litlar og dvaldist á heimilinu meðan
foreldrarnir skruppu til útlanda.
Milli heimila okkar var mikill sam-
gangur, hún var hjá okkur á jólunum
og fór oft með okkur austur fyrir
fjall. Hún var því einskonar amma
okkar og vorum við henni nákomnar.
Munda vann ýmis störf um ævina
og fór svo vel með peninga að henni
tókst að veita sér það sem hún vildi.
Hún veitti gestum sínum af reisn, gaf
myndarlegar gjafir, ferðaðist oft til
útlanda, var vel klædd og hélt öllu
fínu í kringum sig.
Hún hélt alltaf tryggð við æsku-
slóðirnar á Stokkseyri og naut þess
að fara þangað og dveljast meðan
hún hafði heilsu til.
Heimili hennar í Eskihlíð og síðar í
Seljahlíð voru falleg og fyrir okkur
ákveðið athvarf frá hvers kyns
amstri og áreiti. Allt var hreint, hver
hlutur á sínum stað, rúmið glæsilega
uppábúið og hún sjálf fín með hvítt
hárið fallega lagt. Hún tók alltaf hlý-
lega á móti okkur og það var gaman
að spjalla við hana því hún var skarp-
greind og hafði áhuga á því sem var
að gerast í kringum sig. Auk þess
hafði hún góða kímnigáfu og sagði
vel frá.
Hjá henni var gestkvæmt. Minn-
isstæðar eru kaffiveitingarnar í
Eskihlíðinni en þá raðaði hún á disk
jöfnum sneiðum af hvítri og brúnni
jólaköku, hvítri og brúnni lagköku,
auk þess sem hún smurði skonsur
eða heimabakað brauð með kæfu eða
öðru áleggi og bar á borð. Síðan dró
hún fram kleinur og annað sem hún
átti. Ekkert þýddi að mótmæla fyr-
irhöfninni, svona vildi hún hafa
þetta, heimabakað, fallega framborið
og vel útilátið. Og ekki stóð á okkur
að gera veitingunum skil. Þegar hún
flutti í Seljahlíð hætti hún að baka en
hélt áfram að gefa gestum sínum
kaffi og með því og passaði uppá að
eiga kók handa börnunum.
Hún var frá upphafi mjög sátt við
að vera í Seljahlíð og þar leið henni
vel. Hún stundaði handavinnuna af
kappi og kunni að meta þá góðu
umönnun sem hún fékk á heimilinu.
Þar naut hún áfram samvista við
Einar bróður sinn og Möggu mág-
konu sína meðan þau lifðu en áður
höfðu þau búið á móti henni í Eski-
hlíðinni.
Munda var heimakær og sjálfri
sér nóg, handavinnan var hennar líf
og yndi. Handverk hennar var ein-
staklega fallegt. Vettlingarnir sem
hún gaf okkur voru útprjónaðir
sparivettlingar, sængurverasettin
notum við bara á jólunum, snjóhvít
með hekluðum milliverkum og harð-
angur- og klaustursaumi, og þannig
mætti áfram telja. Hún valdi efnið af
kostgæfni, setti liti saman af listfengi
og vann hvert verk af sérstakri alúð
og vandvirkni. Þrátt fyrir versnandi
sjón hélt hún áfram án þess að slá
neitt af kröfunum og útbjó gjafir
handa börnum okkar systra, sæng-
ursett, veggmyndir, útprjónaða
stelpuvettlinga og bangsa. Hún vildi
gefa yngri börnunum til jafns við þau
eldri og tókst það með seiglunni.
Á síðustu árum var heilsa Mundu
orðin slæm en þó hélt hún fótavist og
andlegri reisn. Við göntuðumst
stundum með það að hennar minni
væri mun betra en okkar. Hún stytti
sér stundir með hljóðbókum þegar
hún hætti að geta unnið að ráði í
höndunum og njóta sjónvarps sem
áður hafði veitt henni mikla ánægju.
Við komum til með að sakna Mundu
en við erum þakklátar fyrir að hún
skyldi aðeins vera rúmföst í viku áð-
ur en hún hlaut friðsælt andlát.
Munda var fulltrúi gamalla gilda
og sú síðasta sem kveður af „gamla
fólkinu“ okkar. Reglufesta hennar
og tryggð veitti okkur öryggi og hún
kenndi okkur margt þótt við stæð-
umst ekki væntingar hennar varð-
andi hannyrðakunnáttu. Hún var
strangheiðarleg og skuldaði aldrei
neinum neitt. Hún leit ekki á það
sem fórn að sinna öðrum. Henni var
eiginlegt að leysa öll verk, stór sem
smá, vel af hendi og fara vel með alla
hluti. Hún var sátt og jákvætt við-
horf hennar til lífsins er okkur til eft-
irbreytni. Að leiðarlokum þökkum
við henni allt það sem hún var okkur.
