Morgunblaðið - 09.07.2006, Side 15

MORGUNBLAÐIÐ SUNNUDAGUR 9. JÚLÍ 2006 15
vegna. Skóladagurinn hefur lengst
hjá nemendum á öllum aldursstigum
auk þess sem margir nýta ýmiss kon-
ar þjónustu eins og frístundaheimili,
tómstundanámskeið og fleira sem
fram fer í skólanum eftir að skóladegi
lýkur. Dagurinn er því langur hjá
mörgum nemendum. Skólarnir hafa
hins vegar verið að opnast og foreldr-
ar og jafnvel ömmur og afar fylgjast
meira og betur með skólastarfinu og
taka meiri þátt í því en upplifa líka að
þau hafi skyldur, en hvort tveggja er
mjög jákvætt.“
En hvað með börnin sjálf, finnurðu
einhvern mun á þeim eftir þessi nær
tuttugu ár sem þú hefur stjórnað
skólanum?
„Það er auðvitað alltaf einhver
breyting en ef ég legg út frá okkar
nemendum þá finnst mér þeir ekki
hafa breyst svo mikið. Hins vegar
verður maður þess áþreifanlega var í
hraða þjóðfélagsins að sum börn eru
meira ein eftir að skóladegi lýkur.
Þetta þýðir aftur á móti ekki að þann
tíma sem nemendur eru í okkar
umsjá séu þeir ekki jafndugmiklir,
góðir og metnaðargjarnir og áður
fyrr. Við verðum bara alltaf að hafa
hugfast mikilvægi þess að nemendur
eigi traust og gott athvarf í að leita
eftir að skóla lýkur á daginn og séu í
góðum og jákvæðum tengslum við
foreldra sína.“
Mikilvægt að styrkja
sjálfsmynd barna
Tölum nú aðeins um menntun í nú-
tímasamfélagi. Hver á kjarni mennt-
unar að vera? Á hvað eigum við að
leggja áherslu? Hvað felst í góðu
skólastarfi?
„Það halda flestir að fyrst nefni
maður íslensku, stærðfræði, tungu-
mál eða upplýsingamennt. Í Ártúns-
skóla höfum við ekki síður unnið með
samskipti og það að geta fótað sig í
nútímasamfélagi. Við viljum að nem-
endur læri að nýta það frumkvæði
sem í þeim býr og styrki sína sjálfs-
mynd. Sá sem hefur sjálfsöryggi í
veganesti er vel nestaður í þjóðfélagi
sem er jafnögrandi og fullt af áreiti
eins og okkar. Þar verður fólk að hafa
jarðfestu og geta staðist áreiti og
metið sjálft hvað því er hollt og hvað
ekki. Við leggjum því mikla áherslu á
lífsleikni í okkar skólastefnu og hún
er eins og rauður þráður í öllu okkar
starfi. Ekki skal dregið úr gildi góðra
einkunna en þær eru oft haldlitlar ef
áðurnefndir eiginleikar fylgja ekki
með. Við leggjum því áherslu á sam-
starf og samvinnu og virka þátttöku
allra. Það er t.d. gaman að segja frá
því að í fyrra var fyrsta nemendafélag
yngri nemenda, að ég held á landinu
öllu, stofnað í skólanum, Félag ung-
menna í Ártúnsskóla eða FUÁ. Fé-
lagsmenn eru allir nemendur 1. til 7.
bekkjar. Nemendur þriggja elstu ár-
ganganna, 5.–7. bekkjar, mynda
stjórn en nemendur 1. til 4. bekkjar
eiga áheyrnarfulltrúa sem sitja
stjórnarfundi. Nafnið var að sjálf-
sögðu valið í atkvæðagreiðslu,“ segir
skólastjórinn og brosir. „Félagið er
mikilvægur þáttur nemendalýðræðis.
Það tekur svolítinn tíma að koma
svona verkefni í gang og virkja alla til
þátttöku en það er virkilega þess
virði. Þetta er mjög þakklátt starf.
Krakkarnir eru líka geysilega áhuga-
samir og til marks um það get ég
nefnt að stjórnarfundir eru yfirleitt
klukkan átta á morgnana, áður en
skólinn byrjar! Skólastjóri og náms-
ráðgjafi sitja stjórnarfundi með mál-
frelsi og tillögurétt.“
Á kafi í tónlist
Hillurnar hjá skólastjóranum
svigna undan geisladiskum. „Þetta er
undirleikur fyrir söng- og ljóðatíma,“
segir hann kankvís. „Ég er alinn upp
á miklu tónlistarheimili. Pabbi var
mikill hetjutenór og harmonikkuleik-
ari og samdi líka lög, afi spilaði á org-
el og mamma hafði frábæra söng-
rödd. Fjölskyldan bjó í Sigurðarhúsi
á Eskifirði og var heimilið mann-
margt en þar létti tónlistin lífið. Ég
var farinn að radda 10–11 ára gamall.
Það var nú svo að ef maður gat lagt
eitthvað til í söng þá var eldri kyn-
slóðin ekki eins ströng á að senda
mann í háttinn.“
Og svo fórstu í poppið?
