Upp í vindinn - 01.05.2007, Blaðsíða 24

... Upp í vindinn
Borgarsamgöngur
- Um framtíð samgangna í Reykjavík
Inngangur
í gegnum tíðina hafa ýmsar hug-
myndir um borgarsamgöngur fram-
tíðarinnar birst í vísindaskáldsögum
og á hvíta tjaldinu. Margar þeirra
hafa snúist um svífandi bíla og
önnur hraðskreið farartæki. Um
miðja síðustu öld kannaði Ford hag-
kvæmni þess að setja fljúgandi bíl á
markað en hvarf frá þeirri hugmynd
meðal annars vegna fyrirsjáanlegra
vandamála við flugumferðarstjórn.
Laust fyrir síðustu aldamót fóru
fram tilraunir á sjálfvirkri hraðbraut í
San Diego í Kaliforníu. Með aðstoð
nýjustu tækni bílaframleiðenda og
hugviti umferðarverkfræðinga óku
bílar á 100 km/klst. hraða á meðan
ökumenn þeirra lásu blöðin. Tilraun-
irnar sýndu að með því að fjarlægja
mannlega þáttinn úr umferðinni var
hægt að tvöfalda flutningsgetu
hverrar akreinar og auka umferðar-
öryggi verulega. Niðurstaðan var sú
að tæknilega gengi hugmyndin um sjálfvirkar hraðbrautir
upp en hún væri óraunhæf í framkvæmd.
Þróun einkafarartækja hefur ekki verið eins hröð og
margir höfðu vonast til. Staðreyndin er sú að 21. öldin er
hafin og ennþá fer almenningur í yngri borgum heimsins
flestra ferða sinna á einkabílum sem flestir hafa fjögur
dekk, stýri og bremsu.
Bandarískar borgir - Þróun
og framtíðarsýn
Umferðartafir í borgum hafa aukist
mikið á síðustu áratugum og þannig
hefur dregið úr hreyfanleika íbú-
anna. í greiningu á samgöngum í
85 bandarískum borgum voru um-
ferðartafir metnar með samræmd-
um aðferðum. Frá 1982 til 2003
hafa tafir á hvern íbúa sem ferðast
með vélknúnu farartæki á annatíma
að meðaltali aukist úr 16 í 47 klst. á
ári í þessum borgum. Ástæðan er
fyrst og fremst sú að ekki hefur
tekist að byggja upp gatnakerfi og
almenningssamgöngur og bæta
nýtingu innviða í takt við aukna
ferðaþörf. í einungis fjórum borgum
af 85 tókst að halda í við aukningu
umferðar, það er að byggja upp
gatnakerfi sem nálgaðist það að
mæta eftirspurn.
Að mati þeirra sem stóðu að
þessari greiningu þarf að beita fjöl-
breyttum aðferðum til að lágmarka aukningu umferð-
artafa. Uppbygging gatna er ein aðferð en þar sem yfir-
völdum í einungis fjórum borgum af 85 hefur tekist að
mæta ferðaþörf með uppbyggingu gatna hlýtur lausnin
að liggja í víðtækari aðgerðum. Þær aðgerðir felast meðal
annars í uppbyggingu almenningssamgangna og veg-
tollum til að draga svæðisbundið og tímabundið úr
umferð. Þá er mikilvægt að stjórna umferðarálagi, bæta
aðstöðu gangandi og hjólandi vegfarenda og beita
Þorsteinn R. Hermannsson
Byggingarverkfræðingur, M.Sc.
Lauk B.Sc. gráðu í umhverfis- og
byggingarverkfræði frá Háskóla
íslands árið 2001 og M.Sc. gráðu í
byggingarverkfræði frá University of
Washington, Seattle, BNA árið 2005.
Starfsmaður á verkfræðistofunni
Hönnun frá 2001 og VGK-Hönnun frá
2007.
LANDSNET
24