Læknaneminn - 01.10.1991, Blaðsíða 10

hvort hann noti vímugjafa að staðaldri. Aldur og
almennt líkamlegt ástand hefur mikil áhrif á horfur
við meiriháttar bruna (sjá fyrri grein).
Að lokinni skoðun og mati á sjúklingnum og
sárum hans, er gerð áætlun urn meðferð.
Brunasjúklingum, sem vistaðir eru á sjúkra-
húsum, má skipta í grófum dráttum í þrjá flokka,
þ.e.a.s. sjúklingar með djúpa bruna, sem ekki þurfa
lostmeðferð, sjúklingar með grunna bruna, sem ekki
þurfa lostmeðferð, en eru lagðir inn vegna
staðsetningar brunasáranna, aldurs eða félagslegra
ástæðna, og sjúklingar, sem þurfa lostmeðferð.
I fyrsta ilokknum eru aðallega brunar af völdum
loga, heitra málma, heitrar feiti, efnabrunar og
rafmagnsbrunar. Tiltölulega auðvelt er að greina
þessa bruna, húðin er hvít eða skorpin og
tilfinningalaus. Hins vegar er ekki alltaf auðvelt að
greina, hve langt þeir ná niðurfyrir yfirborðið, og á
þetta sérlega við um efnabruna og rafmagnsbruna.
Það er almennt viðurkennd meðferð við
staðbundna djúpa bruna, að skera burt brennda vefinn
og framkvæma húðflutning eins fljótt og kostur er á.
Algengast er að gera slíka aðgerð á öðrum eða þriðja
degi eftir brunann, en eins kemur til greina að gera
aðgerðina strax og sjúklingurinn kemur inn á
sjúkrahúsið, eða þegar almennt ástand leyfir. Þegar
djúp brunasár ná utanum útlimi, má búast við
blóðrásartrufiunum.og sé hætta á þeim þarf að létta á
blóðrásinni með því að skera strax gegnum brennda
vefinn, innað fasciu eða jafnvel innúr.
Það fer eftir dýpt brunans, h vaða aðferð notuð er
til að fjarlægja dauðan vef. Nái bruninn gegnum öll
húðlögin er húðin ásamt undirliggjandi fitu hreinsuð
niður að fasciu. Leiki á því vafi að bruninn nái í
gegnum húðinaeru skemmdirnarsneiddar ofanaf, uns
úr blæðir. Sé hægt að varðveita hluta af leðrinu verður
örið, að öðru jöfnu sléttara og betra. I andliti nægir
stundum að slípa dauða vefinn ofanaf og leggja á húð.
Blæðing er að mun meiri þegar heflað er ofanaf
húðinni, en hún getur einnig verið veruleg þegar
skorið er niður að fasciu. Því er nauðsynlegt að
krossprófa nægilegt magn af blóði, ef um er að ræða
veruleg brunasár, sérlega á börnum. Það fer eftir stærð
brunasársins og staðsetningu, hvernig húðgræðlingar
eru notaðir. Sé sárið hreinl er hægt að nota heilan
klofinn græðling, með því fæst bestur árangur hvað
útlit snertir (mynd 2). Sé sárið óhreint eða ef búist er
Mynd 2. Brown Air Dermatome til að skera húðgræðlinga.
Mynd 3. Tanner Meshgraft® II tissue expansion system.
8
LÆKNANEMINN 2 1991 44. árg.