Við gleðjumst yfir því að hafa átt
hana svona lengi að og að börnum
okkar skyldi auðnast að kynnast
henni og njóta umhyggju hennar.
Guð blessi minningu hennar.
Inga Ósk, Jóhanna
og Guðmunda.
Mig langar til að minnast Guð-
mundu, eða Mundu á 12 eins og hún
var oft kölluð heima, en þá er átt við
Eskihlíð 12. Þessi blokk var ein af
elstu blokkunum við Eskihlíðina,
mjög virðuleg og alltaf hvítmáluð,
stigagangurinn stífbónaður og allt
svo fínt, sérstaklega þegar komið var
inn til Mundu. Þar var nú aldeilis fal-
legt og gat ég staðið lengi agndofa
yfir öllum fallegu hlutunum sem hún
hafði búið til, fallegan rennibekk,
fína dúka, dúllur, útsaumaðar mynd-
ir og ýmislegt fleira. Það var sama
hvað hún tók sér fyrir hendur, hvort
það var handavinna eða matargerð,
það var allt bæði vel unnið og vand-
að. Handbragðið hennar Mundu var
auðþekkt. Ég var svo lánsöm að fá
frá henni margan góðan grip og
minnist ég sérstakleg fermingar-
gjafarinnar. Það var sængurverasett
með milliverki og flatsaumi og alveg
einstakleg fallegt.
Mamma og Munda voru einstak-
leg góðar vinkonur og áttu mikil og
góð samskipti. Ævinlega var hægt að
leita til Mundu hvort sem til stóð að
halda veislu eða sauma föt eða hekla.
Munda var höfðingi heim að sækja
og hvers manns hugljúfi. Hún hafði
gaman af að ræða um menn og mál-
efni og gat oft komið auga á spaugi-
lega hlið mála. Hún hafði gaman af
að gantast í góðra vina hópi og gera
góðlátlegt grín á sinn hógværa hátt.
Þegar ég var lítil stúlka og svolítið
matvönd vildi ég ekki borða annað
smjör en glanspakkað gæðasmjör.
Það fannst Mundu algjör óþarfi og
reyndi mikið til að fá mig til að skipta
yfir í bögglasmjör eða 2. flokk sem
þá var til. Nú sést hvorki böggla-
smjör né 2. flokkur og margt annað
er horfið.
Far þú í friði,
friður Guðs þig blessi,
hafðu þökk fyrir allt og allt.
Gekkst þú með Guði,
Guð þér nú fylgi,
hans dýrðarhnoss þú hljóta skalt.
(Valdimar Briem.)
Mig langar til að þakka Mundu allt
sem hún gerði fyrir mig og mína.
Góðar gjafir, hlýhug og alla hjálpina
gegnum tíðina og einstaka vináttu.
Katrín Þorsteinsdóttir.
Okkur langar að kveðja hana Guð-
mundu Ásgeirsdóttur, elskulega
frænku okkar, með þessu fallega
haustljóði og þakka henni samfylgd-
ina.
Er fjallið býst við fönn og norðanrosa,
þá fléttar það sér kufl úr rauðu lyngi.
Á draumaþingum dýrlingarnir brosa,
þó dauðinn öllum klukkum sínum hringi.
Þó fjúki lauf á vængjum kaldra vinda,
og vetur nálgist óðum, frostið herði,
þá njóta rætur náðar þeirra linda,
sem niða leyndar undir freðnum sverði.
Að kvöldi dags er kveikt á öllum
stjörnum,
og kyrrðin er þeim mild, sem vin
sinn tregar,
og stundum skýla jöklar jarðarbörnum,
og jafnvel nóttin lýsir þeim til vegar.
(Davíð Stefánsson.)
Við trúum því að Munda sé nú
komin í faðm systkina sinna , þeirra
sem henni var svo annt um og sakn-
aði mikið. Blessuð sé minning Guð-
mundu Ásgeirsdóttur
Jóna Þórarinsdóttir, Guðrún
Björg, Þórarinn, Hafdís og
Guðmunda Birna Ásgeirsbörn.
GUÐMUNDA
ÁSGEIRSDÓTTIR
Ástkær eiginmaður minn, faðir, tengdafaðir og
afi,
GUÐMUNDUR EINAR JÚLÍUSSON
matreiðslumeistari,
Goðheimum 22,
Reykjavík,
lést á Landspítala Fossvogi fimmtudaginn
23. janúar.
Jarðarförin auglýst síðar.
Björg J. Benediktsdóttir,
Auður R. Guðmundsdóttir, Guðmundur Hermannsson,
Bjarni Þór Guðmundsson, Kristín V. Sigurðardóttir
og barnabörn.