„Já, ég fór ungur að spila í hljóm-
sveitum, en ætli sú kunnasta, á Aust-
fjörðum í það minnsta, hafi ekki verið
hljómsveitin Ómar. Það olli reyndar
svolitlum misskilningi þegar við aug-
lýstum „Ómar og Ellert skemmta“,
því þá var Ómar Ragnarsson orðinn
þekktur skemmtikraftur, svo við
breyttum auglýsingunni snarlega í
„Skemmtið ykkur með Ómunum og
Ellert“, en aðsóknin minnkaði ekki
við það,“ segir skólastjórinn og hlær
eins og sá sem kann að gera grín að
sjálfum sér. „Við spiluðum alveg
þindarlaust á sumrin og síldarárin
voru mögnuð,“ segir hann og verður
dreyminn á svip. ,,Maður vann fullan
vinnudag og spilaði svo á síldarböll-
um allt að fimm til sex kvöld í viku.
Þetta voru óskaplega skemmtilegir
tímar. Árið 1968 gekk ég í hljómsveit-
ina Húna en þegar ég fór að kenna í
Öldutúnsskóla stofnuðum við nokkrir
kennarar þar söngsveitina Randver
sem er enn starfandi. Þar spila ég á
bassa, eins og ég hafði reyndar gert á
árum áður, ásamt því að sinna söng
og textagerð. Gráir fyrir hærum höf-
um við ennþá óskaplega gaman af
þessu.“
Þú hefur einmitt samið nokkra
ódauðlega texta við jafnógleymanleg
dægurlög eins og „Karlmannsgrey í
konuleit“ með Dúmbó og Steina,
„Dansað á dekki“ með Fjörefni og
„Góðhjörtuð kona“ með Randver, svo
aðeins nokkur séu nefnd.
„Ég hef samið umtalsverðan fjölda
texta við lög af ýmsum gerðum og
haft mjög gaman af. Þetta eru bæði
dægurlagatextar, gamanvísur og svo
þykist ég stundum kveða eitthvað
dýrara. Ég hef alltaf haft yndi af ljóð-
um.“
Framsækin söng- og ljóðakennsla
Söngurinn er einmitt í öndvegi hér
í skólanum og mér skilst að þú hafir
sett upp söngleiki með nemendum?
„Ég hef sett upp fjölda leikrita
með söngvum með 12 ára nemend-
um. Hér mótmælir enginn því að
syngja. Skrifstofa skólastjórans er
ekki tákn um vald því hér æfum við
söng og oft skila nemendur mér
munnlegum ljóðaverkefnum hér. Ég
hitti þrjá elstu árgangana á sal á
hverjum föstudegi, í stund sem ég
kalla „40 mínútur á föstudegi“. Þar
sinnum við fjölbreyttum verkefnum,
m.a. ljóðalestri og söng. Nemendur
læra hér ljóð af miklum móð. Ég hef
lengi haft mikinn áhuga á ljóðum en
fyrir rúmum tíu árum unnum við
Magnús Kjartansson, tónlistarmað-
ur og góður vinur minn, þróunar-
verkefni sem bar nafnið „Ljóð í lif-
andi ljósi“.
Þetta samstarf hefur haldið áfram
og Magnús verið mér og skólanum
ómetanleg hjálparhella. Það er miklu
auðveldara fyrir börn að læra ljóð
sem eiga sér lög og því kenni ég ljóð á
þann hátt auk þess sem það er svo
miklu skemmtilegra. Í tölvunni minni
á skrifstofunni er ég með undirleik-
inn við ljóðin og oft banka bara
krakkarnir, stundum eitt og eitt og
stundum hópur, á dyrnar og segja til
dæmis „Ellert, við ætlum að skila
„Huggast við hörpu,“ og þá ómar lag-
ið og upplífgandi söngur nemenda
um skrifstofuna.“
Er virkilega ekkert mál að fá nem-
endur til að syngja?
„Nei, það er ekkert mál. Undan-
farin ár hef ég boðið öllum 10 til 12
ára nemendum að vera með í söng-
hóp. Eina skilyrðið er að hafa gaman
af að syngja. Í vetur voru 42 nem-
endur í sönghópnum og við fórum
víða og sungum svo sem á hjúkrunar-
og elliheimilum. Á vorin ljúkum við
síðan starfinu með því að fara í hljóð-
ver og taka upp afrakstur vetrarins
og nemendur sönghópsins fá geisla-
disk til eignar. Það finnst þeim frá-
bært,“ segir Ellert og brosir og ein-
hvern veginn hefur maður á
tilfinningunni að fátt finnist honum
sjálfum skemmtilegra.
„Farsælt skólastarf verður að vera
lifandi, fjölbreytt og skemmtilegt. Í
jákvæðri samvinnu við nemendur,
foreldra og síðast en ekki síst við
traust og gott starfsfólk er hægt að
gera það að veruleika. Ég held að
okkur í Ártúnsskóla hafi í gegnum
árin tekist bærilega upp í þessum
efnum.“
Ætli íslensku menntaverðlaunin
og ánægðir nemendur tali ekki sínu
máli.
’Þjóðfélagið hefur verið á alveg ofboðslegriferð og skólarnir eru í linnulítilli aðlögun að
þessum öru breytingum þjóðlífsins.‘
’Við viljum að nemendur læri að nýta þaðfrumkvæði sem í þeim býr og styrki sína
sjálfsmynd. Sá sem hefur sjálfsöryggi í vega-
nesti er vel nestaður í þjóðfélagi sem er jafn-
ögrandi og fullt af áreiti eins og okkar. ‘
Höfundur er sjálfstætt starfandi
blaðamaður.
B&L verslun og varahlutir
Brú
Shell
Fossháls