Morgunblaðið - 30.12.1986, Blaðsíða 15

Morgunblaðið - 30.12.1986, Blaðsíða 15
MORGUNBLAÐIÐ, ÞRIÐJUDAGUR 30. DESEMBER 1986 15 „Rautt rok í aðsigi" Rússar hernema ísland í amerískri skáldsögu eftírívar Guðmunds- son ísland kemur þó nokkuð við sögu í nýrri amerískri skáldsögu, sem vakið hefir talsverða athygli hér vestra. Höfundurinn, Tom Clancey, gat sér frægð, fé og frama með fyrstu skáldsögu sinni, sem kom út fyrir tveimur árum, „Leitin að Rauða október" - The Hunt For Red October". Þetta er ein af fremstu metsölubókum ársins. Sag- an fjallar um viðureign amerískra og rússneskra kafbáta í Norður- höfum. Þeir eru búnir nýtísku rafeinda- og örbylgjutækjum, sónar og ratsjárbúnaði og tundurskeyt- um, sem leita uppi skotmark sitt um víðan sjó. Listin er að komast undan þeim með því að villa um fyrir þeim og jafnvel með því að senda þau aftur til föðurhúsanna. Sérfræðingar í sjóhernaði undruð- ust hvað höfundur vissi gjörla um nýjustu vopn og verjur kafbáta. Einkum þar sem hann er ekki æfð- ur sjóliðsforingi. Tom Clancey er vátryggingasölumaður, sem segist hafa haft það að dægradvöl, að leika sér við hernaðarleiki. ísland kemur við sögu í „Leitinni að Rauða október", en þó ekki eins áberandi og í seinni skáldsögu hans, „Rautt rok í aðsigi" — Red Storm rises — þar sem hann lætur Rússa hernema Island á einkar kænlegan hátt. Rauða rokið Skáldsagan „Rautt rok í aðsigi" hefst á því, að skemmdarverka- menn, sem eru múhameðstrúar og ofstækisfullir í garð rússnesku stjórnarinnar, sprengja í loft upp þýðingarmiklar olíuverksmiðjur og geymslur í Nizhnevart, en þar, seg- ir sagan, er framleidd um 31,3% af allri svartolíu Sovétmanna. Rússneska herráðið telur þetta svo mikið áfall fyrir landvarnir Rúss- lands, að það sé aðeins um eina leið að ræða til að bæta úr þessu tjóni, en það sé, að Rússar leggi undir sig olíusvæðin í löndunum við Persaflóa. En til að réttlæta það fyrir heim- inum verður að finna átyllu til að hefja ófrið við NATO-veldin. Til þess þarf bæði kænsku og hug- myndaflug og síst skortir það í þessum reyfara. Öllum er brögðun- um lýst útí ystu æsar. Eitt helsta bragðið til að reyta rússnesku þjóð- ina til reiði er, að herstjórnin gengst fyrir sprengingu í vistarverum hátt- setts embættismanns í Kremlhöll- inni í Moskvu. Þar farast margir unglingar, sem voru í heimsókn hjá embættismanninum. Til viðbótar við að æsa rússneska borgara til reiði yfir þessu viðurstyggilega ódæðisverki er Þjóðverjum kennt um, að hafa staðið á bak við spreng- inguna. Átti það að hafa verið gert til þess að sameina Austur- og Vestur-Þýskaland. Er hér um svo flókinn vef að ræða að ekki verður reynt að lýsa því frekar. Höfundur teygir hér lopann, fer úr einum stað í annan, til að segja frá hvað rússn- eskir malla og hvernig öryggis- og leyniþjónusta NATO-veldanna bregst við. Höfundur hefir þann hátt á í frá- sögninni, að