Mímir - 01.04.1973, Page 42

BRAGUR OG LJÓÐSTÍLL
Hjá Rannsóknastofnun í bókmenntafræði kom
nýlega út fyrsta bindi ritraðarinnar Fræðirit.
Hér er um að ræða bók Oskars Halldórssonar,
prófessors, Bragur og IjóSstíll.
I bók sinni fjallar höfundur um Ijóðformið,
og er efni hennar í meginatriðum þríþætt. I
fyrsta lagi eru tekin fyrir almenn einkenni
bundins máls, hrynjandi, rím og stuðlun, svo og
bragarhættirnir og notkun þeirra. Næst er kafli
um skáldskaparmál, þar sem fjallað er um
myndir, tákn og stílbrögð í kveðskap. Síðast
er svo kafli um heildargerð ljóða og notkun
bundins máls í helzm greinum skáldbókmennta.
I bókarlok eru fræðiorðaskrá og ritaskrá.
Bragur og Ijóðstíll er handhæg og aðgengi-
leg bók í vasabroti og eingöngu fáanleg í
pappakilju. Þetta er handbók, sem hentar vel
til kennslu og almenningsnota.
Bókin er 143 blaðsíður, gefin út af Rann-
sóknastofnun í bókmenntafræði í samvinnu
við Hið íslenzka bókmenntafélag, sem sér um
dreifingu.
FRA ENDURSKOÐUN
TIL VALTÝSKU
Sagnfræðirannsóknir, Smdia Historica, nefnist
ný ritröð, sem kemur út á vegum Rannsókna-
stofnunar í sagnfræði í samvinnu við Bókaút-
gáfu Menningarsjóðs, sem sér um dreifingu.
Fyrsta bindið í þessari ritröð er komið út, en
það er ritgerð Gunnars Karlssonar, Frá endur-
skoðun til valtýsku.
Bókin skiptist í tíu kafla, sem eru auk inn-
gangs: Endurskoðunarhreyfingin, Aðdragandi
ósigursins, Atök um leiðir fyrir þing 1895,
Þjóðarviljinn, Flokksstarf og fyrirliðar á þingi,
Flokksleg samstaða og Skúlamál, Stefnuágrein-
ingur um stjórnarskrármálið, Frá þingsálykmn
til valtýsku og Hagnýt sjónarmið í stað hugsjóna.
Síðan er kafli með tilvitnunum og athugasemd-
um, skrá yfir þingmenn 1895 og 1897, heim-
ildaskrá, samtekt (summary) og nafnaskrá.
Bókin er 167 blaðsíður, vélrituð og offset-
prenmð, eins og tíðkast nú mjög á Norðurlönd-
um, en Prentsmiðjan Oddi prentaði. Bókin er
pappakilja og hefur á sér tízkulegt útlit.
THE PRONOMINAL DUAL
IN ICELANDIC
Annað bindi ritraðarinnar University of Ice-
land Publications in Linguistics, er bók Helga
Guðmundssonar, lektors, The Pronominal Dual
m Icelandic.
Verk þetta fjallar um tvítölu í kerfi forn-
íslenzkra fornafna og þróun þá, sem leiddi til
þess, að tvítölumerking glataðist, þótt form
hennar lifði. Málið er skoðað á breiðum grund-
velli, meðal annars með samanburði við önnur
mngumál, sem hafa haft tvítölu. Meginmál
bókarinnar skiptist í átta kafla, en auk þess
eru í henni formáli, bókaskrá og orðaskrá.
The Pronominal Dual in Icelandic er 140
blaðsíður, prentuð í Danmörku, og eins og
nafnið bendir til, er hún skrifuð á ensku. Band
og pappír er af sömu gerð og lýst hefur verið
hér áður, þegar sagt var frá The First Gram-
matical Treatise. Einn mun er þó að sjá á bók-
um þessum tveimur, en það er letrið, sem
elcki er hið sama á þeim báðum. Þessi bók-
fræðilegi galli mun stafa af prentsmiðjuskiptum
í Danmörku.
ÁRNA SAGA BISKUPS
Rit 2, annað bindi í ritröð frá Stofnun Árna
Magnússonar, er komið út. Hér er um að ræða
útgáfu Þorleifs Haukssonar, lektors, á Arna sögu
biskups, sögu Árna Þorlákssonar, sem var biskup
í Skálholti 1271—1298.
Árna saga er CXII-þ207 blaðsíður að stærð.
Fyrstu 112 síðurnar nefnast inngangur og skipt-
ist hann í Handritabálk, Heimildabálk, kafla
um útgáfur sögunnar, samtekt á ensku og ættar-
tré handrita. Síðari hluti bókarinnar er stafréttur
42