Náttúrufræðingurinn

Árgangur

Náttúrufræðingurinn - 01.10.1945, Blaðsíða 26

Náttúrufræðingurinn - 01.10.1945, Blaðsíða 26
170 NÁTTÚRUFRÆÐINGURINN en þá vai- jökullinn „skjöldóttur", eins og fyrr getur, og skiptust á blettir af hvítri mjöll og brúnum sumarsnjó. — Ryk var miklu meira á yfirborði jökulsins í ár en í fyrra. Hin mikla þykkt snjólagsins undan síðasta vetri kom okkur all- mjög á óvart. Þar sem stengurnar voru aðeins 5 m. upp úr snjó í sept. 1943, var lítil von til þess, að þær stæðu nú upp úr. Hæpið má telja, að hærri stengur standist ísingu og vetrarstorma. Var því horfið. að því ráði að nota stengur þær, sem leiðangurinn hafði með sér, til að gera úr þeim „turn", sem bæði væri sterkari og bæri betur stög en einfaldar stengur. Hólu þeir Steinþór og Einar verkfræðilegan undirbúning að mannvirki þessu. Árni Stefánsson og Franz fóru með mælingastöng upp á Kötlukoll eystri. Við Árni Árnason lukum við mælingu á snjólögum í gryfjunni. Mánudaginn 7. ágúst. Tjaldstaðurinn okkar er h. u. b. beint í suður frá Austmannsbungu (1375 m.) og um tveim km. sunnar og vestar en tjaldstaðurinn var í sept. 1943, að því er Steinþóri reiknast til. Báðum megin við tjöldin — austan og vestan — eru tvær samhliða sprungur frá N til S. Bi'lið milli þeirra er um 100 m. Víddin að ofan er 150—200 cm. Þær virðast myndaðar ekki alls fyrir löngu, því að sprungubarmarnir eru lítið sem ekkert afsleppir. Um 100—200 m. austan við eystri sprunguna er djúp og <víð gjá eða öllu heldur tvær sprungur, en spildan milli þeirra sigin niður um 5—10 m. Sjálf- sagt standa þessar sprungur í sambandi við landslagið undir jöklin- um. Rétt ausatn við gjá þess var „turninum" ætlaður staður. Skammt þar fyrir austan tekur að halla hægt niður að hinum slétta jökul- slakka ofan við Kötlukverkina, sem áður var nefndur. Um daginn unnu þeir Steinþór, Einar og Árni Þ. að turninum, en við Árni Stef. og Franz tókum að grafa grylju þar, sem turninn skyldi reistur, og þrjár gryfjur fyrir stagfestur. Voru gryfjur þessar 250 cm. á dýpt. Var hvoru tveggja — turni og gryfjum — lokið um miðnætti. Um morguninn liafði verið þoka og dálítil rigning, en stytti upp um 14-leytið og heiddi af kl. 17. Þriðjudaginn 18. ágúst. Um nóttina veiktist Árni Stefánsson af kölduflokum og verk fyrir brjósti. Hlúðum að honum með teppum og gáfum honum kamiórudropa. Loft var heiðríkt um nóttina og frost 2.5 st. í 100 cm. hæð frá snjó. Láglendi allt austur undan var lijúpað bólstruðu skýjahafi. Aðeins Hvannadalshnúkur mændi upp úr. Um morguninn dreif einnig þoku á jökulinn, en birti aftur um 11-leytið.

x

Náttúrufræðingurinn

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Náttúrufræðingurinn
https://timarit.is/publication/337

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.