Skólablaðið - 01.11.1965, Side 9
35 -
UM IAGAÁKVIÐI
er fjalli um frávikningu inspectors scholae o. fl.
Til þess að lög félagsskapar geti talizt
fullnægjandi og skynsamleg þurfa þau að
uppfylla ákveðin skilyrði. Meðal þeirra
skilyrða eru ákvæði um kosningu stjorn-
enda, kjörtímabil og frávikningu þeirra.
f Lögum um kosningu embættismanna
Skólafélagsins eru skýr ákvæði um, hvern-
ig kosning fari fram, hverjir séu kjör-
gengir og hvernig afl atkvæða skiptist
eftir bekkjum. Kjörtímabilið er einnig
glöggt afmarkað.
r 9. grein Laga um störf embættis-
manna Skólafélagsins segir : ( Greinar-
námer skv. gildandi lögum 1. okt. 1963 )
"Vanræki embættismaður skyldur sínar
eða brjóti hann lög þessi, skal inspector
scholae veita honum áminningu, ef sakir
eru litlar. Sé um stórfellda vanrækslu
eða brot að ræða, getur hann vikið emb-
settismanni úr embætti. "
Tvennt er við grein þessa að athuga.
r fyrsta lagi vantar ákvæði um áfrýjun
úrskurðar inspectors scholae. f öðru
lagi kveður greinin á um möguleika á frá-
vikningu allra embættismanna utan
inspectors scholae. Um frávikningu
inspectors scholae er hvergi getið.
Vera má, að einhver reyni að hártoga
nefnda lagagrein á þann veg, að inspector
scholae geti gefið sjálfum sér áminningu
og vikið sér úr embætti. Sá, er reynir
slfka hártogun, hafi f huga, að dómari
dæmir ekki í þvi máli, er hann á sjálfur
aðild að.
óheilbrigt verður að teljast, að einn
maður geti vikið embættismanni úr starfi
an þess að hinn brottrekni geti áfrýjað
máli sínu til þeirra, er réðu eða kusu
þann, sem brottreksturinn framkvæmdi.
Hinn brottrekni á að hafa lögverndaðan
rétt til að áfrýja máli sfnu til skólafundar.
f 88. gr. Laga um störf embættismanna
Skólafélagsins ( gr. nr. skv. gildandi lög-
um l.okt. 1963 ) segir : "Skolafundur
hefur æðsta úrskurðarvald f öllum mál-
um nemenda, nema um lagabreytingar se
að ræða. "
Þrátt fyrir mjög vfðtæk ákvæði þess-
arar greinar, skal fullyrt, að hún leysir
á engan hátt ákvæði um áfryjun úrskurð-
ar inspectors scholae af hólmi, frekar
en hún gerir allar aðrar lagagreinar ó-
þarfar. Þvf er rétt, að við nefnda 9. gr.
bætist málsgreinar, er hljóði á þessa
leið : Þeim, er inspector scholae vikur
úr embætti, skal heimilt að áfrýja á-
kvörðun hans til skólafundar. Fái frá-
vikningin yfir helming greiddra atkvæða,
skal hún standa óröskuð, en vera dauð
og ómerk ella.
Eins og fyrr er getið eru ákvæði um
frávikningu allra embættismanna Skolafe-
lagsins utan inspectors scholae. Sýalf-
sagt er að eitt gangi yfir alla. Þo þurfa
ákvæði um frávikningu inspectors scholae
að vera öllu ýtarlegri og frávikningin
torsóttari en er aðrir embættismenn
eiga f hlut. Nærtækustu rök fyrir akvæði
um frávikningu inspectors scholae er að
finna f ummælum prófessors ólafs jó-
hannessonar ( f Stjórnarskipun fslands
bls. 129 ), þar sem hann fer nokkrum
orðum um 3. málsgr. ll.gr. stjórnar-
skrárinnar, en hún fjallar um frávikn-
ingu forseta fslands :
"Vera má, að þau atvik beri að hönd-
um, að ótækt þyki, að forseti gegni leng-
ur starfa sfnu, en hann fáist þó ekki til
að segja af sér. Það er t. d. hugsan-
legt, að forseti verði geðveikur, mis-
beiti stöðu sinni, geri sig sekan um
Frh. á bls. 60.