hann nefnir ákveðna staði í Evropu, Rússlandi, Banda- ríkjunum og víðar. I frásögninni er lýst hvað er að gerast um borð í skipum, kafbátum og öðrum her- skipum. Oft eru þessir kaflar stuttir. T.d. í 27. kafla á fjórum blaðsíðum, 340—344, eru eftirfar- andi kaflafyrirsagnir: „Keflavík, Iceland. — Stornoway, Skotland, Noregshaf og Stendal, Þýska al- þýðulýðveldið. Loftárás á Keflavikur- flugvöH Loftárás Rússa á Keflavík er að sjálfsögðu fyrsta hernaðarátak Rússa. Til frásagnar um það er fyrst og fremst amerískur flugliðs- foringi, sem Edward er nefndur. Árás Rússa er vel undirbúin en Bandaríkjamenn ekki of vel við henni búnir. Þó tekst þeim að granda nokkrum rússneskum flug- vélum og gera árás á flutningaskip- ið ms. Julius Fucik, sem nú kemur til sögunnar undir falska nafninu „Doctor Lykkes". Það tekst að landa hermönnum frá Pucik í sér- stökum sjóskíðabátum. Þeir eru sagðir lenda í „Djúpavíkurvík". Edward liðsforingi hittir annan félaga sinn í hálfgerðu reiðileysi og veit hann ekki hvað gera skal. Ed- ward hefir þegar ákveðið að komast undan frá Keflavík. Hann kemst með félaga sínum til Hafnarfjarðar, þar sem þeir komast í búð til að kaupa vistir og halda síðan inn í Hafnarfjarðarhraun. Tveir amerísk- ir hermenn bætast seinna í hópinn. Þessir fjórir hermenn verða svo aðalpersónur skáldsögunnar hvað ísland snertir. Edward hafði haft rænu á að taka með sér loftskeyta- sendistöð. Honum tekst að ná sambandi við Skotland og heldur því sambandi þar til yfir lýkur og Bandaríkjamenn hafa náð íslandi úr höndum Rússa. Félagarnir fjórir hafast við í Hafnarfjarðarhrauni um hríð. Þeir virðast sjá gegnum holt og hæðir. Þeir virðast vera komnir að Árbæ og síðan eru þeir að flækjast við Eiliðavatn. En hvar sem þeir eru á ferð þarna fyrir austan Reykjavík segjast þeir í sendistöðinni hafa góða yfirsýn yfir Reykjavíkurflug- völl og Keflavík og segjast geta talið þær flugvélar, sem hefja sig til flugs frá báðum flugvöllum. Um alllangan tíma er aðseturs- staður þeirra „Hæð 152". Nestið frá Hafnarfirði dugði þeim vel, en þó kom að því, að þá fór að langa í nýmeti. Er þeir koma auga á kindahóp, segir einn þeirra félaga: „Kann nokkur ykkar að elda kinda- kjöt?" „Með hverju?" svarar annar, „það er ekki trébút að sjá hér í margra mílna fjarlægð." Nú fara að birtast örnéfni, sem gamall skáti, sem ólst upp í Reykjavík, kannast vel við: „Grafarholt og Hólmsá. Hvernig Edward komst að þessum og öðrum örnefnum er ekki skýrt í sögunni. Ferðin til Hvamms- fjarðar Dag nokkurn er þeir félagarnir eru að fárast yfir kuldanum við „Grafarholt" hefir Edward liðsfor- ingi sem oftar loftskeytasamband við Skotland. Og nú fá þeir skipun Nemendur frá Reykjaskóla á skólabátnum Mími KE. Skipskoma í Hrútaf irði HrúUfirði. JÓNAS Einarsson fyrrverandi kaupfélagsstjóri á Borðeyri rít- aði góða grein í bókina Strandir sem út kom