Þjóðmál - 01.12.2018, Blaðsíða 17
ÞJÓÐMÁL Vetur 2018 15
Ekki bara fyrir nörda
Forritun er ekki einungis fyrir þá sem ætla
sér að verða tölvunarfræðingar eða forritarar.
Ekki frekar en við ætlumst til að allir verði
smiðir þó við kennum smíði í grunnskólum.
Hæfni í forritun er til margs nýtileg. Rök-
hugsun og færni til að brjóta vandamál í
minni leysanlegar einingar er eitthvað sem
börn munu búa að um aldur og ævi óháð því
hvaða veg þau kjósa að feta.
Þess utan eykst þörfin fyrir fólk sem kann
að forrita og skilur forritun með hverjum
deginum. Þannig er áætlað er að 65% starfa
framtíðarinnar séu ekki til í dag og allar líkur
eru á að flest þau nýju störf sem skapast verði
tæknistörf. Forritun er ekki bara fyrir nörda
eða sérfræðinga heldur eitthvað sem tengist
nánast öllu í daglegu lífi. Því er mikilvægara
en nokkru sinni fyrr að kynna hana fyrir
börnum.
Ástæður til að kenna forritun
Forritun er læsi 21. aldarinnar. Börnin okkar
eiga að kunna að lesa og skrifa. Þá er mikil-
vægt að breyta staðalímyndinni um að
forritun sé bara fyrir nörda og drengi sem
spila tölvuleiki. Forritun er fyrir alla. Það
þarf sérstaklega að huga að því að kynna
fagið fyrir stúlkum þar sem mikill meirihluti
þeirra sem útskrifast úr tölvunarfræði í dag
eru drengir. Það sem við viljum í raun kenna
er forritunarleg hugsun (e. computational
thinking) og kennir okkur að brjóta niður
vandamál í minni auðleysanlegri einingar, að
þekkja mynstur í vandamálum og að leysa
eitt vandamál í einu. Þannig kennum við
börnunum okkar að nálgast vandamál með
skapandi og lausnamiðuðum hætti.
Forritun þjálfar okkur í þessum þankagangi.
Kennd er rökhugsun sem nýtist hvar sem er.
Um leið er okkur kennt að skilja samfélagið
og hlut tækninnar í því. Skapaður er góður
grunnur fyrir framtíðina þar sem stór hluti
starfa mun sem fyrr segir reiða sig á tækni og
tæknilæsi.
Forritun getur jafnframt þjálfað börn í þraut-
seigju. Þegar leysa þarf mörg lítil vandamál
og koma með hverja lausnina á fætur annarri
þarf að standast mótlæti þegar lausnin virkar
ekki. Það gefur líka margfalt til baka þegar
þeim tekst loksins að finna réttu lausnina.
Þá er forritun mun meira skapandi en margir
gera sér grein fyrir og eykur því færni á
því sviði. Það göfgar einstaklinginn mjög
að skapa, byggir upp sjálfstraust og veitir
áþreifanlegt virði. Auðvelt er nýta forritun í
tengslum við aðrar skapandi greinar innan
grunnskóla eins og í sjónlistum.
Horft til nágrannalanda
Forritun er kennd í flestum þeim löndum sem
Íslendingar kjósa að bera sig saman við. Árið
2012 var Eistland fyrsta landið í Evrópu til að
innleiða forritun í námskrá sína fyrir öll börn
frá fyrsta skólastigi. Árið 2014 voru fimmtán
þjóðir í Evrópu með forritun í námskrá og þar
af níu sem kenna forritun frá fimm ára aldri.
Þar má til dæmis nefna Eistland, Frakkland,
Spán, England, Finnland og Pólland. Lönd sem
hafa innleitt forritun á eldri skólastigum eru
til dæmis Danmörk, Austurríki og Búlgaría.
Svíþjóð bætti forritun á námskrána sína frá
hausti 2018 og Norðmenn eru með það á
stefnuskrá hjá sér.
Sum lönd kenna forritun sem sér námsgrein
en önnur, líkt og Finnar, kenna forritun frá
sex ára aldri þvert á aðrar greinar. Danir
kenna forritun tengda raungreinum, aðallega
stærðfræði. Af þessu getum við lært. Það
er til margra landa að líta þegar kemur að
innleiðingu hér.
Áætlað er að 65% starfa framtíðarinnar séu ekki til í dag og allar líkur
eru á að flest þau nýju störf sem skapast verði tæknistörf