Upp í vindinn - 01.05.2007, Síða 46
... Upp í vindinn
tveimur veitingastöðum, framleiðslu-
eldhúsi, veislusölum og bar auk fjölda
stoðrýma fyrir starfsemina.
í upphafi hönnunarferilsins var
gerð ítarleg hönnunaráætlun sem
gerði ráð fyrir nokkrum megin mílu-
steinum í hönnunarferlinu þar sem
reynt var að festa allar meginákvarð-
anir en jafnframt því sem leitast var
við að halda sem mestum sveigjan-
leika í hönnuninni til að bregðast við
frekari þróun á viðskiptalíkani Portus.
Frumhönnun hússins (Conceptual de-
sign) var lokið í apríl 2006 og for-
hönnun (Design Proposal) að mestu í
október 2006. Nú, í febrúar 2007, er
unnið í deilihönnun hússins og er
gert ráð fyrir að henni Ijúki í desember
2007.
um vatnsvörnum voru valdar þrjár
megin leiðir við grundun hússins og
skoðaðar frekar. Hugmyndum um
„vibroflotation" og „deep dynamic
compaction" voru fljótlega lagðar til
hliðar og grundun á staurum og hefð-
bundin grundun á þjappaðri fyllingu
skoðaðar frekar. Niðurstaðan varð að
grunda húsið á þjappaðri fyllingu
enda kom ( Ijós að auðvelt reyndist
að halda grunninum þurrum. Fyll-
ingarefni var að verulegu leyti sjávar-
efni sem flutt var með prömmum á
byggingarstað.
Burðarvirki TR er nokkuð hefðbund-
ið en víða nokkuð flókið þar sem
arkitektúr hússins kallar á stór höf og
sem opnast almenningsrými. Steyptir
fletir sem snúa að almenningsrýmum
Myndin sýnir sneiðingu af Teklalíkaninu þar sem burðarvirkin eru sýnd. Lagnir eru settar
í sama líkan.
í upphafi var tekin ákvörðun um að
öll hönnun hússins yrði unnin í þrívídd
og var valinn finnskur hugbúnaður,
TEKLA, til að halda utan um þrívídd-
arlíkanið. Öll tæknikerfi eru uppfærð
í þrívíddarlíkanið þannig að auðvelt
er að fylgjast með að lagnaleiðir rek-
ist ekki á auk þess sem líkanið nýtist
vel til magntöku og áætlanagerðar.
Þá eru hermilíkön töluvert notuð við
hönnun hússins, svo sem við flæðis-
stúdíur, ákvörðun flóttaleiða og
hönnun loftræstikerfa.
Hönnunarforsendur og
rannsóknarvinna
Lega hússins við Austurbugt, að hálfu
leiti úti í sjó kallaði á nokkuð um-
fangsmiklar jarðtækniráðstafanir og
voru verkfræðistofurnar Hnit og VGK
Hönnun fengnar í samvinnu við
Ramboll til að vinna ítarlega jarð-
tækniskýrslu um svæðið. Þá var líkan
af húsinu sett í vindgöng til að
ákvarða vindálag á bygginguna.
Burðarvirki og grundun
Á grundvelli jarðtækniskýrslunnar og
að lokinni forathugun á nauðsynleg-
hússins eru að mestu sjónsteypa
steypt á staðnum. Plötur eru ýmist
hefðbundnar staðsteyptar plötur,
„composite" kerfi eða forsteyptar
einingar. Súlur og bitar eru að mestu
úr stáli en alls er reiknað með um
2900 tonnum af burðarstáli í bygg-
inguna að meðtöldu stáli í
glerfasöðuna.
Vegna mikilla krafna um hljóð og
titringseinangrun eru öll tæknirými
hússins slitin frá burðarvirkinu og
ekki er leyfilegt að tengja tæknikerfi
sem tengd eru mótorum eða dælum
beint við burðarvirkið. Tækni rými
hússins eru því flest „box in box",
slitin frá aðalburðarvirki hússins með
"neoprene" púðum. Samskonar að-
ferðir eru notaðar við hljóðeinangrun
æfingasalarins og fjölnotasalarins.
Tæknikerfi og búnaður
Byggingu sem TR fylgja gífurlega flók-
in tæknikerfi til að styðja við þá starf-
semi og viðburði sem þar fara fram.
Miklar hljóðkröfur krefjast þess að
lofthraða sé mjög haldið niðri en
kröfur um umhverfishljóð (back-
ground noice) í tónlistarsalnum eru
þær mestu sem gerðar eru til slíkra
sala. Erfiðasta viðfangsefni ráðgjaf-
anna við hönnun tæknikerfanna snúa
því mjög að því að .tryggja að hljóðvist
sé í lagi. Tæknikerfin eru mjög um-
fangsmikil og sem dæmi má nefna
að tækniklefar hússins eru samtals
um 6000 fermetrar og hluti þeirra
með allt að 7 metra lofthæð. Öll
hönnun tæknikerfa er sérstaklega
yfirfarin af Artec með tilliti til hljóð
og titringseinangrunar til þess að
tryggt sé eins og hægt er að koma í
veg fyrir hávaða frá kerfunum.
Önnur tæknikerfi eru að mestu
hefðbundin. Artec er ráðgjafi Austur-
hafnar varðandi sviðsbúnað og sviðs-
lýsingu en sá búnaður er mjög um-
fangsmikill og þarf að samræma við
önnur tæknikerfi hússins. Auk krafna
í útboðsgögnum um sviðsbúnað hef-
ur Portus lagt í umfangsmikla sjálf-
stæða skoðun á nauðsynlegum bún-
aði til að tryggja að húsið uppkomið
sé sem allra best búið.
Eitt af megin einkennum tónlistar- og
ráðstefnuhússinserstuðlabergsfasaða
Fasöður
Ólafs Elíassonar sem mun prýða hluta
af útveggjum hússins. Útfærslastuðla-
bergsveggjarins hefur verið unnið
sem sérverkefni með þátttöku Ólafs
og hans starfsmanna, auk þess sem
ráðnir hafa verið verkinu tveir þýskir
sérfræðingar, í léttum burðarvirkjum
og í uppbyggingu á glerfasöðum. Við
forhönnun þessa flókna virkis var
notaður tvenns konar hugbúnaður,
Sofistik (www.sofistik.de) og Algor
(www.algor.com). Stuðlabergsveggur-
inn, sem spannar yfir um 26 metra
Myndin sýnir fyrstu hugmyndir að
burðarvirki stuðiabergsfasöðu
46