á sl. ári, þar segir m.a. varðandi skipakomur inn á Hrútafjörð: „Hvenær skyldi næsta skips að vænta". Miðvikudaginn 19. nóvember ríkti mikil eftirvænting hjá nemend- um á Reykjaskóla, skólabáturinn Mímir KE var að sigla inn Hrúta- fjörð undir öruggri stjórn Þórðar skipstjóra. Erindið var að vera með nemendur á Reykjaskóla þennan dag og veita þeim innsýn í líf sjó- mannsins, æfingu í notkun sigling- artækja, leggja línu, pörskanet, krabbagildrur, veiða áhandfæri ög um að halda til Hvammsfjarðar og vera komnir þangað innan 10 daga. Edward dregur landakort úr pússi sínu og hrís hugur við er hann sér, að Hvammsfjörður er „100 mflur í beinni línu frá Grafar- holti". Skotland sagði þeim félögum, að þeir skyldu halda til austurs frá Grafarholti til Hvammsfjarðar til þess að komast hjá mannaferðum. Þeim leist ekki á blikuna. Einn þeirra benti á, að á leið þeirra yrðu fjöll og ár, sem væru illar yfirferð- ar. En í herþjónustu þýðir ekki að malda í móinn og lagt var uppí ferð til Hvammsfjarðar, sem reyndist all ævintýraleg. Ljót aðkoma aðsveitabæ Dag nokkurn koma þeir félagar auga á sveitabæ, sem þeir telja vera um 5 kflómetra í burtu. Þeir höfðu forðast mannaferðir, sem hlýtur að hafa verið þeim erfitt, ef þeir héldu í austur frá Grafarholti til Hvammsfjarðar. En þar sem vegurinn til bæjarins virtist enda þar og bærinn var langt úr alfara- leið, var ákveðið að koma nær m.a. vegna þess að þeir voru orðnir matarlitlir, höfðu lokið við siðasta bitann fjórum klukkustundum áður. En sem þeir nálguðust bæinn sáu þeir að jeppabíll ók frá aðalveginum upp traðirnar að bænum. Það kom á daginn að í jeppanum voru fimm rússneskir hermenn. í stuttu máli skeði það, sem að- eins getur komið fyrir í skáldsögum. Þessir fjórir amerísku ferðalangar, matar- og tóbakslausir, komu að rússneskum hermanni, sem var að nauðga heimasætunni. Aldraðir for- eldrar hennar höfðu verið skotnir til bana. Ameríkanarnir káluðu öll- um fimm, settu þá í jeppann og kveiktu í honum og steyptu niður í gjá með vodkaflösku, hálffulla til að gefa til kynna, að sennilega hefðu hermennirnir verið ölvaðir og ekið útaf í gjána, þar sem kviknaði í bflnum. Til þess að þurrka út verksummerki kveiktu ,amerísku hermennirnir í bænum og brenndu lík foreldranna. Landganga Banda- ríkjamanna við Breiðafjörð Þeir félagar taka heimasætuna með sér. Hún heitir „Vigdís Ágústs- dóttir" og er komin fjóra mánuði á leið. Hér skal nú staðar numið að segja frá þessari skáldsögu Mm innrás Rússa í ísland og ferðalag fjögurra amerískra hermanna frá Keflavík um „Hæð 152", Grafar- holt og Ilólmsá í „austur" til Hvammsfjarðar. Þeir þurftu ekki að bíða lengi við Hvammsfjörð. Þar bætist þeim fé- lagi sem var breskur hermaður, sem var látinn falla til jarðar úr flugvél í fallhlíf. íslendingar koma lítið sem ekk- ert við sögu í þessari bók. Á einum stað er sagt að þeir séu