Íslenskar landbúnaðarrannsóknir - 01.03.1980, Síða 92

Íslenskar landbúnaðarrannsóknir - 01.03.1980, Síða 92
90 ÍSLENZKAR LANDBÚNAÐARRANNSÓKNIR mynda setið, háð því, að nægileg birta sé til ljóstillífunar. Framleiðni kalkþörunga er því lítil sem engin neðan 40 metra dýpis. Blöndun við landrænan framburð virðist með ólíkum hætti á þessum slóðum, því að fínefna (eðju, mélu) fór ekki að gæta að marki, fyrr en komið var niður fyrir um 30 metra dýpi í Hrútafirði og Miðfirði vestanverðum, en aftur er Bitrufjörður fullur af fínkornóttu seti, og á flestum stöðum í Steingrímsfirði gætti þess einnig. Ekki er ljóst, af hverju þessi munur stafar, en orsakirnar gætu verið minni hreyfmg sjávar í Bitrufirði og Steingríms- firði (hægari straumar, meira skjól). Erfitt er að fjölyrða um þá dreifingu, sem fram kemur norðar í Húnaflóa (2. mynd). Inni á fjörðum fannst yfirleitt lítið kalk í sýnum, og úti fyrir Hornströndum voru sýni að jafnaði tekin á of miklu dýpi fyrir kalkþörunga. Setið var hins vegar kalkríkt vegna lítils framburðar á land- rænu efni. Nýtingarmöguleikar. Af framangreindri athugun virðist ljóst, að við sunnanverðan Húnaflóa, þ. e. í Miðfirði, Hrútafirði og Bitrufirði utan- verðum, eru víðáttumiklar breiður af kalkþörungaseti. Ekki er unnt að segja til um þykkt þessa sets, en hin mikla út- breiðsla þess sýnir, að um mikið magn er að ræða. Kalkþörungasetið er á litlu dýpi og því aðgengilegt til dælingar eða mokst- urs af hafsbotni. Kalkþörungar hafa verið nýttir öldum saman til áburðarframleiðslu, t. d. í Frakklandi, og þykja m. a. vegna efna- samsetningar sinnar mjög heppilegir til slíks. Því sýnist okkur eðlilegast, að beina athyglinni að kalkþörungabreiðunum í sunnanverðum flóanum. Skeljasandssvæðin í norðvestanverðum flóanum virðast geyma mikið af kalki, en þau eru síður fallin til kalknáms vegna dýpis, auk þess sem þau eru opnari fyrir hafi og misjöfnum veðrum. Nýting kalkþörunga í Frakklandi Frakkar taka árlega meira en 300.000 lestir af kalkþörungaseti (maérl) af hafsbotni við Bretagenskaga. Setinu er mokað eða dælt í skip og flutt frá bryggju með bílum í verksmiðjur. Þar er það þurrkað við 60 — 70 stiga hita, mulið og sekkjað. Setið er nokkuð hreint, inniheld- ur 1.5 — 17% af efnum, sem leysast ekki í 20% HCl, en afgangurinn er að mestu CaC03 (80%) og MgC03 (10 - 12%) (Blunden o. fl. 1975). I. tafla sýnir magn aukaefna og snefilefna í frönskum kalk- þörungaáburði. I. TAFLA. Aukaefni og snefilefni í frönskum kalkþörunga- áburði (skv. Glunden o. fl. 1975): s 0.60% Mn 480 ppm Cu 15 ppm p 0.35% Sn 200 - Zn 15 C1 0.20% In 200 Ni 10 K 0.20% Sr 150 As 5 Na 0.17% B 80 Cr 5 Fe 2500 ppm Pb 50 Br 3 I 1200 F 50 Co 1.5 A1 500 Ti 25 Ag 1 Kalkþörungar við ísland Kalkþörungar hafa fundizt víða við strendur landsins. Helgi Jónsson (1910) sagði þá t. d. finnast á Vestfjörðum, í Eyjafirði, á Austfjörðum og í Hvalfirði. Adey (1968) lýsti dreifmgu kalkþör- ungaskorpu, sem hann fann víða um- hverfis landið. Kalkþörungar í Arnarfirði voru rann- sakaðir fyrir nokkrum árum (SlGURÐUR
Síða 1
Síða 2
Síða 3
Síða 4
Síða 5
Síða 6
Síða 7
Síða 8
Síða 9
Síða 10
Síða 11
Síða 12
Síða 13
Síða 14
Síða 15
Síða 16
Síða 17
Síða 18
Síða 19
Síða 20
Síða 21
Síða 22
Síða 23
Síða 24
Síða 25
Síða 26
Síða 27
Síða 28
Síða 29
Síða 30
Síða 31
Síða 32
Síða 33
Síða 34
Síða 35
Síða 36
Síða 37
Síða 38
Síða 39
Síða 40
Síða 41
Síða 42
Síða 43
Síða 44
Síða 45
Síða 46
Síða 47
Síða 48
Síða 49
Síða 50
Síða 51
Síða 52
Síða 53
Síða 54
Síða 55
Síða 56
Síða 57
Síða 58
Síða 59
Síða 60
Síða 61
Síða 62
Síða 63
Síða 64
Síða 65
Síða 66
Síða 67
Síða 68
Síða 69
Síða 70
Síða 71
Síða 72
Síða 73
Síða 74
Síða 75
Síða 76
Síða 77
Síða 78
Síða 79
Síða 80
Síða 81
Síða 82
Síða 83
Síða 84
Síða 85
Síða 86
Síða 87
Síða 88
Síða 89
Síða 90
Síða 91
Síða 92
Síða 93
Síða 94
Síða 95
Síða 96

x

Íslenskar landbúnaðarrannsóknir

Beinleiðis leinki

Hvis du vil linke til denne avis/magasin, skal du bruge disse links:

Link til denne avis/magasin: Íslenskar landbúnaðarrannsóknir
https://timarit.is/publication/1499

Link til dette eksemplar:

Link til denne side:

Link til denne artikel:

Venligst ikke link direkte til billeder eller PDfs på Timarit.is, da sådanne webadresser kan ændres uden advarsel. Brug venligst de angivne webadresser for at linke til sitet.