seinir til samvinnu við Rússa en að ekki hafi borið á neinni alvarlegri and- stöðu við innrásarliðið. Að lokum eru Bandaríkjamenn látnir gera innrás einhvers staðar í námunda við Stykkishólm. Sagt er frá því að ein sprengja hafi sprungið á götu í Stykkishólmi, en íslenskir fiskimenn voru fengnir til að leiðbeina amerískum herskipum siglinguna inn á milli Breiðafjarðar- eyja. Hér hefir ekki verið farið útí að lýsa höfuðefni skáldsögunnar, en það er lýsingar á nýtísku hernaði milli kafbáta og flugvéla. Ef hól það sem Tom Clancey hlaut fyrir fyrstu bók sína um Leitina að Rauða október er á rökum reist, má gera ráð fyrir að hernaðarlýsingar hans séu réttari og eftirtektarverðari en landfræðilegar athuganir hans og fslensk örnefni eða austurganga þeirra til Hvammsfjarðar. síðast en ekki síst kynna ungmenn- unum öryggisútbúnað þann er ávallt skal vera til staðar um borð. Siglingafræði hefur verið meðal annars námsefnis á Reykjaskóla undanfarin 10 ár. Mikil ánægja ríkti hjá nemendum svo og kennurum á Reykjaskóla með komu skólabátsins, koma þess hefur glætt áhuga nemenda á nám- inu og nú er vorsins beðið með tilhlökkun þegar skólabáturinn sigl- ir hraðbyri inn Hrútafjörð en hans er aftiir að vænta með vorinu. Umsjón með þessum málqm hef- ur Þorleifor Valdefnarsson háms- stjðri og starfsmaður Fiskifélags íslands. m.g. Reykvíkingar Verslióvió vanamenn Flugeldamarkaöir: Skátabúðin við Snorrabraut Fordhúsið, Skeifunni Bifreiðar og landbúnaðarvélar, • Suðurlandsbraut12 Verslunarmiðstöðin Mjódd, Breiðholti Seglagerðin Ægir, örfirisey Mazdahúsið, Fosshálsi 1 Við Miklagarð Við Staldrið, Breiðholti Við Þjóðarbókhlöðuna, Melatorgi Hjálparsveit skáta Re'
Blaðsíða 1
Blaðsíða 2
Blaðsíða 3
Blaðsíða 4
Blaðsíða 5
Blaðsíða 6
Blaðsíða 7
Blaðsíða 8
Blaðsíða 9
Blaðsíða 10
Blaðsíða 11
Blaðsíða 12
Blaðsíða 13
Blaðsíða 14
Blaðsíða 15
Blaðsíða 16
Blaðsíða 17
Blaðsíða 18
Blaðsíða 19
Blaðsíða 20
Blaðsíða 21
Blaðsíða 22
Blaðsíða 23
Blaðsíða 24
Blaðsíða 25
Blaðsíða 26
Blaðsíða 27
Blaðsíða 28
Blaðsíða 29
Blaðsíða 30
Blaðsíða 31
Blaðsíða 32
Blaðsíða 33
Blaðsíða 34
Blaðsíða 35
Blaðsíða 36
Blaðsíða 37
Blaðsíða 38
Blaðsíða 39
Blaðsíða 40
Blaðsíða 41
Blaðsíða 42
Blaðsíða 43
Blaðsíða 44
Blaðsíða 45
Blaðsíða 46
Blaðsíða 47
Blaðsíða 48
Blaðsíða 49
Blaðsíða 50
Blaðsíða 51
Blaðsíða 52
Blaðsíða 53
Blaðsíða 54
Blaðsíða 55
Blaðsíða 56
Blaðsíða 57
Blaðsíða 58
Blaðsíða 59
Blaðsíða 60
Blaðsíða 61
Blaðsíða 62
Blaðsíða 63
Blaðsíða 64

x

Morgunblaðið

Beinir tenglar

Ef þú vilt tengja á þennan titil, vinsamlegast notaðu þessa tengla:

Tengja á þennan titil: Morgunblaðið
https://timarit.is/publication/58

Tengja á þetta tölublað:

Tengja á þessa síðu:

Tengja á þessa grein:

Vinsamlegast ekki tengja beint á myndir eða PDF skjöl á Tímarit.is þar sem slíkar slóðir geta breyst án fyrirvara. Notið slóðirnar hér fyrir ofan til að tengja á vefinn.